İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/71 K.2025/874

Mahkememizde görülen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

26.10.2024 tarihinde müvekkiline ait ve ... plakalı araca dava dışı sürücü sevk ve idaresindeki... plakalı aracın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, 26.10.2024 tarihli maddi hasarlı anlaşmalı tutanağın sunulduğunu, kazanın sonucu düzenlenen anlaşmalı tutanak ve eksper raporundan anlaşılacağı üzere ...plakalı araç sürücüsünün müvekkiline karşı asli ve tam kusurlu olduğunu, yaptırılan Değer Kaybı Ekspertiz raporunda davaya konu araçta meydana gelen değer kaybının 60.000,00 TL olduğunu, ekspertiz hizmet raporu hizmet bedeli için ekspere 1.109,81 TL ödendiğini,

değer kaybı tespit hizmet bedeli olarak ödenmiş olan 1.109,81 TL'nin karşılanmadığını, açıkladığı sebeplerle.

100,00 TL değer kaybı tazminatının davalı HDI Sigorta A.Ş'den temerrüt tarihinden itibaren işleyecek Avans Faizi ile birlikte tahsilini, HDI Sigorta A.Ş'den davalının ZMMS sigortacısı olması sebebiyle poliçe kapsamında açılan ... numaralı hasar dosyasının celbini, 1.109,81-TL Ekspertiz ücreti, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazaya karışan 35bzf662 plakalı aracın müvekkili nezdinde ... poliçe numaralı 26.02.2024 / 26.02.2025 vadeli karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacının müvekkiline yaptığı hasar başvurusu üzerine tanzim edilen ekspertiz raporunda, dava konusu araçta trafik kazası sebebiyle meydana gelen değer kaybının 15.000,00-TL tutarında olduğunu, ekspertiz raporu doğrultusunda 02/01/2025 tarihinde 15.000,00-TL tutarında ödeme davacı vekiline yapıldığını, şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, açıkladığı sebeplerle; davanın reddi ile ret sebepli vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Bilirkişi Raporu: Bilirkişiler ... tarafından 05/08/2025 tarihinde düzenlenen raporda özetle; ... plakalı araç sürücüsü ... önündeki araç ile takip mesafesini korumadığı için (KTK-56/C) kazanın oluşumunda etken olduğu,... plakalı araç si ü ... atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığı için kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı, ...plakalı araçta dava konusu kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybının 55.000,00 TL olarak tespit edildiği, Davalı HDI Sigorta A.Ş. tarafından 02/01/2025 tarihinde yapılan 15.000,00 TL değer kaybı ödemesi dikkate alındığında bakiye değer kaybı bedelinin 40.000,00 TL olarak hesaplandığı görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.

Değer Artırım: Davacı vekili 25/08/2025 tarihli dilekçesi ile dava değerini artırmış ve aynı tarihte harcını yatırmıştır.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe

Dava; Davacı aracında meydana gelen değer kaybı zararın karşı araç ZMMS sigortacısından tahsili için açılan maddi tazminat davasıdır.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir.

Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.

Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin ... esas, ... karar sayılı, 29/05/2017 tarihli ilamı, ... Esas,... Karar sayılı, 31.10.2017 tarihli ilamı, İzmir BAM 11. HD'nin 2018/593 esas, 2018/414 karar sayılı, 02/04/2018 tarihli ilamında belirtildiği üzere "Davalı sigorta şirketinin sorumluluğu, poliçenin düzenlendiği tarihte geçerli bulunan poliçe özel ve genel şartları ile yasal hükümlere göre belirlenecektir.” Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde ... E-...

K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.

İptal kararındaki gerekçeler dikkate alınarak 19.06.2021 tarihinde RG’de yayınlanan 7327 sy İcra ve İflas Kanunun ile Bazı Kanunlarda Değişik Yapılmasına Dair Kanunun 18. Maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90 ıncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Kanun” ibareleri “Kanunda” şeklinde değiştirilerek, fıkraya birinci cümlesinden sonra gelmek üzere “Bu tazminatlardan;a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak,…hesaplanır.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenir.” şeklinde yasal düzenleme eklenmiş ve 19. Maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 92. Maddesinde de trafik poliçesi teminatı dışında kalan hallere ekleme yapılmıştır. Bu değişikliklerin, 7327 sy yasanın 23. Maddesine göre RG’de yayımlandığı tarihte yürürlüğe gireceği öngörülmüştür.

04.12.2021 tarihinde RG’de yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişik Yapılmasına Dair Genel Şartlar uyarınca daha önceki Genel Şartların, 1., 2. 3., 4.,5., 6.,7.,8., 9., 10., 11, 12., 13., 14. ,15., 16., maddelerinde değişiklik yapılmış olup, 17. Maddesi ile de Genel Şartlara Ek-7 eklenerek, Ek-7’ de, değer kaybı, sakatlık, destekten yoksun kalma tazminatlarının nasıl hesaplanacağının düzenlenmiştir.

