İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/337 K.2024/763

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi davalı sigorta şirketince düzenlenmiş olan diğer davalı ... adına tescilli "..." plakalı ... marka hususi araç 22.11.2022 günü saat 15:25 sularında araç maliki olan davalının sevk ve idaresinde İzmir İli ... Mahallesi sınırları içerisinde ...

Cadde üzerinde seyir halinde iken önünde kendi şeridinde nizami şekilde seyreden müvekkile ait "..." plakalı Renault marka taksi olarak işletilen ticari otonun arka kısmına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Menemen Trafik Denetleme Bürosu tarafından düzenlenen 22.11.2022 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre kazanın oluşumunda davalı sürücü ...'un kusurlu olduğunu ve davacıya ait aracın sürücüsüne de kusur atfedilmiş ise de yargılama kapsamında yapılacak keşif ve toplanacak diğer delillerden bu iddianın asılsız ve ispatsız olduğunun ortaya çıkacağını, müvekkilinin kural ihlali bulunmadığını,

kaza sonucu araçta oluşan hasar tutarı ve değer kaybının Karşıyaka ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

Değişik İş sayılı dosyasında düzenlenen 14.01.2023 tarihli bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, rapora göre kaza tarihi itibariyle KDV dâhil 14.540,00 TL hasar, 6.370,00 TL değer kaybı meydana geldiğinin belirtildiğini, delil tespit dosyasına 1.583,40 TL ödendiğini, bu zararların yanı sıra taksi olarak işletilen aracın kazadan dolayı kullanılamama sebebi ile kazanç kaybı da oluştuğunu,

müvekkilinin maddi zararlarının tazminini sağlamak amacıyla davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulmuş ise de başvuru tarihinden itibaren 15 günlük ödeme süresinin geçmesine rağmen davalı sigorta şirketi tarafından maddi hasarın tazmini için ödeme yapılmadığını, arabuluculuk süresinde başvuru yapıldığını, anlaşma sağlanamadığını belirterek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve sonradan ıslah yoluyla artırmak kaydıyla HMK m. 109'a göre şimdilik araçta oluşan hasar için 5.000,00 TL ve araçta oluşan değer kaybı için 3.200,00 TL ile fazlaya ilişkin talep daha sonra HMK m. 107'ye göre belirlemek üzere şimdilik araç mahrumiyet bedeli için 1.000,00 TL tutarın davalı sigorta şirketi yönünden Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesinde öngörülen teminat kapsam ve limitleri dâhilinde kalacak şekilde davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsilini, Karşıyaka ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş Esas ...

D.İş Karar sayılı tespit dosyasına yargılama gideri olarak ödenmiş 1.583,40 TL ve vekâlet ücreti de dâhil olmak üzere yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin müteselsilen ve müştereken sorumlu olacak şekilde davalılara yükletilmesini, alacak tutarına kaza tarihi olan 22.11.2022 tarihinden davalı sigorta şirketi yönünden ise hasar başvurusu tarihi olan 13.02.2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca faiz işletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle.

22.11.2022 tarihinde şirketimiz ZMMS sigortalısı ... plakalı araç ile ... plakalı araç arasında çift taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının delillerinin tebliğ edilmediğini, davacı yanın iddia ettiği hususları öncelikle kasko sigortacısına yöneltmesi gerekmekte iken kasko sigortalısından talep etmediği miktarı ve itirazları kabul etmediklerini, huzurdaki davada davacı tarafından maddi tazminata ilişkin dava tutarı miktarının belirsiz alacak davası şeklinde açılmayacağını, ıslah yoluyla arttırmasına muvafakat etmediklerini, başvuran tarafın,

başvuru tarihi itibariyle alacak miktarının tamamen ve açık şekilde belirlenebilir nitelikte olduğundan belirsiz alacak davası şeklinde ikame edilmesinin açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin, başvuran tarafından yapılan başvuruya cevap verme süresinin dolması beklenmeksizin Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru yapıldığını, davacının talep ettiği bedeller fahiş olduğundan mahkeme tarafından kusur ve hasar miktarı yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini,

davacının gerçek zararı tespit edilirken öncelikle hasar gören parçaların onarım ve eşdeğer parça ile değiştirilme durumlarında ödenmesi gerekecek miktarın belirlenmesi gerektiğini, davacıya ait ... plakalı aracın geçmiş hasar kayıtlarının sigorta bilgi merkezinden araştırılmasını, tramer kaydının incelenmesini, ayrıca bilgisayarlı eksper incelenmesinin yapılmasını talep ettiklerini, değer kaybı tazminat tutarının 01.06.2015 tarihinde yürülüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar ZMS Genel Şartlar tebliğine göre hesaplanması gerektiğini,

Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. Maddesine göre tazminat taleplerinin Borçlar Kanunu hükümlerine göre değerlendirilmesi gerektiğinin düzenlendiğini, sözleşmeye dayanmayan ve haksız fiilden doğan tazminat alacaklarına Borçlar Kanunu'nun 76, 88 ve 120. maddelerine istinaden yasal faiz uygulanması gerektiğini, ticari faiz talebinin de reddi gerektiğini belirterek, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, müvekkili şirketin sorumluluğunun yalnızca sigortalısının kusuru nisbetinde ve poliçe limiti ile sınırlı olduğundan Adli Tıp Kurumu'ndan kusura ilişkin rapor alınmasına,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Karşıyaka ....Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş Sayılı dosyası, Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi, İzmir Karşıyaka Taksiciler Odası yazı cevapları, 03.11.2023 tarihli keşif tutanağı, keşif sırasında dinlenen tanık Murat Heycan'ın beyanları, keşif sonrası Trafik bilirkişisi tarafından düzenlenen 28.11.2023 tarihli kusur raporu, SMMM bilirkişisi ... ile Makine mühendisi bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 24.03.2024 tarihli rapor,

Davacı vekili 29.05.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile özetle; bilirkişi raporlarına karşı bulundukları itiraz ve yargılamanın ilerleyen aşamalarında kullanacakları istinaf, temyiz ve HMK m. 177'deki hakları saklı kalmak kaydı, 25.03.2024 tarihli bilirkişi raporunda hesaplanan tutar doğrultusunda; araçta oluşan hasar için talebi HMK m. 109'a göre 14.500,00 TL olarak ıslah ettiklerini, araç mahrumiyet bedeli (kazanç kaybı) için talebi HMK m. 107/2'ye göre 1.298,20 TL olarak belirlediklerini belirterek,

davanın kabulünü ve alacaklarının davalı sigorta şirketi yönünden Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesinde öngörülen teminat kapsam ve limitleri dâhilinde kalacak şekilde davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsilini, Karşıyaka ... Sulh Hukuk Mahkemesinin... D.İş Esas ...

D.İş Karar sayılı tespit dosyasının yargılama gideri olarak ödenmiş 1.583,40 TL ve vekâlet ücreti de dâhil olmak üzere yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin müteselsilen ve müştereken sorumlu olacak şekilde davalılara yükletilmesini, alacak tutarına kaza tarihi olan 22.11.2022 tarihinden davalı sigorta şirketi yönünden ise hasar başvurusu tarihi olan 13.02.2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca faiz işletilmesini talep etmiş ve ıslah harcını ikmal etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davasıdır.

Davacı, adına kayıtlı ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketi nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı ...'un makili olduğu ... plakalı aracın karıştığı 22.11.2022 tarihli trafik kazasında davacıya ait araçta oluşan hasar ve değer kaybının davalılardan, bu hasar nedeniyle oluşan kazanç kaybı bedelinin davalı araç malikinden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 85/1. maddesi gereğince, bir motorlu aracın işletilmesi, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa işleten doğan zarardan sorumlu olur. 85. maddenin son fıkrası gereğince araç işleteni aracın sürücüsünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olur.

2918 Sayılı yasanın 91/1. maddesi gereğince, işletenler bu kanunun 85. maddesinin 1.fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmak zorundadır.

Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesine göre zarar gören Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında ön görülen sınırlar içerisinde sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuruda bulunması gerekir.

Aynı kanunun 99. maddesi gereğince, sigortacı, hak sahibinin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ile belirlenen belgeleri sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadır.

TBK'nun 49. maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar veren bu zararı gidermek ile yükümlüdür. Aynı kanunun 50. maddesi gereğince zarar gören zararın ve zarar verenin kusurunun ispat yükü altındadır.

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A-1. maddesi uyarınca, sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarar uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.

Davacı tarafça araçta oluşan hasar ve değer kaybı ile kazanç kaybı bedelinin tespiti için Karşıyaka 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... Değişik İş sayılı dosyası üzerinden keşif ve bilirkişi incelemesi yapılması istenilmiş ve Makine Mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 14.01.2023 tarihli raporda; araçta 14.540,00 TL (KDV Dahil) hasar meydana geldiği, değer kaybı yönünden yapılan değerlendirmede, Yargıtay Kararlarına göre 6.000,00 TL, Sigorta Genel şartlarına göre 6.370,00 TL olabileceği görüş ve kanaati belirtilmiştir.

Davacının tazminat alacağının bulunup bulunmadığının tespiti için öncelikle araç sürücülerinin kusur durumu ve oranının tespiti bakımından değerlendirme yapılmış, mahallinde trafik bilirkişisi refakatinde yapılan keşif sonucu keşif sırasında dinlenen tanık beyanları, kaza tespit tutanağı ve kaza mahallinde çekilen fotoğraflarda dikkate alınarak düzenlenen bilirkişi raporunda; davalı ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı ...'nin sürücüsü ve maliki olduğu ... plakalı araç ile gündüz vakti görüş mesafesinin açık olduğu çift yönlü 8. Cadde üzerinde seyir halinde iken aracının hızını yol, görüş ve trafik akışının durumunu dikkate alarak,

müteyakkız şekil ve tedbir alabilecek düzeyde tutmadığı, görüş mesafesini kontrol altında bulundurmayarak, önünde ticari taksiyi güvenli yakın takip mesafesi ile izlemeyip, karşı şeridi geçecek şekilde önünde yavaşlayan ticari taksinin sol yan arka kısmına çarpması ile karıştığı kazada, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışlarından dolayı 2918 ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu,

davacının maliki olduğu araç sürücünün trafik kurallarına ve nizamlarına uygun bir şekilde seyri sırasında diğer sürücüye karşı zararlı sonucu öngörmesi ve kazayı önlemek adına tedbir alması mümkün olmadığından kazanın oluşumunda bir kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Davacıya ait araçta kaza nedeniyle hasar, kazanç kaybı ve değer kaybı meydana gelip gelmediği varsa miktarının tespiti için davacının ticari defter ve kayıtları üzerinde de inceleme yapılarak davacıya ait aracın kaza nedeniyle çalışamadığı günler belirlenerek davacının günlük geliri kaza tarihi itibari ile tespit edilerek ve amortismanda düşülerek kazanç kaybı, değer kaybı ve hasar bedelinin tespitine yönelik SMMM Bilirkişisi ve Makine Mühendisi bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetinden rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyeti tarafından denetime elverişli düzenlenen 24.03.2024 tarihli raporda;

"davacıya ait ... plakalı ... marka ticari taksinin arka kısımlarında meydana gelen hasarların bahse konu trafik kazası ile uyumlu olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen toplam hasar miktarının yedek parça bedeli ve işçilik olmak üzere KDV dahil 14.500,00 TL olduğu,

... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önce Tramer Kayıtları Analizinde ayrıntıları verilen 5 adet kaza kaydının bulunduğu bunlardan 30.06.2021 tarihli trafik kazasında arka kısımlardan hasar görerek işbu trafik kazasında hasar gören aynı kısımların onarımlarının yapılmış olması nedeniyle 22.11.2022 tarihli bu trafik kazasında davacıya ait araçta ayrıca bir değer kaybı oluşmayacağı,

davacı aracının onarımının 10 günlük makul sürede tamamlanabileceği ve buradan hareket ile kazaya karışan ... plakalı aracın tamir/ bakımda geçen süre için gelirlerinden giderleri düşülmüş halde net (Günlük Kazanç Tutarı 129,82 TL x 10 Gün Tamir/Bakım Süresi=) 1.298,20 TL tutarında 2022 yılı için kazanç kaybına uğramış olduğu" görüş ve kanaati belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamının değerlendirilmesinde; dava konusu trafik kazası nedeniyle davalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda %100 oranında tam kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün bir kusurunun olmadığı, dava konusu aracın kaza tarihinden önceki ikinci el piyasa rayiç değerinin 220.000,00 TL olduğu, araçtaki hasarın yedek parça ve işçilik olmak üzere KDV dahil 14.500,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında diğer davalının sürücü ve işleten olarak hasardan sorumlu olduğu, hasar aracın ikinci el piyasa rayiç değerinin %50'sini aşmadığından aracın tamirinin ekonomik olduğu, davalıların 14.500,00 TL hasardan sorumlu olduğu,

dava konusu trafik kazası nedeniyle davacı tarafça kazanç kaybının talep edildiği, kazanç kaybı istemi nedeniyle davacının ticari defterleri de getirtilerek amortisman ve giderlerde düşülerek günlük net kazanç tespit edilerek belirlendiği, olay tarihindeki aracın günlük net kazancının 129,82 TL olduğu, düzenli ve sistemli bir çalışma ile aracın 10 gün içerisinde onarılabileceği, 10 günlük kazanç kaybının toplam 1.298,20 TL olduğu, bu dolaylı zarardan ...'un işleten ve sürücü olarak sorumlu olduğu,

davacı tarafça her ne kadar araçta değer kaybı oluştuğu iddia edilmiş ise de, aracın bu kazadan evvel arka kısımlarından geçirdiği 5 adet kazanın olduğu, dava konusu kazaya ilişkin hasar alan yerlerden daha öncesinde de kaza geçirdiği ve hasar aldığı dikkate alındığında bu nedenlerle araçta değer kaybı oluşmayacağı kanaatine varılmakla davanın hasar ve kazanç kaybı yönünden kabulü, değer kaybı istemi yönünden reddine karar vermek gerekmiş ve davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

02/10/2024 Katip ... E-imzalıdır. Hakim ... E-imzalıdır.