İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/943 K.2025/99

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı müvekkil ..., diğer Davacı Şirket ...'nin yetkilisi olduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ticari mal alım satım ilişkisi kapsamında ticari ilişkiler kurulduğunu, davalı tarafından, müvekkile Whatsapp üzerinden 12/09/2023 teklif tarihli proforma fatura gönderildiğini, proforma fatura kapsamında taraflar faturada yer alan miktar ve türde mal alım satımı ile ödemelerin eşit vadeli çekler ile ödenmesi konusunda anlaşmış olduklarını, proforma fatura uyarınca teklif bedeli olan 4.975.230TL'nin 4.700.000,00 TL'lik kısmı bakımından müvekkil tarafından ödeme aracı olarak 10 adet,

her biri 470.000,00 TL tutarında çek düzenlendiğini ve Salim Su isimli davalı şirket yetkilisine 12.09.2023 tarihinde elden teslim edildiğini, kalan bedel olan 275.230,00 TL'nin 170.000,00 TL'lik kısmı 25/09/2023 tarihinde, 105.230,00TL'lik kısmı ise 26.09.2023 tarihinde davalı şirket hesabına EFT ile gönderildiğini, proforma fatura uyarınca 4.700.00,00 TL bakiyenin 10 taksidine tekabül eden çeklerden 5 taksit 470.000,00 TL'şer olarak müvekkili tarafından ödendiğini, kalan çeklere karşılık davalı şirket tarafından proforma faturada anlaşılan miktarda malın tesliminin müvekkile gerçekleştirilmediğini,

davalı tarafından 2.862.136,00 TL değerinde malın teslimi gerçekleştirilmiş, anlaşmaya aykırı olarak 2.113.094,00 TL değerinde malların tesliminin yapılmadığını, davalı tarafından teslimi gerçekleştirilmeyen malların bedeli, haksız ve kötüniyetli olarak müvekkilinden tahsil edilmek istendiğini, İzmir... İcra Dairesi...E., İzmir... İcra Dairesi... E., İzmir ... İcra Dairesi ... E., İzmir ... İcra Dairesi...E., İzmir... İcra Dairesi ...

E. Sayılı dosyaları üzerinden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, müvekkili ... ile yetkilisi olduğu müvekkil şirket..., kendilerine karşı başlatılan haksız icra takipleri ile davalı tarafın ifa etmediği mal teslim borcu sebebiyle içinde bulunduğu diğer ticari faaliyetleri de yerine getirememiş olduğunu ve batık duruma geldiklerini, müvekkili hakkında ardı ardına icra takibi başlatılıp haline münasip evi üzerine dahi ailesi ile birlikte oturduğu mesken olmasına rağmen 11 farklı dosyadan haciz konduğunu, müvekkilinin yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını,

müvekkili ...ile şirket Decorel hakkında bedelsiz olduğu ispatlanmış çeklerin davalı tarafından haksız ve kötüniyetle takibe konduğunu, müvekkilinin ailesi ile birlikte yaşamakta olduğu meskeni işbu kötüniyetli takipler sebebiyle satılma tehdidi altında olduğunu, müvekkilinin adli yardımdan yararlandırılarak teminatsız şekilde iik m. 72/3 uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesini, adli yardım taleplerinin kabulü, bedelsizliğin tespiti ile söz konusu icra takiplerinin iptaline ve bedelsizliği tespit edilen çeklerin davalıdan alınarak davacı müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

DELİLLER

Davacılar vekili iddiasını ispata yönelik olarak; proforma fatura, teklif formu, faturalar, çekler, icra takip dosyaları, noter evrakları, banka ödeme dekontları, banka hesap kayıtları, ticaret sicil gazetesi kayıtları, ticari defterler, tapu kayıtları, bilirkişi, keşif, tanık, yemin ve ikamesi caiz sair her türlü delile dayandığı görülmüştür.

