İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/709 K.2023/706

Mahkememizde görülen Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle; davacı banka ile dava dışı ... Mamuller San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında genel kredi sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye istinaden dava dışı şirkete kredi kullandırıldığını, sözleşmeden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi üzerine hesabın kat edildiğini, dava dışı şirket tarafından kredi borcuna karşılık ... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.

Tarafından keşide edilen ... seri numaralı, 28/01/2019 keşide tarihli, 16.480,00 TL bedelli çekin ciro edilerek davacı bankaya teslim edildiğini, çekin yasal sürede bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle çekin kambiyo senedi vasfını yitirdiğini, bu nedenle çeke dayalı takip yoluna başvurulamadığını, çekin yetkili hamili davacı bankanın TTK'nın 814. maddesi gereğince kambiyo hukukuna dayalı müracaat hakkını kaybettiğini, TTK'nın 732. maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde çek bedelini talep etmek zorunda kalındığını,

davalı şirketin TTK'nın 732. maddesi hükmü gereği dava konusu çek bedeli kadar sebepsiz zenginleştiğini beyan ederek davanın kabulü ile 16.480,00 TL çek bedelinin davalı şirketten ibraz tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir.

İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı kararı ile görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş, kararın kesinleşmesi üzerine Mahkememize tevzi edilen dosyanın yukarıda yazılı esas sırasına kaydı yapılmıştır.

Dava, 6102 sayılı TTK’nın 732. maddesine dayalı sebepsiz zenginleşme nedeni ile alacak istemine ilişkindir.

Dava dilekçesinde davanın TTK’nın 732. maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak açıldığı beyan edilmiştir. Süresinde ibraz edilmediği iddia olunan çeke dayalı olarak davacı-hamil banka tarafından davalı-keşideciye karşı TTK'nın 732. maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre çek bedelinin tahsili talep edilmektedir.

Yargılamanın konusu davalının sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği hususundadır. TTK'nın 732. maddesi hükmü uyarınca açılan bu davada ispat yükü davalıdadır. Davalı, sebepsiz zenginleşmediğini ve davacının kambiyo senetlerini bilerek kendisine zarar vermek kastıyla hareket etmek suretiyle elde ettiğini usulüne uygun delillerle kanıtlamakla yükümlüdür. Taraflar arasında temel ilişki bulunmamaktadır. Davacı banka ile dava dışı ... Mamuller San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında akdedilen kredi sözleşmesi davanın konusu olmayıp, kredi borcunun ödenip ödenmediği hususu yargılama konusu değildir.

Davanın temel ilişkiye dayalı olarak açılmadığı, davacı banka ile dava dışı şirket arasında akdedilen kredi sözleşmesinin davanın konusu olmadığı, uyuşmazlığın davalının sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği hususunda toplandığı, kredi borcunun ödenip ödenmediği, çekin kredi sözleşmesinin teminatı olarak verilip verilmediğinin davaya bir tesiri bulunmadığı, uyuşmazlığın çözümünde İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğu gözetilerek HMK'nın 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kuruşmuştur.

"... Davaya konu çek örneği incelendiğinde, muhatap bankaya ibraz edilmediği, bu suretle müracat borçlularına başvuru imkanının bulunmadığı anlaşılmaktadır. TTK'nun 732.maddesi gereğince süresinde ibraz edilmeyen çek nedeniyle yetkili hamilin yapabileceği başvuru ancak çek keşidecisi hakkında, anılan madde hükümlerine dayalı olarak sebepsiz zenginleşme davası açmaktan ibarettir.

Somut olayda, mahkemece verilen kabul kararı aleyhine istinaf yoluna başvurulan kişiler müracat borçlusu niteliğini haiz olup, davalılardan ... ile davacı banka arasında temel ilişki bulunmadığı, ... ve Et Ürünleri Ltd. Şti ile davacı banka arasında ise bir temel ilişki bulunabileceği ancak eldeki davanın da temel ilişkiye dayalı olarak açılmadığı anlaşılmaktadır. ..."

(Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi'nin 01/11/2017 tarihli, Dosya No : 2017/968 Esas Karar No : 2017/1253 Karar sayılı ilamı)