Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/685 K.2023/76

2- ... DAVA : Tazminat DAVA TARİHİ : ... KARAR TARİHİ : ...

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 16/03/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili firma tarafından Polonya'ya ihracı gerçekleştirilecek olan malların taşımacılığı ve müşteriye en geç ... tarihinde teslimi hususunda davalı ile anlaşıldığını, söz konusu işin ... Lojistik tarafından ... Ltd. Şti.'ye, ... Ltd. Şti. tarafından da araç sahibi Gaziantep ...

Şti.'ne verildiğini, malların yola çıktığını ancak Ukrayna sınır kapısından geçişi esnasında tırda yakalanan 4 adet kaçak mülteci nedeniyle tıra ve dorseye el konulduğu bilgisinin davalı tarafından verildiğini, bunun üzerine müvekkili tarafından Kayseri ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalıya söz konusu durum nedeniyle uğranılacak zararın kendisinden tanzim edileceğinin bildirildiğini, söz konusu ihtara davalının Kayseri ...

Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarı ile cevap verildiğini, nakliyesi yapılacak olan malların müvekkili tarafından müşterisine terminli olarak verildiğini, teslim tarihini en geç ... olarak belirlendiğini ve davalı tarafından kabul edildiğini, müvekkilinin ticari itibarının zedelendiğini, zira malların gönderildiği müşterinin müvekkilinin yıllık ticaretinin yaklaşık %80'lik kısmını yaptığı müşterisi olduğunu, CMR anlaşmasının Birleşmiş Milletler'in yönetim ve gözetiminde uygulanması sağlanan çok uluslu bir anlaşma olduğunu,

bu anlaşmaya göre taşıyıcının taşıyıcının yükü teslim aldığı andan teslim edinceye kadar doğacak hasardan ve meydana gelen gecikmeden sorumlu olacağını, müvekkilinden teslim alınan malların hasarlı bir şekilde iade edildiğini, davadan önce arabulucuya başvurulduğunu ancak bir sonuç alınamadığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi tazminatın ihtar tarihinden itibarine işleyecek yasal faizi ile ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davanın süresinde açılmadığını, zaman aşımı itirazlarının bulunduğunu, davacının ihtarında yazılı olan tarafların dava arkadaşı olması gerekirken işbu davanın sadece müvekkiline açıldığını, davacının taraflardan birisi için vazgeçmiş olduğu hakkından diğerleri içinde vazgeçmiş sayılacağını, menfi ve müspet zararın bir arada talebinin mümkün olmadığını, davacının tüm mallarını eksiksiz olarak geri aldığını, zayi olan bir malının bulunmadığını, taşımayı yapan araçta yakalanan mültecilerin tırın dorsesine dışarıdan asıldıklarını,

mültecilerin kendi can güvenliklerini de tehlikeye atmalarından anlaşılacağı üzere durumun taşıyıcı firmanın bilgisi dışında gerçekleştiğini, davacı firmanın ödemesi gereken 3.600 Euro taşıma bedelini de henüz ödemediğini, CMR sözleşmesi gereğince davacının yalnızca taşıma ve taşımadan kaynaklanan emtiaya ilişkin hasarı talep edebileceğini, müspet ve menfi zararların müvekkilinin sorumluluğunda olmadığını, fiili taşmayı yapan ... Nak. Ltd. Şti.'ye ve ... Nak. Taş. Pt.

Gıda Ltd. Şti.'ye davanın ihbar edileceğini savunarak davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair ... tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişiler ..., ... , ... ve ... 'nın mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı tarafın taşımak üzere teslim aldığı eşyaların korunması için gerekli özen ve dikkati göstermeyerek dorsedeki kaçak yolcular yüzünden teslimatın zamanında gerçekleşmediğini, davalı tarafın taşımacının taşınmak üzere teslim aldığı eşyaların kısmen zayi olmasından sorumlu olduğunu,

davacının CMR hükümlerine göre gecikme dolayısıyla taşıma konusu alın taşıma bedelini ödemeyebileceğine ve hasarlı 157 adet tencerenin bedeli olan 227,65 ABD dolayı ve 420,76 ABD Doları bedeli mahkemenin takdirine göre talep edilebileceğini, CMR md 27 gereğince davacının yıllık %5 faiz talep edebileceğini mahkememize bildirmişlerdir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Davacı dava dilekçesinde, davacıya ait malların davalı tarafından Ukrayna'ya taşındığını Ukrayna sınır kapısında araçta mültecilerin yakalandığını, tıra ve dorseye el konulduğunu, araçta 157 tane tencerenin hasarlı olduğunu, müşterisinin mal alımı azaltması nedeni ile zarara uğradığını, nakliye nedeni zararları olduğunu, ticaretinin %80'inin ilgili müşteriden olduğunu, malların hasarlı olarak iade edildiğini belirterek maddi ve manevi tazminat talep etmiştir.

Davalı ise malların geri teslim edildiğini, mültecilerin tırın dorsesine dışarıdan asıldığını aracın ilgili makamlarca çekildiğini, mültcilerin bu davranışlarına engel olamayacaklarını, davacının 3.600 Euro taşıma bedelini ödemediğini, takas defilerini bulunduğunu belirterek davanın reddini dilemiştir.

Mahkememiz tarafları dinlemiş ve bilirkişi raporu almıştır, tüm dosya incelendiğinde davalı tarafından taşıması üstlenilen emtiyanın içinde bulunduğu araçta ukrayna sınırında yapılan kontrollerde kaçak mülteci yakalanması üzerine araca kolluk kuvvetlerince el konulduğu ve iki ay süre ile alıkonulduğu, malların müşteriye zamanında teslim edilememesi sebebi ile CMR yükümleri kapsamında tazminat, iş azalması sebebi ile tazminat ve manevi tazminat dilemiştir.

Uluslararası kara taşımacılığından kaynaklanan uyuşmazlıkların Türk Ticaret Kanununun taşımaya ilişkin hükümlerine göre değil, uluslararası bir anlaşma olan CMR ( Eşyaların Karayolundan Uluslararası Nakliyat İçin Mukavele Sözleşmesi) hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir.

CMR 17/1 maddesi uyarınca taşımacı yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar,bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... E., ... K.sayılı ilamında belirtiği üzere araca mültecilerin girmiş olması mücbir sebep olarak da kabul edileceğinden davalı hasardan sorumludur. Davalı mültecilerin araca girmesinden kaynaklı gerekli özeni CMR madde 17/2 hükümlerine göre göstermediği ve zarar uğrayan 157 adet tencerenin hasarından dolayı sorumlu olduğu, ilgili tencere bedelinin ise bilirkişi raporlarında fiyat belirsiz olduğundan ve mahkememizce de incelemede ilgili fatrada hangi fiyatlı tencerelerin hasar gördüğü net olarak belli olmadığından davacının zararının 224,65 USD ya da 420,76 USD olduğu, bilirkişi raporunca davacının iş kaybının kati suretle iş bu olaydan tespitinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Mahkememiz tencere bedelleri konusunda davacıya yemin teklifi hatırlatılmış davalı şirket yetkilisi ise tencere fiyatını bilmediğini somut olayda davacı fyitanıı tespit edemediğinden bilirkişi raporu uyarınca davacının CMR sözleşmesi kapsamında 227,65 USD alacaklı olduğu, ancak davalıya taşıma için yapması gereken 3.600,00 TL ödemeyi yapmadığından takas mahsup defi de dikkate alınarak davacının maddi CMR sözleşmesinden kaynaklı bir alacağı olmadığı anlaşılmıştır. Davacının başkaca herhangi bir zararı bulunmadığı ve zarar ispatlanamadığı dikkate alınarak sair maddi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Davacının manevi tazminata ilişkin istemine ise manevi tazminatı gerektirir bir durum bulunmadığından ve mültecilerin tanık beyanları uyarınca çokça taşıma yapan araçlara kaçak bindikleri de dikkate alınarak manevi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir. .