Mahkememizin 01/11/2024 tarihli ara kararı ile, davacıların adli yardım talebinin reddine karar verildiği, iş bu ara kararın 10/11/2024 tarihinde davacılar vekiline tebliğ edildiği, iş bu red ara kararına davacılar vekili tarafından süresinde itiraz edilmediğinden kararın kesinleştiği görülmüştür.

Mahkememizin 30/12/2024 tarihli ara kararı ile, Harçlar Kanunu ve Harçlar Kanunu 1. Sayılı tarife uyarınca toplam dava değeri olan 2.303.515,71-TL'sı üzerinden 39.338,28-TL'si peşin harcın yatırılması gerektiğinden davacılar tarafından tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde, iş bu miktar peşin harcın mahkememiz veznesine yatırılmadığı takdirde Harçlar Kanunu 30. Ve 32. Maddeleri ve HMK 150. Maddesi uyarınca peşin harç yatırılıncaya kadar dava dosyasının işlemden kaldırılacağı, işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren üç ay içerisinde dava dosyası yenilenip harç yatırılmadığı, takdirde davanın açılmamış sayılacağına karar verileceği hususunda davacılar vekiline ihtarı içerir tebligat yapıldığı görülmüştür.

6100 sayılı HMK Gider Avansı Tarifesi'nin 3. Maddesinde "Davacı, bu tarifede gösterilen gider avansını dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.

Gider avansı her türlü tebligat ücreti ile posta ücretleri gibi giderleri kapsar." ve 4. Maddesinde "Davacı, taraf sayısının beş katı tutarında tebligat ücreti ile diğer iş ve işlemler için 400,00-TL toplamını avans olarak öder." düzenlenmiş olduğundan, taraf sayısının 5 katı tutarında ki 2.625,00-TL tebligat gideri ile diğer iş ve işlemler için 400,00-TL, olmak üzere toplam 3.025,00-TL'sı yatırması gerektiği halde, iş bu gider avansının yeterli olmadığı anlaşılmakla, 3.025,00-TL ek gider avansını yatırmak üzere davacılar vekiline tebliğden itibaren 2 haftalık kesin süre verilmesine,

verilen kesin süre içerisinde 3.025,00-TL ek gider avansının yatırılmaması halinde, HMK' nun 114/g., 115/2. ve 120/2. maddesi gereğince davanın dava şartı noksanlığından usulden reddine karar verileceği hususunda davacılar vekiline ihtarı içerir tebligat yapıldığı görülmüştür.

DEĞERLENDİRME

Dava; kambiyo senedine dayalı olarak başlatılan icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere,

6100 sayılı HMK nun 114/1-g maddesinde "Davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması.", dava şartı olarak düzenlenmiştir.

6100 sayılı HMK nun 115. Maddesinde "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder. ..." hükmü düzenlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, davacının kambiyo senetlerinden ve takipten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemi ile adli yardım talebinde bulunduğu, mahkememizce adli yardım şartlarının bulunmadığı kanaatine varılarak, davacının adli yardım talebinin reddine karar verildiği, verilen red kararının davacı tarafa tebliği ile kesinleşmesine müteakiben, davacının dava açarken yatırması gereken peşin harcı ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'ne göre yatırması gereken gider avansını yatırması hususunda ihtaratlı davetiye çıkarıldığı,

ihtaratın davacılar vekiline 08/01/2025 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen, verilen iki haftalık kesin süre içerisinde, yatırılması gereken gider avansının yatırılmadığı, iş bu nedenle dava şartı olan yargılama gider avansının yatırılmış olması dava şartının yerine getirilmediği, mahkemece dava şartının mevcut olup olmadığının yargılamanın her aşamasında kendiliğinden araştırılması gerektiğinden, mahkememizce iş bu kapsamda yapılan değerlendirme sonucu, HMK 114/g, 115/2 ve 120/2 maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur

Başkan ... · E imza · Üye ... · eimza · Üye ... · eimza · Katip ... · eimza