Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/805 K.2022/210

Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin davalı kooperatife ... tarihinde ... numara ile üye olduğunu, müvekkili tarafından davalıya aidat ödemeleri yapıldığını, müvekkilinin ... tarihinde Kayseri ...

Noterliği'nin ... yevmiye nolu işlemi ile kooperatif üyeliğinden istifa ettiğini, aynı tarihte aynı noterliğin ... yevmiye nolu işlemi ile de istifasından dolayı alacaklarının kendisine ödenmesi talebi ile davalıya ihtarname gönderildiğini, ihtarnamelere kooperatiften cevap verilmediğini ve müvekkilinin yapmış bulunduğu ödemelerin kendisine ödenmemesi üzerine taraflarınca davalı aleyhine Kayseri ...

Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, davalının itirazında müvekkilinin 190.342,33 TL alacağının bulunduğunu kabul ettiğini ancak bu alacağın 36 aylık süre içinde ödemesinin yapılacağının belirtildiğini, davalı ile yapılmış bulunan arabuluculuk görüşmesinde dava konusu alacak hususunda davalı ile herhangi bir anlaşma sağlanamadığını, bu nedenle işbu davanın açılmak zorunda kalındığını ileri sürerek;

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin ödemiş bulunduğu 190.432,33 TL alacağın muaccel olduğu tarih olan ... tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, müvekkili lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının müvekkili kooperatifin ... tarihli ... yevmiye numarasıyla kayıtlı ana sözleşmesiyle belirlenmiş kooperatiften çıkma şeklinin davacı tarafça sağlanmadığını, davacı tarafça usulüne uygun şekilde kooperatiften çıkma beyanında bulunulmadığından davacı tarafın istifasının sonraki hesap döneminde yapılmış sayılacağının kabulünün gerektiğini, bu durumda 2018 yılının hesaplarının görüşüldüğü 2019 yılı genel kurulundan bir ay sonra alacağının muaccel olması gerektiğini, davacının alacağının ... tarihinde muaccel olabileceğini, 2019 yılı genel kurulunun ... tarihinde yapıldığını,

bu tarihteki genel kurulun 8. Maddesinde dahi kooperatif mevcudiyetinin tehlikeye düşmesinin önlenmesi için bu alacağın kesinleşmesinden itibaren 36 ay sonra çıkma payının ödenmesi kararı alındığını, davacının bu talebinin ancak 36 ay istenebilir olacağını, müvekkili kooperatifteki ortaklığından 2018 yılında ayrılan ve henüz 36 ay geçmeden müvekkili hakkında icra takibine girişen davacı tarafın alacağının kooperatif genel kurulu kararı gereğince muaccel olmadığını, alacağı muaccel olmadan icra takibi başlatan davacı tarafça açılan işbu davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak davanın reddine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, istifa nedeniyle ortaklıktan çıkan üyenin çıkma payı alacağı istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin davalı kooperatife ... tarihinde ... numara ile üye olduğunu, müvekkili tarafından davalıya aidat ödemeleri yapıldığını, müvekkilinin ... tarihinde Kayseri ...

Noterliği'nin ... yevmiye nolu işlemi ile kooperatif üyeliğinden istifa ettiğini, aynı tarihte aynı noterliğin ... yevmiye nolu işlemi ile de istifasından dolayı alacaklarının kendisine ödenmesi talebi ile davalıya ihtarname gönderildiğini, ihtarnamelere kooperatiften cevap verilmediğini ve müvekkilinin yapmış bulunduğu ödemelerin kendisine ödenmemesi üzerine taraflarınca davalı aleyhine Kayseri ...

Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, davalının itirazında müvekkilinin 190.342,33 TL alacağının bulunduğunu kabul ettiğini ancak bu alacağın 36 aylık süre içinde ödemesinin yapılacağının belirtildiğini, davalı ile yapılmış bulunan arabuluculuk görüşmesinde dava konusu alacak hususunda davalı ile herhangi bir anlaşma sağlanamadığını, bu nedenle işbu davanın açılmak zorunda kalındığını ileri sürerek;

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin ödemiş bulunduğu 190.432,33 TL alacağın muaccel olduğu tarih olan ... tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, müvekkili lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava, davacı vekili tarafından ilk olarak ... tarihinde açılmış, dava mahkememizin ... esas sırasına kaydedilmiş, yapılan yargılama neticesinde ... esas ... karar sayılı, .... tarihli ilam ile, davanın kabulü ile, 190.342,33 TL çıkma payı alacağının ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar verilmiş, verilen karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiş, Kayseri BAM ...

HD'nin ... esas ... karar sayılı ... tarihli ilam ile, davacının alması gereken ödemenin (çıkma payının) davalı kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikte olup olmadığı konusunda ek rapor alınması amacıyla davalının istinaf başvurusunun kabulü ile. HMK'nın 353/1-a.6 md. gereğince, Kayseri ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin istinafa konu edilen ... tarihli ... E - ...

K sayılı kararın kaldırılmasına dair karar verilmiş dosya mahkememize gönderilmiş ve yukarıda yazılı esas sırasına kaydedilerek yargılamaya devam edilmiştir.

Mahkememizin ... tarihli tensip zaptı 2 nolu ara kararı uyarınca İstinaf kaldırma kararının içeriği dikkate alınarak ... tarihli bilirkişi raporunu düzenleyen bilirkişiye dosyanın tevdii edilerek; tarafların bilirkişi raporuna itirazı ve rapor tarihinden sonra dosyaya giren belgeler ve tüm dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirilerek bilirkişi ek raporu düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerle davalı kooperatif merkezinde kayıt ve belgeler üzerinde yapılan incelemeden;

davacıya yapılacak çıkma yapı ödemesinin kooperatifin kısa vadeli borçlarının ve üyelikten ayrılanların tamamına yapılacak çıkma payı ödemesinin hesaplamaya dahil edilmesi durumunda kooperatifin mevcudiyetinin tehlikeye düşeceğinin değerlendirildiğini mahkememize bildirmiştir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu`nun 17/2. maddesi hükmünde; ''Kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikteki iade ve ödemeler, anasözleşmede daha kısa bir süre tespit edilmiş olsa bile genel kurulca üç yılı aşmamak üzere geciktirilebilir...''denilmektedir.

Davacının davalı kooperatif ortaklığından istifasına ilişkin Kayseri ... Noterliği'nin ... tarihli ... yevmiye numaralı istifanamesi ile davalı kooperatife ... tarihinde tebliğ edilmiştir. Yargıtay ...

Hukuk Dairesi'nin ... esas, ... karar sayılı emsal içtihatında da belirtildiği üzere Hesap senesinin son ayı içinde istifa edilmesi durumunda çıkma payı alacağı, istifa edilen seneyi takip eden bir sonraki senenin bilançosunun kabul edildiği genel kurul toplantısının yapıldığı tarihten itibaren bir ay sonra muaccel hale gelecektir ve çıkma payı alacağından düşülmesi gereken genel giderler de o senenin bilançosuna göre belirlenecektir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. ve anasözleşmenin 15/1. maddeleri uyarınca üyeliğin sona erdiği yılın bilançosunun genel kurulda onaylanması suretiyle kesinleşmesini izleyen bir ayın sonunda muaccel olur ve ortak ile kooperatif arasında istifanın ulaştığı tarih itibariyle hesaplaşma yapılması gerekmektedir. Bu nedenle de davacının çıkma payı alacağının muaccel olduğu tarih 2018 yılının bilançosunun görüşüldüğü ... tarihli genel kuruldan bir ay sonraki ... tarihidir.

... tarihli genel kurulun 8. Maddesi ile; " Gündem maddesi üzerine yapılan müzakere sonunda yapı kooperatifleri kanununun 17.maddesi kooperatif ana sözleşmesinin 15. Maddesi hükümlerine uygun olmak kaydıyla" yapı kooperatifleri kanunu 17/2. Maddesi ve Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ...

Esas ... sayılı kararı gereğince ayrılan veya çıkarılan ortakların geri ödemelerinin ortağın istifa ettiği tarihten itibaren 36 ay içerisinde geri ödemesinin yapılması teklif edildi" yapılan müzekere sonunda oylamaya geçildi. Yapılan oylamada teklif 8 red oya karşı oy çokluğu ile kabul edildi." şeklinde karar alınmış ise de, yine aynı genel kurulun 9. Maddesi ile " Yapılan müzakerelerden sonra Yapı Kooperatifleri Kanunu,

kooperatif ana sözleşmesi hükümlerine uygun olmak kaydıyla" Kooperatif ortaklığından istifa ederek ayrılan ortakların birikintilerinden ortaklık dönemlerindeki kooperatifin genel giderlerine bir muhasebeci maarifeti ile hesaplanarak ortak başına düşecek miktarda kesinti yapılarak kasa durumuna göre geri ödemelerinin yapılması ve bu konuda iş ve işlemleri yürütmek üzere yönetim kuruluna yetki verilmesi teklif edildi." teklif müzakere sonunda oylamaya sunuldu.

Yapılan uygulamada teklif 17 red oya karşı oy çokluğu ile kabul edildi." şeklindedir.

Somut olayda diğer üyelikten ayrılanlarla birlikte düşünüldüğünde kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşüreceğinden davanın reddine karar verilmiştir.