İçeriğe geç
ACAYCAN CEYLANAVUKATLIK BÜROSU
Uzmanlık
  • Ceza Hukuku
  • Bilişim Suçları
  • Bilişim Hukuku
  • İnternet Hukuku
  • Forex ve Yatırım Dolandırıcılığı Hukuku
  • Kripto Paralar Hukuku
  • Finans Hukuku
  • Hukuki Danışmanlık
  • Şirket Danışmanlığı
  • Marka Hukuku
  • Telif Hukuku
  • Tahkim Hukuku
  • Gayrimenkul Hukuku
Makaleler
  • Tüm Makaleler
  • Aile Hukuku
  • Bilişim Suçları
  • Gayrimenkul Hukuku
  • Tazminat Hukuku
  • İdare ve Vergi Hukuku
  • Dolandırıcılık ve İBAN Mağduriyeti
  • Miras Hukuku
  • Trafik Hukuku
  • KVKK ve Veri Koruma Hukuku
  • Yapay Zeka ve Web3 Hukuku
  • Enerji ve Çevre Hukuku
  • Silah Suçları
  • Arabuluculuk
  • Ceza Hukuku
  • İnternet Hukuku
  • Medeni Hukuk
  • AİHM ve Anayasa Mahkemesi Başvuru
  • Delil Hukuku ve Emsal Kararlar
  • İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku
  • İcra ve İflas Hukuku
  • Sağlık Hukuku ve Malpraktis
  • Fikri Mülkiyet, Marka ve Patent Hukuku
  • Uyuşturucu Suçları
  • Bilişim Hukuku
  • Finans Hukuku
  • Kripto Para Hukuku
  • Borçlar Hukuku
  • Mevzuat ve Yargıtay Kararları
  • Forex Hukuku
  • Ticaret Hukuku
  • Tüketici Hukuku
  • Sigorta Hukuku
  • Yabancılar ve Vatandaşlık Hukuku
  • Örgütlü Suçlar
Kaynaklar

NE YAPMALIYIM?

  • Ne Yapmalıyım?
  • Avukat Seçme Rehberi
  • Uzaktan Temsil
  • Arabuluculuk

MEVZUAT

  • TCK Rehberi
  • CMK Rehberi
  • HMK Rehberi
  • Mevzuat

HUKUKI SÖZLÜK

  • Hukuki Sözlük
  • Soru-Cevap
  • Dilekçeler
  • İnfaz Hesaplama
Karar Arşivi
  • Yargıtay Kararları
  • Danıştay Kararları
  • AYM Bireysel Başvuru
  • AYM Norm Denetimi
  • İstinaf (BAM) Kararları
  • İlk Derece Mahkeme Kararları
  • Karar Arama
Vaka Sonuçları
Hakkımızda
  • Büro Profili
  • Özgeçmiş
  • Medyada Biz
  • Çalışma İlkelerimiz
  • Çalışma Metodolojimiz
  • Online Danışmanlık
  • Ödeme
  • Kariyer
İletişim
  1. Anasayfa
  2. /İlk Derece Mahkeme Kararları
  3. /İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi

İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/456 K.2022/825

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigortasından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Esas2021/456Karar2022/825Tarih27 Eylül 2022Okuma8 dk · 1.565 kelime

KÜNYE

T.C. İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi

Karar tarihi
27 Eylül 2022
Esas no
2021/456
Karar no
2022/825
Dava
Tazminat (Trafik Sigortasından Kaynaklanan
Dava tarihi
06/07/2021
Karar metni, UYAP Emsal Karar Arama kaynağından olduğu gibi aktarılmıştır; metne müdahale edilmemiştir. Kişisel veriler maskelenmiştir. Bu karar için özgün analiz henüz yazılmamıştır.

Karar Metni

1.565 kelime·8 dk okuma·5 bölüm

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigortasından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle.

Davalı sigorta şirketi sigortalısı ...'a ait ...'nin sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın 01.03.2021 tarihinde müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motosiklete çarparak maddi hasarlı/ yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, davalının sigortalısının tam kusurlu olduğunu, kaza tespit tutanağında da bu durumun yer aldığını, ... plaka sayılı araç, davalı sigorta şirketine 14.09.2020-2021 başlangıç-bitiş tarihli ZMMS trafik poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkilinin motosikletinde 4.200,01 TL tutarında hasar meydana geldiğini,

müvekkiline ise davalı şirket tarafından 20.05.2021 tarihinde 3.618 ,65 TL hasar onarım bedeli yatırıldığını, bu sebeple 581,36 TL bakiye hasar onarım bedelinin davalı yanca müvekkiline ödenmesi gerektiğini, yine meydana gelen hasar sebebiyle müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının da gerçek zarar kapsamında davalı tarafından tazmini gerektiğini, bu hususta davalı şirkete başvuru yapıldığını, ancak cevap verilmediği için arabuluculuk yolu da tüketilmek suretiyle dava şartının yerine getirilmediğini,

bu sebeple 581,36 TL bakiye hasar onarım bedelinin davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, alacak belirlenebilir hale geldiğinde arttırılmak üzere fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla ;şimdilik 500 TL değer kaybının davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.

Davacı vekili 29/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile 500,00-TL'lik hasar bedeli talebini 2.000,00-TL'ye yükselttiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğunun, poliçe üzerinde yazılı azami teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere poliçede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirkete hasar aşamasında başvuru yapıldığını 01/03/2021 tarihli trafik kazası sonucu müvekkili şirket tarafından davacı tarafa araç hasarına ilişkin olarak 3.618,65-TL ödeme yapıldığını, anılan ödeme ile müvekkili şirketin sigorta poliçesi hükümlerini tamemen yerine getirdiğini, bu şekilde üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş olduğunu,

müvekkili şirketin zorunlu mali mesuliyet sigortasından doğan sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olduğunu, davaya konu kazanın hangi sebeple meydana geldiğinin her durumda araştırılması gerektiğini, dava konusu kazanın meydana gelmesine etki edecek trafik işaret ve lambalarından, yolun yapısından ve trafik güvenliğini tehlikeye atacak derecede görüşü engelleyecek bir hususun bulunup bulunmadığının ayrıca belirlenmesi gerektiğini, dosyada uzman bilirkişiler tarafından rapor alınması gerektiğini, değer kaybının bir hasar olmadığını, davacı tarafça dava dilekçesinde belirtilen onarım bedeli ve değer kaybı tutarının fahiş olduğunu,

davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla, aleyhlerine hüküm kurulması halinde müvekkili şirketin başvuru tarihinden itibaren ve ancak yasal faizle sınırlı olarak sorumlu tutulabileceğini, açıklanan nedenlerle değer kaybına ilişkin taleplerin reddine aksi takdirde bu hususlarda uzman sigorta eksperinden rapor alınmasına, aleyhe hüküm kurulması halinde hesaplamanın ZMMS Genel Şartlar ekindeki formüle göre yapılmasına, taraflarınca huzurda görülen başvurunun ikame edilmesine sebep olunmadığından harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER

Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; kaza tespit tutanağı, kazaya karışan araçların ruhsat fotokopileri, poliçe ve hasar dosyası, sigorta şirketine başvuru yapıldığına dair evrak, keşif, bilirkişi delillerine dayandığı görülmüştür. Davalı vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; dava konusu trafik kazası sonucu tutulan tüm kayıt ve belgeler, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi, dekont, kusur ve tazminat hesaplama raporları, davalı şirketin ticari defter ve kayıtları, bilirkişi incelemesi, keşif, tanık, yemin delillerine dayandığı görülmüştür.

Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, kazanın meydana geliş şekli, dosyadaki bilgi ve belgeler, olaya ilişkin fotoğraflar değerlendirilmek suretiyle kazada sürücülerin yüzdelik kusur oranları, davacı aracında kazadan dolayı bakiye hasar bedeli ve değer kaybının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı,davacının dava tarihinden önce sigorta şirketine zararın tazmini hususunda müracaatta bulunup bulunmadığı,

var ise bu müracaattan dolayı davacıya yapılan ödeme miktarı ve tarihinin dava dosyası kapsamına uygun ve denetime elverişli rapor alınması hususunda dosyanın konusunda hasar uzmanı ... ile kusur uzmanı ...'den oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 26/05/2022 tarihli düzenlenen raporda ; ... plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü ...'nin 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 46 (b-c) maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda etken olduğu, ... plaka saylı davacı motosiklet sürücü ...'ın olayda kural ihlali görünmediği,

hasarı tespite konu ... plaka sayılı motosikletin toplam hasar onarım bedeli KDV dahil 4.270,00 TL olarak tespit edildiği, ... plaka sayılı motosikletin gördüğü onarıma bağlı riziko tarihi itibariyle hasarsız haldeki güncel ikinci el piyasa değerinde Yargıtay içtihatlarına göre 2.000,00 TL. reel değer kaybı meydana geldiği, ... plaka sayılı motosikletin 4.270,00TL. olarak hesaplanan hasar onarım bedelinden (4.270,00 TL. - 3.618,65 TL.) - 651,35 TL bakiye hasar onarım bedeli ile Yargıtay içtihatlarına göre belirlenen 2.000,00 TL.

Değer kaybı bedelinden davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Dava dilekçesi ekinde ... plaka sayılı aracın ZMMS'nı yapan ...

Sigorta A.Ş.ne hasar ihbarının 04.06.2021 tarihinde yapılmış olduğu, PTT kargo takip numarasından yapıları sorgulamada 07.06.2021 tarihinde tebligatın yapıldığı tespit edilmiş olduğu, bu tarihten itibaren 8 işgününün hitamı olan 18.06 2021 tarihinden itibaren -ödenmeyen borç miktarı bakımından temerrüde düşeceği ve yasal faize ödemek zorunda olduğu rapor edilmiştir.

DEĞERLENDİRME

Dava; trafik kazasından kaynaklanan bakiye hasar bedeli ve değer kaybı maddi tazminat istemine ilişkindir. Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,

01.03.2021 tarihinde saat 07.30 sıralarında davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı ... plakalı aracı kullanan dava dışı ...'nın İzmir İli, ...

İlçesinde ... takriben yolun sol kısmında seyir halinde ... ... geldiğinde sağa doğrultu manevrası ile giriş yapmak isterken aracının sağ arka köşe yan kısımlarına arkası yolun orta kısmında Alsancak istikametine seyrini düz devam etmek isteyen davacının sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motosikletinin ön kısımları ile çarpıp devrilerek yaralanması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, dosyada mevcut denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuna göre, davalıya sigortalı aracın dava dışı sürücüsü olan ...'nin yola gereken dikkat ve özeni göstermediği,

yolun sol kısmında seyir halinde ve kavşağın sonunda sağa doğrultu manevrasına yönelip ... giriş yapmak istediği esnada arkasından gelen trafik akışını kontrol etmediği, bu davranışı nedeniyle trafik akımı için tehlike ve engel teşkil edip davacı idaresindeki motosikletinin güzergâhını kapatarak çarpmasına maruz bıraktığından dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı araç kullandığından dolayı 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 46/b-c maddelerini ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda etken olduğu,

davacının ise motosikleti ile seyir halindeyken sol önünde davalı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün hatası ve kusurundan dolayı sağa doğrultu manevrasına yönelmesi ile şeridini kapatıp çapmaya maruz bırakması olayında kural ihlalinde bulunmadığının belirtildiği, böylece gerçekleşen kazada davalıya sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.

Somut olayda hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davacıya ait motosiklette trafik kazası nedeniyle yedek parça, işçilik ve KDV dahil 4.270,00 TL'lik hasar meydana geldiği, kaza ile hasarın örtüştüğü, aracın tamirinin ekonomik olduğu, davacıya ait aracın kaza öncesindeki hasar durumu ve pazarlık payı dikkate alındığında kaza öncesinde piyasa rayiç değerinin 17.000,00TL olduğu, kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değerinin 15.000,00 TL olduğu,

buna göre Yargıtay'ın kazalı aracın kazadan önceki hasarsız 2. el piyasa değeri ile kazadan sonraki onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark formülasyonuna göre 2.000,00TL değer kaybı zararının oluştuğu, davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 20.05.2021 tarihinde 3.618,65 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığından 4.270,00 TL- 3.618,65 TL =651,35 TL bakiye değer kaybından davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu ancak davacı talebinin 581,36 TL olduğundan taleple bağlı kalınmış,

davalı sigorta şirketinin ... sayılı aracı kaza tarihini de kapsayacak şekilde 14/09/2020 — 14/09/2021 tarihleri arasında ZMSS (trafik) poliçesiyle araç başına maddi hasar bedeli olarak 41.000 TL limitle sigortaladığından KTK.nun 85-91.maddeleri gereğince sorumlu olduğu, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği, zarar miktarının poliçe limiti dahilinde kaldığı,

davalı sigorta şirketinin 2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/2.1. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte kendisine ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde ödeme yükümlülüğü bulunduğu, davalı sigorta şirketinin davacıya 20.05.2021 tarihinde 3.618,65 TL değer kaybı bedeli ödendiğinden kısmi ödeme tarihi olan 20.05.2021 tarihinde temerrüde düştüğü, davacının bedel arttırım dilekçesi ile değer kaybı talebini 2.000,00 TL'ye yükselttiği anlaşılmakla davacının davasının kabulü ile,

581,36 TL hasar bedeli ve 2.000,00TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 2.581,36 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 20.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

SONUÇ / HÜKÜM

HÜKÜM

Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;

1-Davacının davasının KABULÜ ile,

581,36 TL hasar bedeli ve 2.000,00TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 2.581,36 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 20.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Alınması gereken 176,33-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan ( 59,30-TL peşin harç+25,61 ıslah harcı) 84,91-TL'nin mahsubu ile bakiye 91,42-TL 'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafça yapılan 59,30-TL başvuru harcı,84,91-TL peşin harç (peşin harç+ ıslah harcı), 8,50-TL vekalet harcı, 1.274,20-TL tebligat, posta gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.426,91-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,

5-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 2.581,36-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, dava konusunun miktar ve değeri istinaf sınırının altında olması nedeniyle kesin olarak verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.27/09/2022

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5.ve 22. Maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.

İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/456, K. 2022/825, 27 Eylül 2022 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama

Bu karar size uygun mu?

Davanızda bu kararın emsal değerini değerlendirmek için avukat desteği alın.

Görüşme Planla

BU SAYFADA

  1. Künye
  2. Karar Metni
  3. Gereği Düşünüldü
  4. Dava
  5. Cevap
  6. Deliller
  7. Değerlendirme
  8. Sonuç / Hüküm

Karar Bilgileri

Mercii
İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No
2021/456
Karar No
2022/825
Tarih
27 Eylül 2022

İlgili Kararlar

  • Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/456 K.2022/571
  • Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/456 K.2022/984
  • İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/456 K.2022/602
  • İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/457 K.2022/632
  • İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/457 K.2022/710
  • İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/457 K.2022/518

Tüm Arşiv

İlk Derece Mahkeme KararlarıYargıtay Kararları
ACAYCAN CEYLANAVUKATLIK BÜROSU

Siber suç ve ağır ceza odaklı butik hukuk bürosu. Bilişim, kripto ve dolandırıcılık mağduriyeti ile trafik kazası davalarında uzman avukatlık desteği.

InstagramLinkedIn

Hukuki danışmanlık · Uzmanlık odaklı yaklaşım

MENÜ

  • Anasayfa
  • Uzmanlık Alanı
  • Makaleler
  • Makale Arşivi
  • Online Danışmanlık
  • Hakkımızda
  • Medyada Biz
  • Kariyer
  • Ödeme
  • İletişim

UZMANLIK

  • Ceza Hukuku
  • Bilişim Suçları
  • Bilişim Hukuku
  • İnternet Hukuku
  • Forex ve Yatırım Dolandırıcılığı Hukuku
  • Kripto Paralar Hukuku
  • Finans Hukuku
  • Hukuki Danışmanlık

HUKUKI KAYNAKLAR

  • Ne Yapmalıyım?
  • Uzaktan Temsil
  • Avukat Seçme Rehberi
  • International
  • Dilekçe şablonları
  • Hukuki Sözlük
  • Soru-Cevap
  • Yargıtay Kararları
  • İnfaz Hesaplama
  • Arabuluculuk
  • llms.txt(AI keşif)

POPÜLER ARAMALAR

  • Siber Suç Avukatı
  • Dolandırıcılık Avukatı
  • Ağır Ceza Avukatı
  • Ceza Avukatı
  • Ceza Soruşturması Avukatı
  • IBAN Mağduru
  • Uyuşturucu Suçları Avukatı
  • Cinayet Avukatı

İLETIŞIM

  • Turkiye
  • 0 (850) 308 38 83
  • 0 (850) 308 38 83
  • [email protected]
  • Pazartesi — Cuma · 09:00 – 18:00

Aycan Ceylan

Hukuki Uyarı: Bu sitedeki tüm içerik, görsel ve veriler telif hakkı ile korunmaktadır. Sayfa kaynağını görüntüleme, sağ tıklama, kopyalama, öğeyi denetleme (DevTools) ve scraping dahil tüm kullanıcı etkileşimleri 6698 sayılı KVKK ve 5651/5237 sayılı Kanunlar uyarınca IP adresi, oturum bilgisi, tarayıcı/cihaz bilgileri ile birlikte loglanmaktadır. İzinsiz veri çekilmesi, kopyalanması veya tersine mühendislik halinde yasal işlem başlatılır. © Aycan Ceylan Avukatlık Bürosu — Tüm hakları saklıdır.
© 2025 Aycan Ceylan Avukatlık Bürosu — Tüm hakları saklıdır.KVKK Aydınlatma MetniHukuki danışmanlık · Uzmanlık odaklı yaklaşım

KVKK Bilgilendirmesi

Bu site deneyiminizi iyileştirmek için çerez kullanır. Devam ederek kabul etmiş sayılırsınız. Siteyi kullanmaya devam etmeniz halinde, kişisel verilerinizin KVKK aydınlatma metni kapsamında işlendiğini kabul etmiş sayılırsınız.

KVKK Aydınlatma Metni
1. Format
2. Tarih / Saat
3. Bilgiler

Görüşme formatını seçin

Tarih ve saat seçin

Randevu en az 30 dakika sonrası için verilebilir. Ofis saatleri: Pzt–Cum 09:00 – 18:00.

İletişim bilgileriniz

Randevunuz alınacak ve ödeme işlemi için sizi telefonunuzdan arayacağız.