Bu değişikliğin 18. Maddesi ile “Bu genel şartların yayımı tarihinde yürürlüğe girer.” düzenlemesine, 13. Maddesi ile Genel Şartların C.11. Maddesine yapılan ek maddede “Bu genel şartların yürürlük tarihinden sonra yapılan değişiklikler, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Dava konusu trafik poliçesinin 21.12.2021 tarihinde tanzim edildiği, 7327 sy yasa ile yapılan değişikliklerin 19.06.2021 tarihinde ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişik Yapılmasına Dair Genel Şartlardaki değişikliklerin 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe girdiği ve Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararından sonra oluşan yasal boşluğun giderildiği dikkate alındığında,

poliçe tanzim tarihinde yürürlükte olan 7327 sy İcra ve İflas Kanunun ile Bazı Kanunlarda Değişik Yapılmasına Dair Kanunun 18. Maddesi ile değişik 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90 ıncı maddesi ve 92. Maddesindeki düzenlemeler ile 04.12.2021 tarihli 31679 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartları” hükümleri ile değişen bu Genel Şartların eki niteliğindeki EK1 DEĞER KAYBI TAZMİNATI hesaplama yönteminin değer kaybına yönelik maddi zararın kapsamının belirlenmesinde dikkate alınması gerektiği, kanaatine varılmıştır.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde;

Kaza Tespit Tutanağı anlatımına göre somut kaza; 26.10.2024 tarihinde İzmir Bayraklı Çevre Yolu Bayraklı Tüneli içerisinde, Bornova istikametine sol

şerit üzerinde seyir halinde olan ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka

kısımlarına, arkasında aynı şeritte seyreden... sevk ve idaresindeki...

plakalı aracın ön kısımları ile çarpması sonucu meydana geldiği anlaşılmaktadır.

... plakalı davalı sigortanın sigortalısına ait araç sürücüsü... önündeki araç ile takip mesafesini korumadığı için (KTK-56/C) kazanın oluşumunda etken olduğu,...plakalı araç sürücüsü ... atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığı için kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı, dosyada aldırılan hükme esas alınır teknik rapora göre... plakalı araçta dava konusu kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybının 55.000,00 TL olarak tespit edildiği, Davalı HDI Sigorta A.Ş. tarafından 02/01/2025 tarihinde yapılan 15.000,00 TL değer kaybı ödemesi dikkate alındığında bakiye değer kaybı bedelinin 40.000,00 TL anlaşılmıştır. Taraf vekillerinin rapora itiraz etmediği görülmüştür.

Davacı vekilinin değer artırım dilekçesi ile 40.000,00TL Değer KAybı isteğinde bulunduğu, Kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği, bakiye zarar miktarının bakiye poliçe limiti dahilinde kaldığı, davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında doğan bakiye değer kaybından sorumlu olduğu,davalı sigorta şirketinin davacıya 02.01.2025 tarihinde 15.000,00-TL değer kaybı bedeli ödediği ve davacıya ait aracın hususi nitelikte olduğu hususları birlikte gözetildiğinde, hüküm altına alınan tazminata ödeme tarihinden itibaren yasal faiz işletilmiş, HMK 326.maddesi uyarınca iş dava sebebiyle yapılan yargılama giderleri davalı yana yükletilmiş,

eldeki davada ara buluculuk yoluna başvuru zorunlu dava şartı olmadığından ara buluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmış, davacı kendisini yargılamada vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm altına alınan alacak gözetilerek davacı lehine, davalı aleyhine vekalet ücreti takdir olunmuş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesisi gerekmiştir., aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Arabuluculuk ücreti yönünden. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ...Esas, ...Karar sayılı ilamına göre "Bu bağlamda aynı Kanun ile 6102 sayılı TTK’nın 5/A maddesi ile getirilen düzenlemede, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması bir dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Ne var ki karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası 2918 sayılı Kanun ile düzenlendiğinden karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortacısına karşı açılacak davalar zorunlu arabulucuk dava şartına tabi değildir." ZMM sigortası 2918 S.Yasa ile düzenlenmiş olup trafik sigortacısına karşı açılacak davaların zorunlu arabuluculuk dava şartına tabi olmadığı halde davacı tarafça arabuluculuk sürecine başvurulmuş olduğundan, davalı sigorta şirketinin arabuluculuk ücretinden sorumlu tutulması da mümkün bulunmadığından ara buluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılarak,

aşağıdaki hükmün tesisi gerekmiştir. (aynı yönde T.c. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi... dosya no ve ...karar numaralı ilam)

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır