KÜNYE
T.C. İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 26 Haziran 2025
- Esas no
- 2021/438
- Karar no
- 2025/609
- Dava
- Trafik Kazasından Kaynaklanan Maddi ve Manevi Tazminat
- Dava tarihi
- 25/06/2021
Karar Metni
2.530 kelime·13 dk okuma·5 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Davacı taraf vekili dava dilekçesi ile özetle. 10.11.2020 tarihinde saat 17.30 sıralarında, davalılardan ... sevk ve idaresindeki ...
Plakalı ... marka özel aracıyla Mustafa kemal sahil Bulvarını takiben Narlıdere'den Güzelbahçe istikametine doğru seyrederken...sokak başına geldiğinde, aracının ön kısmı ile, önünde aynı yönde seyrederken ... sokak istikametine dönüş yapmak için sinyal vererek karşı yönden gelen araç trafiğini kontrol ederek bekleyen davacı müvekkil ... sevk ve idaresindeki...plakalı Yamaha marka motosikletine çarpmasının etkisiyle davacının motosikleti ile birlikte savrularak bu sırada karşı yönden gelmekte olan ... sevk ve idaresindeki ...plakalı özel araca çarpması suretiyle meydana gelen trafik kazasında;
davacı müvekkili çarpmanın etkisiyle mobiletin devrilmesi ve davacının yere düşmesi suretiyle meslekte kazanma gücü kaybı yaşamasına sebebiyet verecek derecede bedensel zarara uğraması ve kazada devrilen mobiletinin kullanılamaz hale gelmesi/pert olması ve malvarlığında azalma olması sebebiyle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere, davalı... tam kusuruyla sebebiyet verdiği davaya konu trafik kazası sebebiyle davacının uğradığı zararların tazmini olarak,
davacının meslekte sürekli kazanma gücü kaybı karşılığı 25.000-TL, işten kaldığı süredeki kazanç kaybı karşılığı 2.000-TL, efor kaybı/ekonomik geleceğinin sarsılması karşılığı 2.000-TL, motorsikletinin değer kaybı karşılığı 1.000-TL olmak üzere toplamda 30.000-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 10.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (Davalı sigorta şirketi için; poliçe limitiyle sınırlı olmak ve faiz başlangıcının da sigortaya müraacat tarihinden itibaren başlamak üzere) davacıya verilmesine,
davaya konu kaza sebebiyle davacının duyduğu manevi acı ve ıstırabının kısmen de olsa telafisini teminen, 70.000-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı... alınarak davacıya verilmesine, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın trafik tescil kayıtlarına tensiple birlikte ihtiyati tedbir konulmasına, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalılar ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesi ile özetle.
Davacı tarafın işbu dava ile 10.11.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle ...plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında sigortalı olduğundan bahisle müvekkili ... adına maddi tazminat talep edildiğini, ... adına kayıtlı... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ...poliçe no ile 28.07.2020 - 28.07.2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi ile teminat altına alındığını, müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğu, poliçe üzerinde yazılı azami teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere,
poliçede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğu bedeni zararlarda 410.000,00 TL azami poliçe limiti ile sınırlı bulunduğunu, manevi tazminat taleplerinin Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi teminatı dışında kaldığını, zorunlu trafik sigortası bir meblağ sigortası olmayıp bir zarar sigortası olup, söz konusu teminat limitinin tamamının defaten ödenmesi söz konusu olmayıp, zarar görenlerin kaza nedeniyle uğradığı gerçek maddi zararın tespiti ve sigortalının kusuru oranında bu gerçek zararın tazmininin esas olduğunu,
müvekkili şirket sigortalısının kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olup, öncelikle davacı tarafından ... plakalı araç sürücüsünün dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunduğunun ispat edilmesi gerektiğini, tedavi gideri ve tedavi giderlerinden sayılan geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri nedeni ile doğan zararlara ilişkin maddi tazminat talebinin sigorta poliçesi teminatı dışında olduğunu, müvekkil şirketin bu talepler nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığını, öte yandan, geçici iş göremezliğe ilişkin talepler tedavi giderleri altında Trafik Sigortası kapsamında SGK’nın sorumluluğunda olup,
müvekkili şirketin 6111 Sayılı Kanun’un belirlediği primleri SGK’ ya ödeyerek sorumluluktan muaf tutulduğunu, usuli itirazlarının öncelikle incelenmek suretiyle; her durumda davacının geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderleri talebi bakımından poliçe kapsamında sorumluluklarının bulunmadığından davanın reddine, şartların varlığı halinde sigortalı araç sürücüsü ve işletenine rücu haklarının saklı kalmak kaydıyla, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine,
aksi takdirde hesaplanacak olan tazminat tutarından belirtilen indirim sebepleri göz önüne alınarak indirim uygulanmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle.
10.11.2020 günü saat 17:30 sıralarında davalı müvekkili ...sevk ve idaresinde bulunan ...plaka sayılı otomobil ile Mustafa Kemal Sahil Bulvarını Caddesini takiben Narlıdere'den Güzelbahçe istikametine doğru seyri sırasında ...sokak başına geldiğinde, aracının ön kısmı ile davacının motosikletine çarpması sonucu bahse konu trafik kazası meydana geldiğini, her ne kadar olaya ilişkin bir ceza yargılaması mevcut olsa da 6098 sayılı Borçlar Kanunu 74. maddesi uyarınca ceza hakiminin değerlendirmesinin hukuk hakimi için bağlayıcı nitelikte olmadığını, tazminat hesaplarının genellikle “kusur oranları” üzerinden hesaplandığını,
kişilerin sosyal ve kültürel düzeyleri, olayın ağırlığı, kusur ve sorumluluk dereceleri gibi unsurlar özenle değerlendirilerek uygun bir tazminat miktarının belirlenmesi gerektiğini, kusur incelemesi yapılırken, eylemin yasa, tüzük ve yönetmeliklerle belirlenen kurallara aykırılığını saptamak yeterli olmayıp, ayrıca hangi eylem ve davranışın zararı doğurduğu üzerinde durulması gerektiğini, bir eylem ve davranış, kurallara aykırı olmakla birlikte, zarar bu eylemin sonucu değilse, kurallara aykırı davranan zarardan sorumlu tutulamayacağını, davacının,
dava konusu kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusurlu bulunduğunu iddia etmişse de davacının kusur oranına ilişkin bu iddiası gerçeğe uygun olmadığını ve taraflarınca kabul edilemeyeceğini, davacı tarafça, davacı ... meslekte sürekli kazanma gücü kaybından doğan zararı olduğunun iddia edildiğini, somut olayda böyle bir durumun söz konusu olup olmadığı hususunun davacının hiçbir somut veriye dayanmadan sundukları beyanları ile değil;
ancak uzman hekim bilirkişi tarafından hazırlanacak rapor ile tespit edileceğini, davacılar lehine bu denli fahiş miktarda manevi tazminata hükmedilmesinin davacıların sebepsiz zenginleşmesine ve uğradıkları iddia edilen zarardan da fazla maddi kazanım elde etmelerine neden olacağını belirtmiş, davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin de karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, trafik kazasından kaynaklanan geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı, efor kaybı tazminatı ve motosiklette oluşan değer kaybı zararının, kazaya karışan aracın sürücüsü, işleteni ve zorunlu trafik sigorta poliçesini tanzim eden davalılardan, manevi tazminatın ise kazaya karışan aracın sürücüsü ve işleteni tahsili istemine ilişkindir.
Davaya konu trafik kazasının, 10.11.2020 günü saat 17:30 sıralarında davalı sürücü... yönetimindeki... plaka sayılı otomobil ile ön ilerisinde solundaki sokağa dönmek üzere sinyali yanar vaziyette bekleyen davacı sürücü ... yönetimindeki... plaka sayılı motosiklete arkadan çarpması ve çarpma sonucu savrulan davacının motosikleti ile kavşakta bulunan dava dışı sürücü ... yönetimindeki ... plaka sayılı otomobile çarpması sonucu meydana geldiği, kaza sonucunda davacının yaralandığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamına yer alan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre; kazanın yerleşim yeri içindeki kavşakta, asfalt kaplama yolda gündüz vakti meydana geldiği, dava konusu kazaya ilişkin olarak yürütülen ceza davası sonucunda İzmir 44. Asliye Ceza Mahkemesi’nce davalı sürücü ... kusurlu bulunmak suretiyle 07.06.2021 tarihinde cezalandırılmasına karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizce Ankara Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığından alınan 17/12/2021 tarihli kusur raporuna göre, ... plakalı motosiklet sürücüsü davacı ... yönetimindeki araç ile olay yeri kavşakta solundaki...
Sokak’a dönmek üzere sinyali yanar vaziyette beklediği sırada, arkasından aynı yöne seyreden sürücü ...yönetimindeki otomobilin duramayıp aracının arka kısmına çarptığı olayda, bu oluş şartlarında herhangi bir kural ihlali görülmediğinden davacıya atfı kabil kusur bulunmadığı, dava dışı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ...oluş şartlarında meydana gelen olayda atfı kabil kusur bulunmadığı, ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğunun mütala edildiği,
İstanbul ATK 2. İhtisas Üst Kurulu’nun 29/02/2024 tarihli raporuna göre davacının 10.11.2020 tarihinde geçirdiği dava konusu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının.
20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı resmi gazetede yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümleri kapsamında engelliliğe neden olacak düzeyde araz bırakmamış olduğu dolayısıyla; kişinin tüm vücut engellilik oranının %0 (yüzde sıfır) olduğu, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 3(üç) haftaya kadar uzayabileceği, başka birisinin geçici veya sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığının oy birliği ile mütalaa edildiği anlaşılmış, anılan raporların ayrıntılı, denetime elverişli oldukları nazara alınarak mahkememizde hükme esas alınmaları gerektiği yönünde vicdani kanaat oluşmuştur.
1-Davacının maddi tazminat davası yönünden yapılan değerlendirmede;
Davacı vekilinin eldeki dava ile; dava konusu kaza nedeniyle müvekkilinin geçici ve sürekli iş göremezliğe uğradığını belirterek geçici iş göremezlik tazminatı, sürekli iş göremezlik tazminatı ve efor tazminatı, davacıya ait motosikletin kaza nedeniyle değer kaybına uğradığını belirterek 1000TL değer kaybı tazminatı talep ettiği görülmüştür.
Mahkememizce otomotiv ve aktüer bilirkişiden oluşan heyetten alınan 08/03/2025 tarihli ek bilirkişi heyeti raporuna göre; davaya konu davacıya ait ...plakalı ... marka 2018 model aracın hasar onarım
bedelinin, 10.11.2020 kaza tarihi itibarıyla yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 17.438,39 TL
+kdv, kdv dahil 20.577,30 TL olduğu, kaza ile hasarın uyumlu olduğu, ancak;
davaya konu aracın onarım miktarının, 20.577,30 TL olması, aracın yapılan piyasa araştırması
neticesinde rayiç değerinin 32.000,00 TL olması, aracın yapılan piyasa araştırması neticesinde
sovtaj değerinin 16.800,00 TL olması;
aracın onarım bedelinin rayiç değerinin % 50’sini aşması nedeniyle (mevcut Yargıtay kararları doğrultusunda
değerlendirildiğinde) onarımının ekonomık olmayacağı, bu nedenle pert-total
işlemine tabi tutulması gerektığı, pert-total işlemine tabi tutulduğunda gerçek
zararının rayiç değeri (32.000 TL) ile sovtaj değeri (16.800 TL) farkı miktarı 15.200,00 TL
olduğu, değer kaybı bedeli bakımından;
Yargıtay yerleşik kararları, piyasa şartları, genel şartlar vs. değerlendirildiğinde; tespite konu aracın onarım
bedelinin aracın rayiç değerin %50 oranını aşması nedeniyle, onarımının ekonomik olmadığı ve pert-
total işlem uygulanması gerektiği, netice olarak; davaya konu araca pert-total işlem uygulanması
gerektiğinden;
Yargıtay yerleşik kararları ve piyasa koşullarına göre; davaya konu araçta anılı kaza neticesinde
değer kaybı oluşmayacağı,
talep edilen bedeni zararlar yönünden ;
hesaplamanın dosyada mübrez raporlara göre tam kusur, 3 hafta tıbbi iyileşme süresi / geçici iş
göremezlik (%100 maluliyet) ve %0 sürekli maluliyet esaslarına göre uğranılan geçici iş göremezlik
zararı için yapıldığı,
gerçekleşen kaza nedeniyle davacının yoksun kaldığı geçici iş gücü kaybı nedeniyle talep
edebileceği, geçici iş göremezlik tazminatı tutarının toplam 2.115.47 TL olarak hesaplandığı görülmüş, anılan raporun denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli olduğu anlaşılmış, bu itibarla mahkememizce hükme esas alınması yönünde vicdani kanaate varılmıştır.
Davaya konu kaza sonucunda ile davacının sürekli iş göremezliğe uğramadığı sabit bulunduğundan, davacının 25.000-TL sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin ve 2000-TL efor tazminatı taleplerinin ayrı ayrı reddi gerekmiştir.
Davacının geçici iş göremezlik süresinin kaza tarihinden itibaren üç haftaya kadar uzayabileceği İstanbul ATK 2.Üst Kurulunun 29/02/2024 tarihli raporu ile sabit olduğundan, aktüer bilirkişi tarafından yukarıdan anılan rapor ile hesaplanan 2.115.47-TL tazminatın, taleple bağlı kalınarak 2000-TL yönünden kabulüne karar vermek gerekmiş, geçici iş göremezlik tazminatına davacıya ait aracın hususi olduğu dikkate alınarak yasal faiz işletilmiştir.
Davacıya ait ...plakalı araçta kaza nedeniyle değer kaybı oluşmadığından davacının değer kaybına yönelen 1000-TL maddi tazminat isteminin de reddi gerekmiştir.
Maddi tazminat davası kısmen kabul kısmen reddedildiğinden, yargılama giderleri davanın kabul ve red oranına göre HMK nın 326. Maddesi uyarınca taraflar arasında paylaştırılmış, her bir taraf leh ve aleyhine hüküm altına alınan miktarlar gözetilerek (davacı lehine hükmedilen miktarı aşmamak üzere) vekalet ücreti takdir olunmuştur.
Dava tarihinden önce, davacı tarafından davalı sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapıldığından, 2918 Sayılı KTK nın 97.maddesinde belirtilen başvuruya ilişkin zorunlu dava şartı yerine getirilmiştir. İş bu dava da ara buluculuk Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar sayılı ilamı gereğince zorunlu dava şartı niteliğinde olmadığından ara buluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır.
2-Davacının manevi tazminat davası yönünden yapılan değerlendirmede ise;
6098 sayılı TBK nın 56. maddesi gereğince, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.
Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.
Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Somut olay yönünden yapılan değerlendirmede; meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, tarafların kusur oranları, davalıların sorumluluğunun niteliği, davacının kaza tarihinde sürekli iş göremezliğe uğramadığı,
geçici iş göremezlik süresinin olay tarihinden itibaren 3 haftaya kadar uzayabileceği ve manevi zararlarının niteliği, olay tarihindeki paranın alım gücü dikkate alındığında hak ve nefaset kuralları çerçevesinde davacının 70.000-TL olan manevi tazminat talebinin kabulü gerekmiş, hüküm altına alınan tazminata davacıya ait aracın hususi olması gözetilerek yasal faiz işletilmiş, manevi tazminat yönünden yapılan yargılama giderleri davalı ...yükletilmiş, davacı yararına maktu vekalet ücreti takdir olunmuştur.
Açıklanan tüm maddi ve hukuki nedenlerden ötürü, maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile kısmen reddine, manevi tazminat davasının kabulüne dair aşağıdaki biçimde hüküm kurmak gerekmiştir.
Katip ... Hakim ... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır
İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/438, K. 2025/609, 26 Haziran 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama