Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/346 K.2024/314

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ***e ait Yenidoğan Mahallesi Atatürk bulvari no: 51 K Talas Kayseri adresindeki Bahçe Mangal evi isimli işletmede 23.09.2021 günü yangın çıktığını kendisine ait ... adlı Yenidoğan Mahallesi Atatürk bulvari no : 51 H adresindeki iş yerine sirayet ettiğini iş yerinde bulunan yazıcı fotokopi makinesi diz üstü bilgisayar ofis masası ofis sandalyesi, ofis kitaplığı, mutfak eşyalarının zarar gördüğünü ve 1 ay süre ile çalışamadığını ileri sürerek; 100,00 TL zarar gören eşyalara ait tazminat ve 100,00 TL kazanç kaybı tazminatının davalılardan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... A.Ş.vekili vekili süresinde olmayan cevap dilekçesi ile: kazanç kaybı yönünden arabuluculuğa başvurulmadığından bahisle ulusden reddine karar verilmesini talep ettikleri, taleplerin poliçe limiti dışında olduğunu savunarak davanın reddine yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ...'e dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olmasına rağmen yasal 2 haftalık kesin süre içerisinde cevap dilekçesi sunmamıştır. Davalı tarafın HMK'nın 128/1. maddesi gereği dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamını inkar etmiş sayılacağı tespit edilmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair 02/03/2023 tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişi Dr. *** tarafından 19.04.2022 tarihli dava dilekçesi ile beyan edilen, yangında zarar gördüğü iddia edilen, keşfi yapılamayan, ikinci el ofis ve mutfak eşyalarının 19.04.2022 dava tarihi itibariyle.

Toplam eşya rayiç bedellerinin yaklaşık olarak: 32.060,00 TL olduğunu, 23.09.2021 tarihli konu riziko olayında davalı ... tarafından düzenlenen ... nolu konu poliçede 3. Şahıs Mali Sorumluluk olay başına teminat tutarının 50.000 TL olduğu, konu riziko olayında davalı ...'nın 50.000 TL toplam tutar üzerinden yapılan diğer 3. Şahıs Mali Sorumluluk ödemeleri de dikkate alınarak sorumlu olduğunu, davacının 2021 yılında işletme esaslı defterini GİB' in defter beyan sisteminde (DBS) tuttuğu tespit edildiğini, DBS de tutulan defter noter tasdikine tabi olmadığını, söz konusu yangın nedeniyle işyeri durmasını gerektiren bir durum olup olmadığı,

işyeri durması var ise zorunlu süresi hususunda teknik heyetçe bir tespit yapılamadığından; oluşan zarar konusunda tespit edilen süreye bağlı bir hesaplama yapılamadığını, ancak sayın mahkeme davacının çalışamadığı süreyi talebi doğrultusunda 1 ay kabul eder ise; işyerinin 1 ay çalışmamasından dolayı davacının 1.841,88-TL zararının olacağı hesap edildiğini mahkememize bildirmiştir.

24/12/2023 tarihli celsede dosyanın tekrar bilirkişi heyetine tevdi ile; yangın tarihi itibariyle malların değerinin tespiti ve malların ticari kayıtlarda yer alıp almadığı hususlarında ek rapor alınmasının istenilmesine karar verilmiş bilirkişiler Dr. ***'nin mahkememize sunmuş oldukları 07/02/2024 tarihli ek raporda özetle; yangında zarar gören eşyaların 23/09/2021 tarihindeki değer tespit çalışmasının kök rapor üzerinden herkes için ekonomi Merkez Bankası Enflasyon Hesabı Formülü kullanılarak yapıldığını, bu değerlendirme sonucunda dava tarihi itibariyle değer toplamının 32.060,00 TL olduğunu, Merkez Bankası Enflasyon Hesabı Formülü kullanılarak yapılan hesaplama ile değer toplamının 20.221,00 TL olduğunu mahkememize bildirmişlerdir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı *** ait Yenidoğan Mahallesi Atatürk bulvari no: 51 K Talas Kayseri adresindeki bahçe Mangal evi isimli işletmede 23.09.2021 günü yangın çıktığını kendisine ait ... adlı Yenidoğan Mahallesi Atatürk bulvari no : 51 H adresindeki iş yerine sirayet ettiğini iş yerinde bulunan yazıcı fotokopi makinesi diz üstü bilgisayar ofis masası ofis sandalyesi, ofis kitaplığı, mutfak eşyalarının zarar gördüğünü ve 1 ay süre ile çalışamadığından bahisle 100,00 TL zarar gören eşyalara ait tazminat ve 100,00 TL kazanç kaybı talep etmiştir.

Dava, işyeri sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. Tüm mal sigortası türlerinde olduğu gibi, işyeri sigortasında da, sigorta kapsamına giren rizikonun gerçekleşmesinden sonra, sigortacı tarafından "gerçek zarar miktarının" ödenmesi gereklidir. Sigortacı tarafından ödenecek tazminat miktarı, sigortalı malın rizikonun gerçekleştiği andaki değeri dikkate alınarak tespit edilmektedir. Zarar miktarının iddia ve ispatı ise sigorta ettirene düşen bir görevdir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun); "Sorumluluk" üst başlıklı "Genel olarak" kenar başlıklı 49 uncu maddesi şöyledir: "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre; taraflar, kanunda belirtilen süre ve usule uygun olarak ispat hakkına sahiptir. İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar gören ise zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin *** K. Sayılı ilamı)

Somut olayda mahkememizce davacı tanıkları dinlenmiş, davacıya ait ticari defterler incelenmiş dava konusu yangınla ilgili hasar dosyası dosyamız arasına alınmış, Kayseri BŞB'den yangın ve davacıya geçici iş yeri temini ile ilgili kayıtlar dosyamız arasına alınmıştır.

Dosyada sunulan bilirkişi raporu ve ticari defter ve kayıtlar uyarınca davacının iddiasına konu kendisine ait iş yerinde 23/09/2021 günü çıkan yangında bir kısım ofis malzemelerinin ve mutfak eşyalarının zarar gördüğünü gerek ticari defter ve kayıtları gerekse dinlenen tanıklar uyarınca ispat edemediğinden maddi eşyalara ilişkin tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Kazanç kaybına ilişkin meselenin incelenmesinde; davacının sigortacı acenteliği faaliyetlerinde bulunduğu anılan bilirkişi raporunda iş yerinin durması sebebiyle herhangi bir zararının tespit edilemediği ayrıca 23/09/2021 tarihli yangın sonrası Talas Belediye Başkanlığınca yangından bir gün sonra aynı bölgede geçici olarak bir iş yeri temin edildiği ve belediyeye iş yerinin ise 01/11/2021 tarihinde geri teslim edildiği anlaşılmıştır.

Davacı dava dilekçesinde 01/10/2021 tarihi ile yeni iş yeri bulduğu 01/10/2021 tarihleri arası iş yeri faaliyetlerine devam etmediğini beyan etmiş ancak somut olayda belediye tarafından ücretsiz iş yeri tahsisi yapıldığından hem zararın ispatlanamaması dikkate alınarak davanın reddine karar verilmiştir.