İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/722 K.2024/16

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

04.07.2022 tarihinde İzmir ili Konak ilçesinde; sürücü ...’ ün sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile maliki ve kaza anındaki sürücüsü müvekkil ... olan... plakalı araca çarpması neticesinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza sonucu müvekkilin maliki olduğu araçta yüksek maddi hasar oluştuğunu, kaza tutanağından da anlaşılacağı üzere ... plakalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, kusurlu aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından ... nolu poliçe ile trafik sigortası ile sigortalı olduğunu,

trafik kazası sonucu ... plakalı müvekkili aracında meydana gelen zararın tazmini maksadıyla davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu ve sigorta şirketi nezdinde ... numaralı hasar dosyası açıldığını, ancak açılan dosya kapsamında sigorta şirketi tarafından, sigortalılarının herhangi bir kusurunun olmadığının tespit edildiğini bu nedenle talebin karşılanamayacağının bildirildiğini, beyanla HMK m.107 kapsamında fazlaya ilişkin müvekkil hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla,

50,00 TL hasar bedeli ve 50,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 100,00-TL maddi tazminatın davalıdan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsiline, AAÜT m.16/2-c gereği arabuluculuk vekâlet ücretine hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava Değerinin Belirlenmesi: Davacı vekili 20/11/2023 havale tarihli değer arttırım dilekçesi ile dava dilekçesi ile 50,00-TL olarak talep ettikleri hasar bedeli alacağını 1.206,70 TL arttırarak 1.256,70-TL'ye, 50,00-TL olarak talep ettikleri değer kaybı alacağını 2.950,00-TL arttırarak 3.000,00-TL ye çıkarttıklarını beyan etmiş, talebe ilişkin eksik harç ikmal edilmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazlarının olduğunu, yetkili Mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, davacı ile müvekkili şirket arasında bir sözleşme olmadığı ve olayın haksız fiile dayandığı dikkate alındığında davanın Asliye Ticaret Mahkemesi değil Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, görev itirazlarının olduğunu, davacının kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olması nedeniyle değer kaybı için ödeme yapılmadığını, kazanın birden fazla araç arasında meydana geldiğini ve davacının söz konusu kazanın oluşumunda asli kusurlu olduğunu,

kabul anlamına gelmemek üzere değer kaybı tazminat talebine yönelik kaza tarihi itibari ile reel kaybın uygulanması gerektiğini, ayrıca geriye dönük hasar kayıtlarının celbini talep ettiklerini, hasar tazminatı talebi için 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları üzerinden değerlendirme yapılarak bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, davacının arabuluculuk görüşmesine istinaden vekaletname ücreti talebinin AAÜT 16/2-C maddesi gereği vekalet ücreti talebinin vekil ile vekil eden arasında olan ilişkiden kaynaklandığını,

müvekkilinin yansıma ve dolaylı zararlardan dolayı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını beyanla öncelikle davanın yetkili, görevli İstanbul Anadolu Asliye Hukuk Mahkemesi olmasından dolayı ilk itirazların değerlendirilmesine; mahkeme aksi kanaatte ise esas yönünden taleplerinin incelenerek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

1- Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası

Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ve hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, ... no’lu trafik poliçesine istinaden açılan ... no’lu hasar dosyası kapsamında davacı tarafa herhangi bir ödemenin yapılmadığı bildirilmiştir.

2- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları

Davacıya ait olup, dava konusu tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlandığı ve değer kaybı meydana geldiği belirtilen ... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce hasar kayıtlarının bulunduğu anlaşılmıştır.

3-Türkiye Noterler Birliği kayıtları

Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği hasar bedeli ve değer kaybının tazminini talep ettiği ... plakalı aracına ilişkin trafik tescil kayıtları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.

4-Ekspertiz Raporu

Davalı sigorta şirketi tarafından açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında aldırılan 13/07/2022 tarihli ekspertiz raporunda; Araçta 4.189,00-TL (KDV Dahil) hasar meydana geldiğinin tespit edildiği görülmüştür.

5-Bilirkişi raporu

Mahkememizce, davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigortaya ZMMS ile sigortalı ... plaka sayılı araçlar arasında 04/07/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında kusur oranı, davacının aracında hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, hususlarında Otomotiv-Kusur Uzmanı bilirkişiden aldırılan 24/05/2023 havale tarihli raporda;

sürücü ...' ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile seyir halinde iken (+) şeklindeki kontrolsüz kavşağa geldiğinde durup, sağdan gelen taşıtlar var ise bunların geçişini bekleyip, yolun güvenli olduğunu gördükten sonra harekete geçerek kavşağa girip seyrine devam etmesi gerekirken, böyle yapmayıp, dikkatsiz ve tedbirsiz davranıp, görüş alanını yeterince kontrol altında tutmadığı, dikkatini yeterince seyir yönüne vermediği, seyir şeridini dikkatle izlemesi gerekirken bu kurala uymadığı, görüş alanını yeterince kontrol altında tutmadığı,

hızını kullandığı aracın görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı, aracının hızını görüş alanı içerisindeki bir tehlike anında emniyetle durabileceği seviyeye göre ayarlamadığı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun. Madde 57/c (Kontrolsüz kavşaklarda kavşak kollarının farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise, soldaki araç sağdaki araca yol vermek zorundadır) kuralını ihlal etmesi nedeniyle kazanın oluşumunda etken olduğu,

Sürücü ...'ün sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araçla seyir halinde olduğu, kontrolsüz kavşağa davacı taraf aracına göre sağdan girmesi nedeniyle, kaza mahalli kavşakta geçiş önceliği hakkına sahip olduğu, buna göre herhangi bir kural ihlalinde bulunmadığı, kazanın oluşumunda etken olmadığı,

Davaya konu ... plaka sayılı aracın meydana gelen kaza nedeniyle sağ yan kısımlarından araç gövdesinde ve sökülebilir/ takılabilir parçalarda hasar olacak şekilde darbe alarak hasarlandığı, yapılan inceleme ve araştırmalara göre, dava konusu araçta tespit edilen hasarların araçla karşılaştırılması neticesinde mevcut hasarların nitelik ve boyut anlamında kaza tespit tutanağını doğrular şekilde uyumlu olduğu, ... plaka sayılı araçta, kaza nedeniyle yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 4.189,00-TL (KDV Dahil) hasar meydana geldiği,

Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın hasarsız halinin ikinci el piyasa değeri ile hasarlı halinin serbest piyasadaki ikinci el değeri arasındaki farka göre hesaplanması neticesinde bahse konu ... plaka sayılı araçta; kaza nedeniyle 10.000,00-TL değer kaybı meydana gelebileceği, rapor edilmiştir.

6-ATK Raporu

Mahkememizce, taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazları doğrultusunda kusur oranlarının tespitine yönelik Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesinden aldırılan 26/10/2023 havale tarihli raporda özetle; Davacı sürücü ... idaresindeki kamyonet ile seyir halinde iken olay yeri kontrolsüz kavşağa geldiğinde, kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş bu mahalde, hızını bu mahal şartlara göre ayarlayıp dikkatli şekilde seyrederek yolun her iki yönünü etkin şekilde kontrol edip geçiş hakkını sağdan gelen araca vermesi gerekirken, kontrolsüz bir şekilde kavşağa giriş yaparak aracının sağ arka yan kısımlarına diğer aracın ön kısımları ile çarpması neticesi meydana gelen olayda asli kusurlu olduğu,

Davalı taraf sürücüsü ...' ün sevk ve idaresindeki kamyonet ile meskun mahal yolda seyirle geldiği olay mahalli kavşaktan geçişi esnasında yola gereken dikkatini vermemiş olduğu, hızını mahal şartlarına göre ayarlamadığı, solunda bulunan kavşak kolundan gelip geçişini tamamlamak üzere olan aracın sağ arka yan kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen olayda tali kusurlu olduğu,

Sonuç itibariyle; davacı sürücü ...'ın % 70 oranında kusurlu olduğu, davalı taraf sürücüsü ...'ün % 30 oranında kusurlu olduğu, rapor edilmiştir.

UYUŞMAZLIK

Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen hasar bedeli ve değer kaybının tahsili istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu ... plaka sayılı araçlar arasında 04/07/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında kazaya karışan tarafların kusur oranı, kaza sebebiyle davacının aracında hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, davalı sigorta şirketinin talep edilen tazminatlardan poliçe kapsamında sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Yetki itirazı yönünden:

6100 sayılı HMK'nın 16. maddesinde "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." hükmü yer almaktadır. Öte yandan, 2918 sayılı KTK'nun 110. maddesinde.

"Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir" ifadesine yer verilmiştir. HMK'nin haksız fiillerde yetkiyi düzenleyen anılan 16. maddesinde belirlenen yetkinin kesin yetki olmadığı açıktır.

Bir dava için birden fazla yetkili mahkeme varsa, davacı, bu mahkemelerden birinde dava açmakta seçimlik hakka sahiptir. Eldeki davada, davalı sigorta şirketinin İzmir ilinde Bölge Müdürlüğünün bulunduğu, ayrıca davacının yerleşim yeri Narlıdere/ İzmir ve kazanın vuku bulduğu yer Konak /İzmir olduğuna göre davanın mahkememizde açılmış olmasında bir isabetsizlik yoktur; bu sebeple davalı vekilinin yetki itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.

Görev itirazı yönünden;

Asliye Ticaret Mahkemeleri, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. Maddesi gereğince ticari davalara bakmakla görevlidir. Ticarî davalar, TTK.nun 4/1. maddesinde sayılmış olup, buna göre, “Her iki tarafın da ticarî işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın aynı maddenin a), b), c), d), e) ve f) bentlerinde sayılan davalar” ticari dava olarak adlandırılmıştır. TTK.nun 1483 ve devamı maddelerinde zorunlu mesuliyet sigortaları düzenlenmiş olup, davacı davalı sigorta şirketinin ZMMS poliçesinden kaynaklı sorumluluğu sebebiyle tazminat talebinde bulunduğundan eldeki dava, ticari dava niteliğinde olduğuna göre davalı vekilinin görev itirazın yerinde görülmemiştir.

Davanın esası yönünden:

Mahkememizce yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre;

Dava konusu trafik kazasının; davacı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile İzmir İli, ...Sokak istikametinden seyirle (+) şeklindeki kontrolsüz kavşağa geldiğinde, aracının sağ yan kısımları ile 1203 Sokak istikametinden gelen davalı sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın ön kısımları ile çarpışması neticesinde meydana geldiği,

Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazada, ... plaka sayılı araç sürücüsü davacı ...' ın seyir halinde iken olay yeri kontrolsüz kavşağa geldiğinde, kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş mahalde, hızını bu mahal şartlara göre ayarlayıp dikkatli şekilde seyrederek yolun her iki yönünü etkin şekilde kontrol edip geçiş hakkını sağdan gelen araca vermesi gerekirken, kontrolsüz bir şekilde kavşağa giriş yaparak aracının sağ arka yan kısımlarına diğer aracın ön kısımları ile çarpması neticesi meydana gelen olayda asli (%70) kusurlu olduğu,

Davalı taraf sürücüsü ...' ün sevk ve idaresindeki kamyonet ile seyri esnasında olay mahalli kavşaktan geçişi esnasında yola gereken dikkatini vermemiş olduğu, hızını mahal şartlarına göre ayarlamadığı, solunda bulunan kavşak kolundan gelip geçişini tamamlamak üzere olan aracın sağ arka yan kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen olayda tali (%30) kusurlu olduğu, alınan Adli Tıp Kurumu raporu doğrultusunda Mahkememizce kabul edilmiştir.

Kazanın oluşumuna tali (%30) kusuruyla sebebiyet veren ... plakalı araç davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde ZMSS poliçesi ile sigortalıdır.

Yukarıdaki izah şeklinde meydana geldiği anlaşılan trafik kazasında, kazada asli kusuru bulunan davacıya ait ... plakalı aracın hasar gördüğü, olayda ... plakalı araç sürücüsü davacının asli (%70) kusurlu, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tali (%30) kusurlu olduğu, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporunda, davacıya ait ... plakalı aracın davaya konu trafik kazası sonucunda sağ yan kısımlarından araç gövdesinde ve sökülebilir/ takılabilir parçalarda hasar olacak şekilde darbe alarak hasarlandığı,

araçta tespit edilen hasarların nitelik ve boyut anlamında kaza tespit tutanağını doğrular şekilde uyumlu olduğu,... plaka sayılı araçta, kaza nedeniyle yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 4.189,00-TL hasar meydana geldiği belirlenmiştir.

Mahkememizce benimsenen Adli Tıp Kurumu raporunda belirtilen kusur oranları göz önüne alınarak belirlenen hasar miktarı olan 4.189,00-TL'den davacının kazadaki kusur oranı olarak kabul edilen %70 oranında indirim yapıldığında talep edebileceği hasar bedeli tazminatının 1.256,70-TL olduğu tespit edilmiştir.

Bu surette belirlenen hasar bedeli tazminatının meydana gelen kaza sebebiyle davacının aracında doğan zarardan sorumluluğu bulunan davalıdan temerrüt tarihi olarak takdir edilen 01/09/2022 tarihinden itibaren (başvuru+ 8 iş günü) işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davacının değer kaybı tazminatı talebi yönünden, bilirkişi raporunda hesap edilen değer kaybının Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın hasarsız halinin ikinci el piyasa değeri ile hasarlı halinin serbest piyasadaki ikinci el değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca hasar ile kaza tarihi itibariyle davacıya ait aracın marka, model, tipi, km.si, yakıt cinsi, vites türü, kullanım şekli, kullanım süresi, kullanılmışlık düzeyi, yıpranma durumu,

aracın vaki kaza öncesindeki eldeki davada hasarlanan kısımlardan farklı bölgelerden beş kez hasarlanmış olması hususları dikkate alınarak 04/07/2022 tarihli kazadan dolayı aracın ikinci el piyasasında 10.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği belirlenmiştir.

Mahkememizce benimsenen Adli Tıp Kurumu raporunda belirtilen kusur oranları göz önüne alınarak belirlenen değer kaybı miktarı olan 10.000,00-TL'den davacının kazadaki kusur oranı olarak kabul edilen %70 oranında indirim yapıldığında talep edebileceği değer kaybı tazminatının 3.000,00-TL olduğu tespit edilmiştir.

Bu surette belirlenen değer kaybı tazminatının meydana gelen kaza sebebiyle davacının aracında doğan zarardan sorumluluğu bulunan davalıdan temerrüt tarihi olarak takdir edilen 01/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından AAÜT 16/2-c gereği arabuluculuk vekalet ücretine hükmedilmesi talebinin, bahse konu yasal düzenlemenin vekil ile müvekkili arasındaki iç ilişki ile ilgili bir düzenleme olması nedeni ile reddine karar verilerek açıklanan tüm bu hususlar kapsamında aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı