İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/470 K.2023/933

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili hakkında geçiş ücret ve ceza tutarı dayanaklı İzmir ... İcra Dairesinin ... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ve takibin kesinleştiğini, aracın plakasına (...) tanımlı hesapta (İbAN : ..., ... Mansuroğlu Şubesi, Bornava, Şube Kodu. ....

No: ...) geçiş ücretlerini karşılayacak tutarda para bulunmakta iken 17.720.00 TL değerinde ki ceza tutarının hukuki dayanaktan uzak olduğunu, İhlalli geçiş bildirimlerinde "aracın plakasına tanımlı hesapta geçiş ücretlerini karşılayacak tutarda para bulundurmanız durumunda geçiş tarihini izleyen 15 (on beş) gün içinde bu hesabınızdan otomatik tahsilat yapmaya çalışılacaktır" düzenlenmesinin yer aldığını, müvekkilin hesabında yer alan bakiyenin ihlalli geçiş ücretini karşılamaya yettiğini ve bu anlamda çekilmeyen ücretten dolayı ceza ve faizden müvekkilin sorumlu tutulamayacağının açık olduğunu, yargı kararlarının da bu yönde olduğunu,

müvekkili geçiş ihlalini bilebilecek konumda olsa da ödemesi yaptırılan ceza miktarına ilişkin müvekkiline gerekli bildirim ve ihtarın yapılması gerektiğini, bildirim yapılmadan cezanın müvekkiline tahakkuk ettirilemeyeceğini, bu bildirimin hukuk ve sosyal devlet ilkesinin bir gereği olduğunu, müvekkile bildirim yapılmadığı için ceza ve faizden müvekkilin sorumlu tutulamayacağını beyanla müvekkilinin davalıya 17.720.00 TL borcu olmadığının tespit edilmesine, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile 17.720,00 TL'nin % 20'si üzerinden kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. Sayılı dosyasından başlatılan takipte davacı tarafından 07.06.2023 tarihinde ödeme yapılarak dosya borcunun ödendiğini, borcun ödenmesinden sonra menfi tespit davası açılamayacağını, İstirdat davası olarak açılması gereken davanın menfi tespit davası olarak açıldığından ve istirdat davalarında arabuluculuk yoluna başvurulmadan dava açılamayacağından eldeki davanın dava şartı yokluğundan usulden reddinin gerektiğini, müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan,

davacıya ait,... ve ... plakalı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla İzmir... İcra Müdürlüğü ...

Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin davacıya tebliğ edildiğini, borçlunun, 07.06.2023 tarihinde borcunu ödediğini ve dosyanın kapatıldığını, müvekkili Şirketin geçiş yapan araçlara ait provizyon detaylarını geçiş tarihinden itibaren 15 gün boyunca her gün günde bir kez sorgulamakta olduğunu, herhangi bir yasal zorunluluk mevcut olmamasına karşın araç maliklerine yardımcı olmak adına sorgu yapılmakta olduğunu, eğer bakiye yeterli hale gelirse geçiş ücretinin çekimi yapılmakta olduğunu,

davacıya ait provizyon detayını incelendiğinde yapılan geçişler esnasında gişeden sorgu yapıldığını ve HGS cihazında yeterli bakiye mevcut olmadığından ''Ürün Bakiyesi Yetersiz'' şeklinde cevap alındığını, geçişlerden sonraki 15 gün boyunca yapılan otomatik tahsilat sorgularında ise ''Ürün Sisteme Tanımlı Değil'', ''Ürün Bakiyesi Yetersiz'' ve "ürün kara listede" şeklinde dönüş alındığını,

yapılan sorgu sonucu davacının HGS etiketinin bağlı olduğu bankadan bu şekilde dönüş alındığı için çekim yapılamamasının müvekkili şirket ile ilgisi olmayan tamamen davacı tarafın seçtiği ve arasında sözleşme imzaladığı ilgili bankanın kendi iç işlemi olarak gerçekleşmekte olduğunu beyanla, haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın öncelikle dava şartı yokluğundan usulden reddine, yerinde görülmediği takdirde davanın esastan reddine, davacı aleyhine %20 oranından aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

1- İzmir ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası

UYAP üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınan dosyanın incelenmesinde; Mahkememiz davalısı Otoyol Yatırım ve İşletme A.Ş. tarafından dosyamız davacısı ... aleyhine toplam 23.917,50-TL alacağın tahsiline yönelik 12/05/2023 tarihinde başlatılan ilamsız takip olduğu, takip dayanağın geçiş ücreti ve ceza tutarı olarak belirtildiği, ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiği, dosya borcunun borçlu ... tarafından ödenmesi nedeniyle dosyanın haricen tahsil nedeniyle 07/06/2023 tarihinde kapatıldığı anlaşılmıştır.

2-IGB Bilgileri Dökümü

3-İhlalli Geçiş Listesi, İhlalli Geçiş Fotoğrafları, Provizyon Detayı, İhlalli Geçiş Bildirimleri

4-... plaka sayılı aracın malik bilgilerini gösterir Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı kayıtları

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, geçiş ücreti ve ceza tutarına ilişkin haksız yere tahakkuk ettirildiği iddia olunan ve İzmir ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile takibe konu edilen bedele ilişkin borçlu olunmadığının tespiti talebine ilişkindir.

Mahkememizce yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre; somut olayımızda davalı şirket tarafından işletilen otoyoldan, davacının maliki olduğu ... ve ... plakalı araçların ihlalli geçişi nedeniyle yasal süre içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezası bedelinin tahsili amacıyla davacı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğünün ...

E.sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, dosya borcunun takip borçlusu Necattin Atmaca tarafından ödenmesi üzerine icra dosyasının haricen tahsil nedeniyle dava tarihinden önce -07/06/2023 tarihinde- kapatıldığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla icra takibine konu borcun davacı tarafça ödendiği anlaşıldığından ödeme sonrası davacının menfi tespit davası açmakta hukuki yararı olmadığı kanaatine varıldığından HMK'nın 114/1-h ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Her ne kadar Mahkememizce verilen kısa kararda karara karşı istinaf yasa yolunun açık olduğu belirtilmiş ise de, HMK m. 341/2'nin "Miktar veya değeri üç bin Türk Lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir." hükmü ve HMK ek madde 1 doğrultusunda 2023 yılı için yeniden değerleme oranında belirlenen parasal sınır 17.830,00-TL olarak belirlendiğinden eldeki dava değeri itibariyle verilen karar kesin olduğundan bu husus gerekçeli kararda da belirtilerek bu yöndeki maddi hata gerekçeli kararda düzeltilmiştir. Kararın istinaf yolunun açık ya da kapalı olarak Mahkemece belirtilmesi taraflara hak bahşetmeyeceğinden bu yönde kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişkinin oluştuğundan da bahsedilemeyecektir.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı