İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/16 K.2024/26

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, Torbalı 1. ASHM'nin 2022/316 Esas, 2022/235 Karar ve 13/10/2022 tarihli ilamıyla görevsizlik kararı verildiği, verilen kararın 29/11/2022 tarihinde kesinleşerek Mahkememize gönderildiği ve yukarıdaki esasa kaydı yapıldığı görüldü.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkilinin ... plakalı araç ile karşı taraf olan ... plakalı araç arasında 31.08.2020 tarihinde İzmir/Torbalı'da yaptıkları kaza sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kazada müvekkili ... kusursuz, karşı taraf asli kusurlu olduğunu, bu husustan ötürü tahmini belirlenen değer kaybı bedelinden ... plakalı araç sahibi sorumlu olduğunu, ... plakalı aracın çarpması sonucu meydana gelen haksız eylemden kaynaklanan değer kaybının tazmin edilmesi gerektiğini,

müvekkilinin kaza tarihine kadar aracın tüm bakımlarını gerekli zamanında ve yetkili servisinde yaptırdığını, kaza gerçekleşene kadar geçen süre içerisinde aracında herhangi bir arıza ortaya çıkmadığını, gerçek zarar ilkesi gereğince tam ve eksiksiz ödeme yapılması gerektiğini, araçta oluşan hasarın ileriye yönelik olarak aracın değerini olumsuz etkilemesi söz konusu olduğunu, kaza sonucu aracın pek çok parçası değiştiğini, kazaya uğraması neticesinde aracın değerinde bir düşme yaşanacağını bu durum aracın 2.el satış bedelinin de düşmesine neden olacağını,

müvekkilinin aracının 2018 Nissan ... modeli olduğunu kazanın ardından müvekkilinin aracının piyasa değerinde büyük bir azalma yaşayacağını, aracın rayiç değeri, hasar boyutu, kullanılmışlık düzeyi, aracın markası, modeli, kullanım şekli, aracın onarım yeri özelliği, km gibi özellikleri göz önünde bulundurularak yapılan değerlendirmede söz konusu hasar sebebiyle müvekkiline ait araçta değer kaybı oluştuğu kanısına varıldığını, ... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ...

Sigorta Anonim Şirketi tarafından yapıldığını, yerleşik Yargıtay İçtihatları uyarınca trafik kazası nedeni ile araçta oluşan değer kaybı gerçek zarar kapsamında olup; kazaya sebebiyet veren aracın ZMSS tarafından bu zararın karşılanması gerektiğini, TC Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2002/130 E. Gereğince ilgili mevzuat ve yerleşmiş Yargıtay içtihatları uyarınca değer kaybı; trafik poliçesine dahil doğrudan zararlardan olup, müvekkilinin araçta meydana gelen değer kaybı zararından kazaya %100 kusuru ile sebebiyet veren aracın sigortacısı olarak ...

Sigorta Anonim Şirketi sorumlu olduğunu, haksız eylemden kaynaklanan değer kaybının ödenmesi konusunda arabuluculuk görüşmeleri sonunda anlaşma sağlanamamış olması ve araçta meydana gelen değer kaybı bedeli ise alınacak bilirkişi raporundan sonra belirlenebilir hale gelecek olması hasebiyle işbu belirsiz alacak davasını açmak zorunda kaldıklarını, HMK m 107 hükmüne dayalı talep arttırım hakları saklı kalmak şartıyla (belirsiz alacak davasıdır), şimdilik 1.000,00 TL değer kaybının işleyecek yasal faizi ile tüm yargılama giderleri ve ücretlerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

Davacı vekilinin Mahkememize sunduğu 07/12/2023 tarihli dilekçesi ile dava değerini 12.500,00 TL'ye yükselttiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle.

Usule uygun başvuru yapılmadığından davanın dava şartı yokluğundan reddi, sunulması zorunlu evraklar sunulmamış olup davalı şirket davacıya ödeme yapmadığı, davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yarar olmadığı, zaman aşımı süreleri geçtikten sonra geçtikten sonra açılmış olduğunda davanın reddi, davacı aracında meydana gelen hasar ve değer kaybı zararında davalı şirketin sorumluluğu olmadığı, aleyhe tazminata hükmedilmesi halinde değer kaybı bedelini uzman sigorta eksperi tarafından Yargıtay içtihatları doğrultusunda belirlenmesi,

kaza sonrası aracın kasko sigortası ... sigorta A.Ş tarafından açılmış olup hasar dosya kapsamında onarıldığı, rücven ödeme talep edilmiş olup davalı şirket toplam 17.956.00TL ödeme yapılmış olup sorumluluğu kalmadığı, dosyada kusur raporu alınmamış olup ATK Trafik Dairesi veya Karayolları Fen heyeti tarafında rapor alınması, davalı şirket dava tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduğu, harç ve yargılama giderleri ve vekalet ücretini başvurana yükletilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER

Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; kaza tespit tutanağı, araç görüntüleri, bilirkişi, tanık, yemin ve yasal delillere dayandığı görülmüştür. Davalılar vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; hasar dosyası, kusur ve tazminat hesabı raporları, ticari defter ve kayıtlar, bilirkişi, keşif, tanık, yemin ve yasal delillere dayandığı görülmüştür.

Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben, 31/08/2020 tarihinde davacıya ait araç ile davalıya ZMMS sigortası ile sigortalı aracın karıştığı trafik kazasında kazanın oluşumunda hangi tarafın ne oranda kusurlu olduğu, davacıya ait araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı,

oluşmuş ise miktarı, oluşan iş bu zararın kazayla uyumlu olup olmadığı ve davacının ZMMS poliçesi kapsamında davalıdan talep edilip edemeyeceği, davacının davadan önce davalı sigorta şirketine usulüne uygun olarak başvuru yapıp yapmadığının tespiti hususunda dava dosyası Trafik Bilirkişi ... ile Otomotiv Bilirkişi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucunda dosyaya sunulan 02/10/2023 tarihli raporda; ... plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü ...

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 53/b maddesini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu kanaatine varıldığı, ... plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü ... kazanın oluşumuna etken kural ihlali olmadığı kanaatine varıldığı, Dava dosyasında bulunan belgeler, incelenmiştir. Kaza sonucu araçta bildirilen hasar ile onarılacak parçaların uyumuna, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşacağına kanaat edilmiştir.

Yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 250.000,00 TL âkiyiııellibin. TL) olduğuna kanaat edilmiştir. Kaza tarihinde hasar bedelinin 15.216,98 TL olduğu hesaplanmıştır. Rayiç değere göre ekonomik bir onarım olduğuna kanaat edilerek Pert-Total çalışması yapılmamıştır, Sovtaj hesaplanmamıştır.

Yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 12.500,00 TL (Onikibinbeşyüz. TL) olacağı hesap edilerek kanaat getirilmiştir. Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ tarafından davacıya, değer kaybı ödemesi yapılmadığı anlaşılmaktadır şeklinde rapor edildiği görülmüştür.

DEĞERLENDİRME

Dava; trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı bedeli maddi tazminat isteminin karşı araç ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.

Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü içermektedir.

Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa,

motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.

Değer kaybı tazminatı miktarının hesaplama yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan araç değer kaybına ilişkin davaların istinaf ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca dava konusu aracın kaza tarihindeki hasarsız halinin rayiç değeri ile onarımı sonrasında oluşan rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybı olarak belirlenmesinin ve kabul edilmesinin gerektiği ve mahkememizce de belirlenen usulden ayrılmasını gerektiren bir hususun olmadığı anlaşılmıştır.

Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

31.08.2020 tarihinde davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılmış bulunan dava dışı ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre hasara neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği,

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan motorlu araç işletenleri için uygulanacak asgari sigorta teminatlarının belirlendiği eke göre kaza tarihi itibari ile poliçe kapsamında teminatı limitinin 41.000,00 TL olduğu, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi tarafından davacıya ait araca yönelik olarak dosyamıza gönderilen kayıtlara göre dava konusu kaza öncesinde aracın herhangi bir kaza kaydının bulunmadığı, davacının dava öncesinde değer kaybı yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 7.834,23 TL ödeme yapıldığı,

alınan bilirkişi raporuna göre ödeme tarihi itibari ile yapılan ödemenin zararı giderir nitelikte bulunmadığı, davacının dava öncesinde değer kaybı yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, kusura yönelik alınan bilirkişi raporu ile dava konusu kazada davacının kusursuz, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün ise % 100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği,

yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen değer kaybı tespit usulüne ve dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı miktarının 12.500,00 TL olduğunun tespit edildiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesine göre işletene düşen hukuki sorumluluğun aynı Kanunun 91. maddesine göre poliçede belirtilen limitler altında zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığı ve zarardan sorumluluğunun bulunduğu,

davacı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine başvuru yapılmış ise de dosya kapsamına sunulan belgeler ile başvuru tarihinin tam olarak belirlenemediği ve davalı yönünden temerrüt tarihinin dava tarihi olduğu, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesinin gerektiği, anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip... e-imzalı Hakim... e-imzalı