İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/692 K.2025/909

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkili şirketin İspanya menşeli bir firma olup davalı şirketten kendi ihtiyaçlarına yönelik özellikleri belirterek kompaktör siparişi verdiğini, anlaşma uyarınca müvekkil şirketin 2 adet 20 m3 hacimli kompaktör pres, 2 adet de kendi ihtiyaçlarına göre bazı değişiklikler yaptırarak 20 m3 hacimli kompaktör pres ile bir adet konteyner taşıma aracı (binlifter) siparişi verdiğini, bu siparişlerin gönderilmesi için müvekkili şirket tarafından 09.02.2023 tarihinde 14.000 EUR, 08.03.2023 tarihinde 15.500 EUR,

19.05.2023 ve 24.05.2023 tarihlerinde ise 14.000 olmak üzere toplam 43.500 EUR ödeme gerçekleştirdiğini ve bu bedellerin davalı şirketin uhdesine geçtiğini, müvekkil şirketin bu iki sipariş için toplamda 59.000 EUR ödemeyi taahhüt etmiş ve nakliye masrafının davalı şirket tarafından karşılanacağının kararlaştırıldığını,10.04.2023 tarihinde bu makinelerin tamamının yollanacağını taahhüt edildiğini ancak nakliye masrafının müvekkil şirketten talep edildiğini ve ayrıca defalarca talep edilmesine rağmen, çalışır durumdaki makinelerin videolarının müvekkil şirkete gönderilmediğini,

müvekkil şirketin daha fazla zarara uğramamak adına nakliye masraflarına katlanmayı kabul ettiğini, Beşiktaş ...

Noterliği'nden 08.02.2024 tarih ve... yevmiye numaralı ihtarname gönderildiğini, ve ihtarnamede davalı taraftan FOB masraflarını bildirmesi, makinelerin çalışır durumdaki videolarının gönderilmesinin talep edildiğini, aksi takdirde bedel iadesini de içerecek şekilde sözleşmeden dönüleceğinin bildirildiğini, ihtarnamenin 13.02.2024 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen davalı şirketin harekete geçmediğini, vekil olarak iletişim kurma çabalarının da başarısızlıkla sonuçlanmış olduğunu, davalı şirketin ne FOB masraflarını ne de makinelerin videolarını gönderdiğini, sonuç olarak davalı şirketin,

43.500€ ödeme alıp karşılığında hiçbir şey teslim etmediğini, bunun üzerine müvekkil şirketin sözleşmeden dönüp, Kemalpaşa İcra Müdürlüğünün...

Esas sayılı dosyasında makineler için davalı şirkete ödenen 43.500,00 EUR'nun iadesi ferileriyle birlikte talep edildiğini, başlatılan ilamsız icra takibine davalı borçlunun haksız yere itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, davalının yerinde olmayan itirazlarının kaldırılarak takibin devamına ve asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ettiği görülmüştür.

CEVAP

Dava dilekçesinin, davalı şirkete 06/9/2024 tarihinde tebliğ edildiği, ancak cevap dilekçesi verilmediği, davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu 10/01/2025 tarihli beyan dilekçesi özetle.

Dava konusu alacağın dayanağı ihraç kayıtlı faturalardan tahsil edilemeyen KDV tutarı olduğu, iddiaların kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili firma davacı firma ile akdettiği sözleşme uyarınca sözleşmeden kaynaklı yükümlülüklerini yerine getirdiğini, fakat davacı taraf sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bunun üzerine müvekkili aşırı ifa güçlüğüne düştüğünü, sipariş ön süreçleri ve sipariş onayına dair whatsapp yazışmalarında ihracat navlununun yani müvekkilinin fabrikasından,

davacının İspanya'daki işyerine malın taşınması nakliye ücretinin alıcı tarafından ödeneceği kararlaştırılmış olmasına rağmen davacı şirkete malın hazır olduğu bildirildiği ve sevkiyat için nakliye yönlendirilmesi alıcıdan talep edildiği, alıcı ise sözleşmede yazan koşullara uymayarak nakliye ödemesinin fiyata dahil olduğunu ileri sürerek ödemenin satıcı olarak müvekkili şirket tarafından karşılanması gerektiğini ileri sürdüğünü, davacının talepleri sözleşme şartlarına aykırı olduğu, bu durum davacı şirkete defalarca söylenmesine ve sözleşme şartları anlatılmasına rağmen davacı sözleşmeye uygun davranmaya yanaşmadığı,

sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirmemekte ısrar ettiği, geçen süre içerisinde sevkiyata hazır mallar yeniden üretim sürecine alınmış fakat davacı şirketten nakliye ücreti kabulü gelmediği için 1 adet üretildikten sonra kalan 2 adetin üretilme süreci durduğunu, davacı tarafından sözleşmeden kaynaklanan edimler yerine getirilmediği için müvekkili şirket aşırı ifa güçlüğüne düştüğünü, elinde hazır halde olan malı teslim edemediğini, davacı şirkete sevkiyata hazır malların gönderilememesinin tek sebebi davacı şirket olduğunu,

davacı şirketin talep ettiği mallar sadece nakliye masraflarının davacı tarafından ödenmesi kararlaştırıldığı halde ödenmemesi nedeniyle müvekkili şirketin fabrikasında durduğunu, müvekkili şirket özel üretim olarak davacı tarafın isteğine göre üretilen makineleri de kimseye satamadığı için fabrikada beklediğini, bu nedenle davacının itirazın iptali talebinin ve icra-inkâr tazminatı talebinin reddine, davacının icra takibinin konusu olan meblağın %20’sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER

Davacı vekili iddiasını ispata yönelik olarak; Kemalpaşa İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası, Whatsapp konuşmaları, banka hesap kayıtları, ticari defterler, keşif, yemin ve yasal her türlü delile dayandığı görülmüştür.

Kemalpaşa İcra Dairesi'nin...Esas sayılı dosyasının celp ve tetkikinde... De ... tarafından ...'ne karşı, 07/05/2024 tarihinde, 43.500,00 Euro takip çıkışlı, 4 adet kompaktör ve 1 adet konteyner taşıma aracı için ödenen bedellerin iadesine dayanılarak icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin ....Ltd.Şti.'ye 10/05/2024 tarihinde tebliğ edildiği ve ilgili şirket tarafından 14/05/2024 tarihinde ödeme emrine ve borca, faize, faiz oranına, işlemiş ve işleyecek faiz miktarına ve borcun tüm ferilerine itiraz talebinde bulunulduğu, icra dairesi tarafından 14/05/2024 tarihli karar ile itiraz süresinde olduğundan takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.

Dosyaya celbi talep edilen bilgi ve belgelerin teminine müteakiben, uyuşmazlığın çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden dosyanın konusunda uzman bir SMMM, bir makine mühendisi ve bir nitelikli hesaplama uzmanından oluşacak üçlü bilirkişi heyetine dava dosyasının tevdii ile tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, davacı ile davalı arasında ki ticari ilişki kapsamı, iş bu kapsam dahilinde davalının davacıya ne miktarda makine üretimini ve hangi şartlarda teslimini vaadettiği, işbu kapsam dahilinde makinelerin, davacıya teslimi için yapılması gereken nakliye giderinin hangi tarafça ödenmesinin kararlaştırıldığı,

davacının sözleşme kapsamında ödemesi gereken bedelleri ödeyip ödemediği, bu kapsamda edimlerini tam ve eksiksiz olarak yerine getirip getirmediği, davalının taraflar arasındaki sözleşmelerde üretimi ve teslimi kararlaştırılan makineleri, sözleşmede kararlaştırılan şartlarda ve sürede üretip teslime hazır hale getirip getirmediği, davalının iş buna karşılık, makinelerin üretim ve teslimini yapıp yapmadığı, bu kapsamda davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı,

var ise takip tarihi itibariyle davalıdan ne miktarda alacaklı olduğunun tespiti hususunda dava dosyası bilirkişiler ...e tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucunda sunulan 11/08/2025 tarihli raporda.

İ... ticari defterler, mali yılın sonunda bunları onaylayan genel kurul kararıyla birlikte digital ortamda ticaret sicil müdürlüğüne sunulduğu ve onayın ticaret sicil müdürlüklerince yapıldığı, dilekçe ekinde sunulan evraklar incelendiğinde,...ercüme tarafından yapılan yeminli tercüme evraklarında.

Barselona Ticaret Sicil Müdürlüğü, Siciller Müdürlüğü Doğrulama Sistemi Tacirlerin defterlerinin onaylanması başlıklı belgede, 6 Mayıs 2024 Tarihinde... vergi numaralı... nolu kütük, yaprak 68. Sayfa numarası...de ilk sırada kayıtlı Davacı ...şirketine ait defterler onaylanması için sicil müdürlüğüne sunulduğu, Yevmiye no.., açılış tarihi 01/01/2023 ve kapanış tarihi 31/12/2023 olan, süre geçtikten sonra sunulmuş olduğu, defteri kebir no..., açılış tarihi 01/01/2023 ve kapanış tarihi 31/12/2023 olan, süre geçtikten sonra sunulduğu,

davalı şirketin takip tarihi 07.05.2024 tarihi itibariyle davacı ... ünvanlı şirkete 09.02.2023 tarihinde 14.000 Euro, 08.03.2023 tarihinde 15.500 Euro, 19.05.2023 14.000 Euro ve 24.05.2023 tarihinde 14.000Euro olmak üzere toplam 43.500 Euro ödeme yaptığı, yapılan ödemelerin davacı defter kayıtlarında kayda alındığı, ...

Bankası A.Ş’nin davalı şirket banka hareketlerinde, davacının yaptığı ödemeler karşılığı toplam hesabına geçen tutarın 43.445 Euro olduğu, 2023 Yılı 02-03-04-05 FORM BS Dönem içinde mal ve Hizmet Satılan Kişilere ilişkin Bilgilerin yer aldığı tablolarda Davacı ...Lu şirketine düzenlenmiş faturanın tespit edilemediği, davalı tarafından dosyaya sunulan makine üretimi veya teslimine ilişkin belge tespit edilemediği, davalının şirket evraklarını ibraz etmemesi sebebiyle, davalı defter ve belgelerinde inceleme yapılamadığı,

davalının fabrikasında yapılan keşif ve incelemede, fabrikada 1 adet mavi renkli, 20 m3 kapasiteli, kompaktör presin çalıştırılabilir durumda olduğu, sözleşmede bahsedilen diğer 4 adet makineye rastlanmadığı, görülemediği, 31.01.2023 tarihli Proforma faturada toplam tutarın yanında CFR yazmakta oluşu ve CFR’nin de (cost and freight) mal bedeli ve navlun anlamına gelen uluslararası bir ticari terim olmakla ithalat ve ihracatta taşınan ürünün, daha önce belirlenmiş limana kadar bütün taşıma masraflarının tamamen ihracatçı firma tarafından karşılanacağını belirttiği, bu durumda, arada başkaca bir sözleşme olmadığı da görülmekle,

üretilecek malların Barcelona-İspanya’daki limana kadar taşınmasına ait masrafların, üretici davalıya ait olduğu, davalının sözleşmeye aykırı davrandığı, toplamı 59.000 Euro olan satışın teslime kadar 29.500 Euro’luk kısmını (%50) almış olması gerekirken fazlasını yani 43.500 Euro’luk kısmını aldığı halde, davacı alıcıya hiçbir malı göndermediği, ürettiği malın da zaten sadece 1 adet olduğu,

davalının aşırı ifa güçlüğünü gerektirecek bir durumunun olamayabileceği, davalının kendisine keşide edilen 08.02.2024 tarihli ihtara icabet etmeyerek temerrüde düşmüş olabileceği ve bu doğrultuda davalının icra takibine yaptığı itirazın haksız olabileceği, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan 43.500 Euro alacaklı olabileceği kanaatinde olduklarını beyan ettikleri görülmüştür.

DEĞERLENDİRME

Dava; eser ve satış sözleşmesinden doğan alacağa dair başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere,

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacının, davalının üretim ve satışını yaptığı makinelerden dolayı davalıya ne miktarda ödemede bulunduğu, davalının üretimini ve satışını yaptığı makinelerin davacıya teslimi için yapılması gereken nakliye bedellerinin hangi tarafça karşılanması gerektiği, davacının bu kapsamda ödemesi gereken bedel olup olmadığı, işbu miktarı ödeyip ödemediği, davalının ise teslim yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği noktasında toplanmıştır.

Tüm dosya kapsamı, taraf beyanları, tarafların dosyaya sundukları belge suretleri ile dosyaya temin edilen ilme ve hukuka uygun benimsenen bilirkişi raporu içeriğine göre; davacı şirket ile davalı şirket arasında davalının üretimini yapıp davacıya teslimini öngördüğü 4 adet makinenin üretiminin yapılıp davacıya teslime hazır hale getirildiğini ticari defter ve kayıtlarını ihtara rağmen ibraz etmeyen davalı tarafından ispat edilemediği, bilirkişi heyetince davalıya ait üretim tesisinde yapılan incelemede satış ve teslimi öngörülen makinelerden 1 adetinin çalışır vaziyette tesiste bulunduğu,

satış ve teslimi öngörülen diğer makinelerin ise bulunmadığı, buna karşılık davacı şirket defter ve kayıtlarına göre davacı şirketin davalı şirkete davalı tarafça düzenlenen toplam 59.000,00 Euro proforma fatura karşılığı davalıya 43.500,00 Euro ödemede bulunduğu, bu kapsamda davalının teslim yükümlülüğünü yerine getirmediği anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı tarafından savunmalarında, üretim ve davacı alıcıya teslimi öngörülen makinelerin alıcıya teslimi için navlun bedelinin davacı tarafça karşılanması gerektiği, bu konuda navlun bedelinin davacı alıcı tarafından üstlenilip ödenmemesi sebebiyle makinelerin tesliminin gerçekleştirilmediği beyan edilmişse de davalı şirket tarafından düzenlenip davacı şirkete gönderilen proforma faturalarda teslim yerinin "FOB İzmir Türkiye" şeklinde belirtildiği,

işbu ibareye göre davalının satış ve teslimini vadettiği makinelerin İzmir Limanı'na kadar olan nakliye giderlerinin davalı tarafça karşılanarak makinelerin limanda teslime hazır halde bulundurulması gerektiği ancak bu yükümlülükten kaçındığı, davacı tarafın nakliye bedellerinin kendileri tarafından karşılanacağı ve bu hususta bilgilendirme yapılması halinde ödemede bulunulacağının vadedilmesine rağmen davalı tarafça bu hususta davacıya herhangi bir bildirimde bulunulmadığı ve teslimden kaçındığı,

bu kapsamda davalı şirketin taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında üretimini ve satışını vadettiği makinelerin üretim ve tesliminine ilişkin üstlendiği edimleri yerine getirmediği, bu nedenle davacının haklı nedenle sözleşmeden döndüğü, sözleşmeden dönme ile satış bedeline istinaden yaptığı ödemelerin iadesini talep edebileceği, bu kapsamda davacının davalıya yaptığı 43.500,00 Euro alacağın davalı tarafça davacıya ödenmesi gerektiği, işbu sebeple davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın da haksız olduğu kanaatine varılmakla, davanın kabulü ile aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.

E İMZA

Üye ...

EİMZA

Üye ...

EİMZA

Katip ... · eimza