İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/606 K.2025/1012

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 15/01/2023 tarihinde; ...’in sevk ve idaresindeki ancak ...'e ait ... plakalı araç ile ...’in sevk ve idaresindeki ancak ... Otomotiv A.Ş'ye ait ... plakalı araçlar kazaya karışmış ve iş bu kaza sebebi ile ...’e ait ... plakalı araç hasar gördüğü, kaza neticesinde kolluk tarafından tutulan kaza tespit tutanağına göre ... plakalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, kusurlu araç...

Sigorta A.Ş. tarafından kasko Sigortası ile sigortalı olduğu, kollukça tanzim edilen 15.01.2023 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında belirtildiği gibi kazaya sebebiyet veren ... plakalı araç sürücüsü olduğu, bu aracın ise kaza tarihi itibarı ile ... Sigorta A.Ş.

Tarafından... poliçe numarasıyla kasko sigortalı olduğu, kaza sonrası hasar gören araç için ilk önce ... plakalı aracın ZMMS şirketi olan Gerçekleşen kaza sonrası hasar gören araç için davalı şirket nezdinde 2023 TI 463/1 numaralı hasar dosyası açıldığı, Araç onarıldıktan sonra önce zmms poliçesi tarafından 120.000,00-TL aradından davalı şirket tarafından 115.000,00-TL tutarında kısmi bir ödeme yapıldığı, araçta meydana gelen hasarın onarımı için yedek parça ve işçilik ücreti olarak 480.593,52-TL (KDV dahil) belirlendiği,

bu sebeple toplamda eksik bakiye bedeli 245.593,52-TL olduğu araçta oluşan değer kaybı taraflarınca alınan eksper raporuna göre 150.000,00-TL olduğu, şu aşamada değer kaybı için taraflarınca 104.549,70-TL ödeme yapıldığı, bakiye değer kaybının da taraflarına ödenmesinin talep edildiği, kaza sonrasında Allianz sigorta tarafından açılan yukarıda numarası yazılı hasar dosyası kapsamında alınan ekspertiz raporunda çıkma yan sanayi parçalarla ayıplı onarım yapıldığı,

sigorta şirketinin sorumluluğu, ödeme ve ispat yükü bulunduğunu belirterek fazlaya ilişkin müvekkil hak ve alacakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik(H.M.K 107 gereği belirsiz alacak davasıdır.) 500,00-TL hasar tazminatının ve 500,00-TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans(ticari temerrüt) faizi ile birlikte yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle.

2918 sayılı karayolları trafik kanununda öngörülen sürelerde açılmamış olup davanın usulden reddi gerektiğini, davacının belirsiz alacak talepli davası yasal düzenlemeye aykırı olduğu, iş bu dava belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceğinden yargılamanın ilerleyen aşamasında davalı tarafça davanın ıslah edilmesi halinde ıslah edilen kısım bakımından 2 yıllık zamanaşımının dolması söz konusu ise iş bu kısma ilişkin talebin zamanaşımı yönünden reddi gerektiği, poliçeden dolayı müvekkil şirketin sorumluluğu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda imm teminatı kaza başına 150.000,00-TL ile sınırlı olduğu,

yapılan inceleme neticesinde 15.01.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı aracında oluşan değer kaybı bedelinin 104.549,70-TL olduğu tespit edilmiş ve bu miktar davacı tarafa 27.04.2023 tarihinde ödendiği, bilirkişi incelemesinde aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının da tespit edilmesi gerektiği, poliçede sigorta bedellerine kdv dahil olduğuna dair bir ifade bulunmadığı,

eksper atama yönetmeliğine aykırı olarak düzenlenen belgeye dayanılarak talep edilen ekspertiz rapor ücretinin tarafımızdan kabulü mümkün olmadığını belirterek davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.

DELİLLER

Türkiye Noterler Birliği Başkanlığına, davalı sigorta şirketine ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan yazı cevapları, 19/08/2024 tarihli bilirkişi raporu, 14/09/2025 tarihli bilirkişi ek raporu dosyamız arasındadır.

