İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/217 K.2025/560

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili davacı Şirketin, inşaat malzemeleri satan bir şirket olup, hazır beton satın almak isteyen müşterilere, müşteriden beton parası alındıktan sonra hazır beton satan davalı şirkete aynı parayı göndererek hazır beton satın almaya aracılık ettiğini, Davalı Şirketin, satın alınan hazır betonu, müvekkili davacı Şirkete teslim etmeden doğrudan müşterinin inşaatına beton aracı ile döktüğünü, bu ilişkide müvekkilinin aracılık işini üstlendiğini, yine bu şekilde müvekkili ile dava dışı ...

İnşaat Gıda Hayvancılık Madencilik Turizm Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi arasında 450 m3 C3 sınıfı hazır betonun alımı konusunda m3 fiyatı 280,00-TL'den 17.12.2020 günü anlaşıldığını ve dava dışı ...İnşaat Gıda Hayvancılık Madencilik Turizm Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, müvekkili davacı şirkete 17/12/2020 tarihinde 450 m3 c30 beton karşılığında 126.000,00-TL ödeme yapıldığını, banka Dekontunu ekte Sayın Mahkemenize sunduklarını, Bunun akabinde müvekkili davacı Şirketin,

hazır beton satan davalı Şirket ile 450 m3 C3 sınıfı hazır betonun alımı konusunda m3 fiyatı 280,00-TL'den 17.12.2020 günü anlaştığını ve davalı şirkete 17/12/2020 tarihinde 450 m3 c30 beton karşılığında 126.000,00-TL ödeme yapıldığını, beton satımlarında yaygın olan örf ve gelenek beton parasının peşin ödemesi,

beton tesliminin daha sonra yapılması olduğunu, zira teslimden sonra betonun iadesi, değişimi vs mümkün olmadığını, Bu nedenle ticari gelenek gereği beton parasının peşin ödendiğini, sonra beton teslimi ve dökümünün yapıldığını, Müvekkili davacı Şirketin, defalarca betonun tesliminin yapılmasını istemesine rağmen davalı şirket tarafından beton tesliminin yapılmadığını, bir çok kişi araya girmesine rağmen sonuç alınamadığını, beton teslimatı yapıldığını ve hem müvekkili davacı hem de dava dışı Şirketin mağdur olduğunu, tarafların arabuluculuk aşamasında anlaşmaları da mümkün olmadığını,

İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12.09.2023 tarih ve ...Karar sayılı kararı gereğince hükmedilen malın aynen tesliminin cebren icrası amacıyla dava dışı şirket tarafından müvekkili Şirket'e İzmir... İcra Dairesi Müdürlüğünün ...Esas sayılı ilamlı icra takibi başlatıldığını, Müvekkilinin hazır beton üretimi yapmadığından malı aynen teslim edememiş buna karşılık hesaplanan hazır beton parasını İzmir... İcra Dairesi Müdürlüğünün...

Esas sayılı icra dosyasındaki borca mahsuben haricen dava dışı alacaklı Şirkete ödediğini ve takip haricen tahsil sebebiyle kapatıldığını, mal bedelinin tamamını ödeyen müvekkili davacının seçimlik haklarını kullanmayı tercih etmediğini, bu nedenlerle müvekkilinin davalı yanca teslimi yapılmayan 350 m3 C30 cinsli(sınıfı) betonun davalı Şirket tarafından müvekkili davacı tarafa aynen teslimine ya da teslim günündeki bedelinin avans faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalıya dava dilekçesinin tebliğ edildiği, ancak davaya cevap vermedikleri görülmüştür.

DELİLLER

sözleşme, ödeme belgeleri, ticari defter ve kayıtlar, bilirkişi raporu, delil olarak değerlendirilmiştir. Bilirkişiden alınan 23/06/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Sayın Mahkemenizce tarafıma tevdi edilen görevlendirme çerçevesinde yaptığım piyasa araştırması neticesinde; 1 m3 C30 sınıfı hazır betonun dava tarihi itibariyle KDV dahil fiyatının:1.950-TL/m3 olduğu tespit edilmiştir. Şayet Sayın Mahkemenizce davacının dava dilekçesindeki iddiasının kabulü halinde; 350 m3 C30 sınıfı hazır beton karşılığı toplam sözleşme tutarı KDV dahil: 350 m3 x 1.950-TL/m3 = 682.500-TL olacaktır.

Şayet Sayın Mahkemenizce İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12.09.2023 tarih ve ... Karar sayılı kararında olduğu üzere toplam talep içerisindeki 100 m3'lük kısmının isteminin reddine karar verilmesi halinde;

250 m3 C30 sınıfı hazır beton teslimi karşılığı toplam sözleşme tutarı KDV dahil: 250 m3 x 1.950-TL/m3 = 487.500-TL olacaktır.." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişiden alınan 14/02/2025 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Sayın Mahkemenizin verdiği talimat doğrultusunda; dosya kapsamı ve davacı ticari defterleri ve dayanağı belgeleri üzerinde yapılan inceleme ve Raporun “Analiz Tespit Ve Değerlendirmeler” bölümünde yapılan açıklamalar doğrultusunda;

Davacı Ticari Defterlerinin Tasdikine İlişkin Yapılan İncelemede;

İncelemeye sunulan davacı ticari defterlerinin 213 sayılı VUK. 221. ve 222.maddeleri uyarınca ve 6102 sayılı TTK’nun 64/3. maddesi uyarınca noter açılış onaylarının süresinde yaptırıldığı, 6100 sayılı H.M.K 222. Maddesine göre delil vasfı değerlendirmesinin takdiri Sayın Mahkeme'nizde olmak üzere; 6102 sayılı T.T.K 64/3. maddesi uyarınca yapılması gereken kapanış tasdikinin 2020-2021 yılı yevmiye defterleri için süresinde yaptırıldığı, ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı,

Davacıya Ait Ba/Bs Formlarının İncelenmesi;

Dosya kapsamında bulunan davacıya ait Ba-Bs formları üzerinde yapılan incelemede davacının...ne dair bir beyanın olmadığı tespit edilmiştir.

Davacı Ticari Defterleri üzerinde Yapılan İncelemede;

Davacı şirketin ticari defterlerinde ... ile ticari ilişkisine dair bir kaydın bulunmadığı,

Davacı şirketin...Bankası hesabından “...” hesabına toplam 108.000,00 TL eft işlemi ile para gönderildiği, bu ödemelerin ticari defterlerde kayıtlı olmadığı, bu ödemelere karşılık bir mal ve hizmet alışına dair bir kaydın olmadığı, ... tarafından davacıya düzenlenmiş bir faturanın da ticari defterlerde kayıtlı olmadığı tespit edilmiştir." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

1-Dava, satış sözleşmesinden kaynaklanan edimin aynen ifasına yönelik eda davasıdır.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacı şirket ile davalı şirket arasında sabit fiyat üzerinden beton satışı gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği, davalının edimini ifa edip etmediği ve davacının var ise satışa konu malın aynen talep edip edemeyeceği noktalarında toplanmıştır.

3-Dava dilekçesi ekinde davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan 23/12/2020 tarihli sözleşmede "450 m3*277TL'den 124.650-TL'ye c30 beton bağlantısı yapılmıştır." şeklinde ibarenin yer aldığı, yine davacı şirket tarafından sözleşme tarihi 23/12/2020'de 40.000,00-TL, 40.000,00-TL, 28.000,00-TL bedelin dava dışı ...'a gönderildiği görülmüştür.

4-Satış sözleşmesi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 207. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, Kanun'un 233. Maddesi "Satış bedelinin belirlenmesi" başlığı altında "Alıcı, satış bedelini belirtmeksizin, malı alacağını kesin olarak bildirmişse satış, ifa yeri ve zamanındaki ortalama piyasa fiyatı üzerinden yapılmış sayılır.

Satış bedeli, satılanın ağırlığına göre hesaplanıyorsa, darası indirilir.

Bazı ticari malların satışında, daralı ağırlıktan miktar olarak ya da yüzde hesabıyla bir indirim yapılmasına veya bedelin, daralı ağırlık üzerinden belirlenmesine ilişkin ticari teamüller saklıdır."

Şeklinde düzenlenmiştir.

Yasal düzenleme uyarınca alıcının satış bedeli belirtmeksizin gerçekleştirdiği alım taahhütlerinde satış bedeli ifa tarihinde ve yerindeki rayiç fiyatlara göre yapılmış sayılacaktır. Taraflarca bu hususun sözleşmeyle aksinin kararlaştırılması mümkün olup buna ilişkin iddianın mevcut olması halinde ispat külfeti iddiayı ileri süren davacı alıcı üzerindedir.

Somut uyuşmazlıkta davalı tarafça inkar edilmeyen dava dilekçesi ekinde yer alan 23/12/2020 tarihli sözleşmede satış bedelinin açıkça 277,00-TL olarak belirlendiği, ifa zamanının gösterilmediği, buna göre alıcının talep ettiği tarihte satıcının sözleşmede kararlaştırılan birim fiyat üzerinden mal temin etme borcu altında olduğunun kabulü gerektiği değerlendirilmiştir.

5-Davacı tarafça dava dilekçesi ekinde dava dışı ...'a 108.000,00-TL tutarlı ödeme yapıldığı görülmüştür. Taraflara ticari defterlerin ibrazı hususunda kesin süre verilmiş, davacı ticari defterlerinde davalı tarafından sözleşme sonrası düzenlenmiş bir fatura kaydının bulunmadığı görülmüştür. Davalı tarafça ticari defterler ibraz edilmediği gibi yargılama sırasında borcun ifa edildiğine yönelik bir bilgi ve belge de sunulmamıştır.

6-Davacı tarafça sözleşme bedeli dava dışı ...'a gönderilmiş olup dekont içeriklerinde açıkça beton bağlantı bedeline atıf yapıldığı görülmüştür.

Mahkememizce dinlenen davacı tanıkları... ve ..., dava dışı ...'un görünürde davalı şirket yetkilisi olmadığı halde şirketi fiilen idaresi altında bulundurduğuna yönelik beyanda bulunmuş olup, dosya arasına alınan nüfus kayıtlarına göre ... ile şirket ortağı ve yetkilisi olan ...'un eş oldukları, bu itibarla gerek tanık beyanları gerekse dava dışı ... ile davalı şirket yetkilisi ...un eş olması nedeniyle ...'un şirket adına hareket ettiği yönünde davacı şirkette güven yaratacak hareketler sergileyip şirkete ait işletmeyi fiilen idare altında bulundurması karşısında ...'a yapılan ödemelerin davalı şirkete yapılmış ifa gibi kabul edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Buna göre, davacı şirket tarafından 108.000,00-TL tutarlı c30 beton bedelinin davalı şirkete ödendiği, buna karşılık m3 fiyatı 277,00-TL'den 389,89m3 c30 beton talep edebileceği ancak davalı tarafça mal teslim borcunun ifa edilmediği, davacının bu nedenle dava dışı...İnşaat Gıda Hayvancılık Madencilik Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne karşı olan mal teslim borcunu yerine getirememesinden dolayı İzmir..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı davasında aleyhinde açılan aynen ifaya yönelik davada aleyhe hüküm kurulduğu ve davacının mal teslim borcu altına girdiği, davacının 3.kişiye teslim edemediği betonun davalı tarafça teslim edilmemesinden kaynaklandığı, bu hususun mahkememizce dinlenen tanık beyanlarıyla da doğrulandığı anlaşıldığından davacının TBK 212 ve 213. maddeleri kapsamında satış sözleşmesinden kaynaklanan seçimlik haklarından olan sözleşmenin aynen ifasını talep edebileceği kabul edilmiştir.

Mahkememizce bilirkişi raporu ile c30 cinsi betonun dava tarihindeki değerinin 1.950,00-TL olduğu tespit edilmiş olup dava değeri olarak belirlenen 682.500,00-TL üzerinden noksan harcın ikmal edildiği gözetilerek davanın kabulüne ve 350,00m3 c30 sınıfı betonun davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

12/06/2025 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... · E imza