Mahkememizin 15/05/2024 tarihli duruşmanın 1 nolu ara kararı uyarınca dosyanın resen seçilecek 1 kusur bilirkişisi ve 1 otomotiv bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile uyuşmazlık tespiti göz önüne alınarak raporun Mahkememiz dosyasına sunulmasının istenilmesi üzerine hazırlanan 19/08/2024 tarihli raporda özetle kusur yönünden ... plakalı araç sürücüsü ... kavşağa yaklaşırken hızını düşürmediği ve hatalı şerit değiştirdiği için kazanın oluşumuna etken olduğunu,

... plakalı araç sürücüsü ... atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazının oluşumunda etken olmadığını,... plakalı araç sürücüsü ... atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığını, Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi tarafından sayın mahkemeye sunulan eksper tarafından düzenlenen ekspertiz raporundaki iskontosuz bedellerin KDV dahil edilerek yapılan hesaplamada tespit edilen 387.906,71 TL hasar tutarının kaza tarihi itibari ile piyasa koşullarına uygun olduğu kanaatine varıldığı,

dosyaya sunulan belgelerden sigorta şirketine hasar tutarı için önce 120.000,00 TL, daha sonra da 115.000,00 TL olmak üzere toplamda 235.000,00 TL ödeme yapıldığı görüldüğü, bu durumda 387.906,97-235.000,00= 152.906,97 TL bakiye ödeme hesap edildiği, değer kaybının 150.000,00 TL olarak hesaplandığı, bakiye değer kaybı ödemesi olarak 45.450,30 TL olarak hesap edildiği şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Mahkememizce 19/08/2024 tarihli rapor sonuna mahkeme hakimince şerh düşülmesi neticesi bilirkişilerden ek rapor hazırlanmasının istenilmesi üzerine hazırlanan 14/09/2024 tarihli ek raporda özetle yapılan tespitlere istinaden , dava konusu aracın Pert / Total sayılması durumunda hasar bedelinin 387.906,97 TL. olduğu tespit edildiği, sovtaj bedelinin 750.000,00 TL- 387.906,97 TL =362.093,03 TL olarak hesaplandığı şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Davacı vekili tarafından sunulan 30/04/2025 tarihli ıslah dilekçesinde özetle birleşen davada 500,00-TL olarak talep ettikleri değer kaybı talebini 44.950,30-TL artırarak toplam 45.450,30-TL olarak artırdıklarını, birleşen davanın dava dilekçesinde 500,00-TL olarak talep ettikleri hasar tazminatı talebini ise 152.406,27-TL daha artırarak toplam 152.906,27-TL olarak artırdıklarını, ayrıca asıl dava dosyası olan İzmir 3. Asliye Ticaret Mah. ... E. Sayılı dosyası (bu dava dosyası) yönünden herhangi bir ıslah ve talep artırım talebinde bulunmadıklarını ve taleplerini birleşen dava dosyası yönünden artırdıklarını beyan etmiş, ıslah harcının yatırıldığı görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Dava, maddi hasarlı trafik kazası sonucu aracı hasar gören davacının karayolları kasko sigorta poliçesi ve İMMS klozu çerçevesinde sigortacı olan davalıdan maddi zararların (bakiye araç hasar bedeli, bakiye araç değer kaybı) tazmini istemine ilişkindir.

Taraflar arası uyuşmazlık konusu hususların; kazanın oluşumunda araç sürücülerinin kusur durumlarının tespiti, bu kaza sebebiyle davacı aracının hasara ve değer kaybına uğrayıp uğramadığı, uğramış ise hasar bedeli ile değer kaybı bedelinin belirlenmesi ile davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin mahsubundan sonra davacının karşılanmamış bakiye hasar ve değer kaybı bedelinin olup olmadığı, olması halinde davalı yanın İMMS klozu kapsamında sorumlu ise ne şekilde sorumlu olacağı hususlarının tespiti ile değerlendirilmesine yönelik bakiye hasar ve bakiye değer kaybından kaynaklı maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.

İzmir 2. ATM'nin ... E. ... K. sayılı dosyasının verilen birleştirme kararı uyarınca mahkememize gönderildiği görülmüş, 12/11/2025 tarihli duruşmada birleştirilen İzmir 2. ATM'nin ... esas, ... karar sayılı dava dosyasının bu dava dosyasından ayrılmasına, yeni bir esasına kaydının yapılmasına karar verilmiş, dosyanın almış olduğu ... esas numarası üzerinden yapılan yargılama sonucu dava şartlarının davanın açıldığı tarih itibariyle belirleneceğine ilişkin yerleşik uygulama çerçevesinde görevsizlik kararı verilerek dosyanın görevli İzmir Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Olay tarihi olan 15/01/2023 tarihi saat 23.09 sıralarında İzmir ili Selçuk ilçesi Cumhuriyet Mahallesi, Torbalı'dan Selçuk istikametine giden yolun 11. kilometresinde üç aracın karıştığı trafik kazası meydana geldiği, davalı sigortacının kasko poliçesi ve İMMS klozu kapsamında teminat altına aldığı ... plakalı sürücüsü... yönetimindeki araç davacıya ait sürücü ...'in kullandığı ... plakalı otomobile çarpması ve bu çarpmanın etkisi ile sürücü ...'in kullandığı araç ile aynı istikamette seyreden sürücü...'ün kullandığı... plakalı aracın sağ arka kısmına çarpması sonucu kazanın meydana geldiği,

kazanın meydana gelmesinde sürücü...in kavşağa yaklaşırken hızını düşürmemesi ve hatalı şerit değiştirmesi nedeniyle tam kusurlu olduğu, diğer araç sürücülerinin kazanın meydana gelmesinde etken rol oynamadıkları ve kusurları bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Davacının dava dilekçesinde davalı şirket nezdinde açılan hasar dosyası kapsamında ZMMS poliçesi kapsamında 120.000,00 TL ve 115.000,00 TL tutarında ödemeler yapıldığı, ancak dava dilekçesine ekli olarak sunduğu ekspertiz raporuna göre aracındaki hasarın onarımı için gerekli yedek parça ve işçilik maliyetinin 480.593,52 TL olarak belirlendiğini, bakiye hasar bedelinin bu doğrultuda 245.593,52 TL olduğunu, ayrıca araç değer kaybı zararının yine ekspertiz raporuna göre 150.000,00 TL olduğunu ancak davalı tarafından kendilerine 104.549,70 TL ödeme yapıldığını, bakiye araç değer kaybı zararının bulunduğunu ifade etmiştir.

Alınan bilirkişi raporuna göre Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları arasında yer alan eksper ... tarafından düzenlenen 12/03/2023 tarihli rapora göre toplam hasar tutarının 387.906,97 TL olduğu, davacı tarafça dosyaya sunulan eksper... tarafından düzenlenen 08/02/2023 tarihli rapora göre toplam hasar tutarının 480.593,52 TL olduğu, hasar ile ilgili dosyaya sunulan iki ayrı ekspertiz raporu karşılaştırıldığında işçilik bedellerinin iskontosuz olması durumunda yakın değerler olduğu, piyasada yapılan araştırmalara istinaden yedek parça bedellerinin bazılarının yüksek tutulduğu,

12/03/2023 tarihli toplam hasar tutarını 387.906,97 TL olarak tespit eden ekspertiz raporundaki iskontosuz bedellerin piyasa koşullarına uygun olduğu, bu suretle davacıya yapılan araç hasar bedeli ödemeleri toplamı (120.000,00+115.000,00 TL) 235.000,00 TL tespit edilen ve yerinde görülen 387.906,97 TL'den düşüldüğünde 152.906,97 TL bakiye araç hasar bedeli bulunduğu anlaşılmaktadır.

Alınan bilirkişi raporuna göre yerleşik Yargıtay uygulaması çerçevesinde yapılan hesaplama sonucu dava konusu aracın 20/06/2017 tarihinde trafiğe çıktığı, Sigorta Bilgi Ve Gözetim Merkezi kayıtlarında kaza tarihi olan 15/01/2023 tarihinden önce hasar kaydının olmadığı, aracın modeli, yaşı, kilometresi ve diğer özellikleri dikkate alındığında ikinci el piyasa rayiç değerinin 720.000,00 - 750.000,00 TL aralığında olduğu, aracın hasar/ değer oranına bakıldığında 387.906,97 TL/750.000,00 TL=0,5172 (%51,72) hasar oranı hesaplanmakta olup ağır hasarlı olarak değerlendirildiği,

piyasada yapılan araştırmalar sonucu kaza tarihi sonrası aracın modeli, yaşı, kilometresi, kaza sonrası bir adet hasar kaydı olması ve diğer özellikleri dikkate alındığında ikinci el piyasa rayiç değerinin 570.000,00 - 600.000,00 TL aralığında olacağı, 750.000,00-600.000,00=150.000,00 TL değer kaybı olduğu, davalı tarafından davacıya araç değer kaybı zararı olarak ödenen 104.549,70 TL ödeme düşüldüğünde davacının 45.450,30 TL bakiye araç değer kaybı zararı bulunduğu tespit edilmiştir.

Dava, kusurlu olduğu tespit edilen sürücü ...'in kullanmış olduğu ... plakalı aracın kasko sigorta poliçesi ve İMMS klozu kapsamında üçüncü kişilere karşı meydana gelen zararları teminat altına alan davalı sigorta şirketine karşı açıldığı, davanın dayanığının kasko sigorta poliçesi ve İMMS klozu olduğu anlaşılmaktadır. Aracın sigortacısı davalı olmakla birlikte sigortalısının ... Otomotiv Ticaret Sanayi ve A.Ş.

Olduğu, aracın ...Tourneo Courier otomobil olduğu, kullanım şeklinin kamyonet olduğu, kaza tarihi itibariyle karayolları ZMMS poliçe limitinin maddi hasarlar bakımından 120.000,00 TL olduğu, davaya dayanak teşkil eden sigorta poliçesinin ise "... İhtiyari Filo Sigorta Poliçesi" olup poliçe başlangıç- vade tarihinin 01/01/2023- 2024 olduğu, poliçe limitinin otomobil türü araçlar için kaza başına 150.000,00 TL olduğu anlaşılmaktadır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile davacının aracında oluşan maddi zarardan davalı sigorta şirketi, işleten sıfatına haiz sigortalı araç maliki ile araç sürücüsünün, sürücünün kusuru oranında sorumlu oldukları amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve ... E. - ... K., 17. ...'sinin 20/05/2013 tarih ve ... E. -... K )

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. (Yargıtay 17....'sinin ... E-... K sayılı kararı)

Somut olayda, davalı öncelikli olarak zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limiti olan 120.000,00 TL ile sorumlu olup, poliçe limitinin tamamını 15/03/2023 tarihinde hasar bedeli olarak ödediği, davalının ikincil olarak kasko sigorta poliçesi ve İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları çerçevesinde poliçede ön görülen teminat limiti olan 150.000,00 TL ile sorumlu olup, 10/04/2023 tarihinde 115.000,00 TL hasar bedeli olarak ödediği, bu doğrultuda bakiye poliçe limitinin 35.000,00 TL olduğu, ancak 27/04/2023 tarihinde bu kez 104.549,70 TL araç değer kaybı bedeli olarak ödemede bulunduğu,

poliçe limitini aşar nitelikte yapılan ödemeler sonucu davalı sigortacıya yöneltilebilecek bakiye araç hasar bedeli yahut bakiye araç değer kaybı bulunmadığı, davalı sigorta şirketinin dava tarihi olan 03/08/2023 tarihinden önce yaptığı ödemeler ile poliçe limitinin dolduğu, davacının da bu durumu fark ederek işleten sıfatıyla ... Otomotiv Ticaret ve Sanayi A.Ş aleyhine İzmir 2. ATM... Esas, ...

Karar sayılı dosyasında dava açtığı, verilen birleştirme kararı üzerine yargılamasına bu dava dosyası ile birlikte devam edildiği, daha sonra davacının birleşen dosya yönünden davasını ıslah ettiği, bu dava yönünden davasını ıslah etmediği göz önüne alınarak davacının davalı Allianz Sigorta A.Ş'ye yönelik maddi tazminat taleplerinin ve açmış olduğu davanın yerinde olmaması nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Katip ... · ¸ Hakim... · ¸