Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/453 K.2024/863

Mahkememize açılan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Kayseri'de faaliyet gösteren bir konut yapı kooperatifi olduğunu, bugüne kadar 192 üyeye 196 arsa sahibine konut teslimi yaptığını, davalının kooperatif üyesi olduğunu ve kooperatiften ferdileşme sureti ile taşınmaz temin ettiğini, kooperatifin halen tasfiye sürecine giremediğini, 10 yıldan fazla süredir kooperatifte üye olan kişilere ve 15 yıl önce arsasını kat karşılığı devreden arsa sahiplerine konutunu teslim edemediğini, daha önce kooperatiften taşınmaz isteyen üyelerden kesin maliyet bedeli alınamadığını bu nedenle açılmış davalar bulunduğunu,

bu davaların kabul ile sonuçlandığını ve istinaf mahkemesi tarafından onandığını, davalının 2003 yılından bu yana her yıl alınan genel kurul kararları ile davalıdan muaccel aidat alacağı bulunduğunu, söz konusu aidat alacağının tüm üyelere karşı talep edildiğini, kooperatiften taşınmaz temin eden üyelerin istifa - ilişik kesme belgesi olsa dahi söz konusu aidatı ödemesi gerektiğini, davalının kooperatiften temin ettiği daireyi satarak aldığı Tokat İli, Zile İlçesi, Yunusemre mahallesi, 650 ada, 135 parsel, 11 nolu bağımsız bölümün tapu kaydının üzerine davalıdır şerhi konulmasını,

2003 yılı ocak ayından dava tarihinde temerrüte düşen son aidat borcu olan 2022 yılı mayıs ayına kadar ödemesi gereken aidat borcunun tam olarak hesaplanıncaya kadar şimdilik 9.000,00-TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %18, aylık %1,5 faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkili kooperatife ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; dava dilekçesindeki haksız taleplerinin hukuken korunmasının mümkün olmadığını, davacı tarafın Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı (bozma sonrası ... esas) dosyası ile açmış olduğu ve halen derdest olan kesin maliyet hesabından kaynaklandığını iddia ettiği bir davasının mevcut olduğunu, bu nedenle öncelikle derdestlik itirazlarının bulunduğunu, müvekkilinin 2012 yılında yapılan kesin maliyet hesabına göre 9 yıl önce kooperatife olan tüm borcunu ödediğini, kendisine isabet eden meskeninin tapusunu aldığını ve kooperatif üyeliğinin sona erdiğini,

dolayısıyla müvekkilinin kooperatife herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkilinin davacı kooperatife tapusunu devraldığı 2012 yılı itibariyle 140.000,00-TL'ye yakın bir ödeme yaptığını, taşınmazını bir süre sonra 3. bir şahsa sattığını ve bu taşınmazla herhangi bir bağı kalmadığını, bugün hala müvekkilinden alacak talep edilmesinin hiçbir haklı ve hukuki gerekçesi olamayacağını, müvekkilinden talep edilen alacağa karşı zaman aşımı itirazlarının bulunduğunu, davacının hukuka aykırı davasının reddi ile yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, kooperatif aidat borcundan kaynaklanan alacak davasıdır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.

Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.

Kooperatif kayıtları, davaya konu taşınmazın tapu kayıtları, davalının üyelik dosyası örneği ve tarafların dayandığı deliller toplanmış, bilirkişi heyetinden ayrıntılı rapor alınmıştır.

Dosyaya mübrez 30/05/2023 havale tarihli bilirkişi raporunda; davalının kooperatif üyesi olduğu, kooperatif üyeliğinin normal üye statüsünde olduğu, kooperatifler kanununun 35. Maddesi uyarınca ortakları şahsen sorumlu veya ek ödemelerle yükümlü bir kooperatifte, durumunu bilerek yeni giren ortak, girişinden önce doğmuş olan borçlardan diğer ortak gibi sorumlu olacağı, kooperatifin inşaatlar bitmeden bağımsız bölümü teslim alıp istifa eden üyelerden taşınmazı geri alma hakkına sahip olduğu,

inşaatlar devam ederken başkaca aidat alınmayacağına ilişkin taahhütlerin kooperatif açısından geçerli kabul edilemeyeceği, maliyetin artması halinde bu bedelin kooperatif ortaklarından talep edilebileceği, kooperatifler kanununa eklenen geçici 11. maddenin Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edildiği, kooperatif genel kurul kararlarında genel giderler için ayrı inşaat finansmanı için ayrı karar alınmadığı, tüm tüm giderleri kapsayacak şekilde aidat kararı alındığı ve zaman aşımı süresi olmadığı,

aidata ilişkin alınan kararların kooperatifler kanununda çerçevesi çizilen ana ilkelere, afaki iyi niyet kuralları ve eşitlik ilkesine aykırı olmadığı, alınan kararların tüm ortakları bağlayacağı, davacı kooperatifin kuruluşundan dava tarihine kadar geçen dönemde 125-m2 daire üyesi ortağın yapması gereken aidat ödemeleri toplamının 166.830,00-TL olduğu, dava tarihi itibari ile davalının yaptığı ödeme toplamının 114.960,92-TL olduğu, dava tarihi itibari ile davalının davacı kooperatife 51.869,08-TL borcunun hesaplandığı, davacı talebinin 9.000,00-TL olduğu,

talep edilen faiz oranının usul ve yasaya uygun olduğu görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.

Davacı vekili dosyaya sunduğu 18/09/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile; 9.000,00-TL olan aidat taleplerini bilirkişi raporu doğrultusunda 42.869,00-TL artırdıklarını, toplam 51.869,00-TL'nin davalıdan alınarak müvekkili kooperatife ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından sunulan 01/11/2023 tarihli raporda: davalıya 28.02.2011 tarihi itibariyle 56.554,46-TL borç çıkarıldığı, davalının bu tarihteki toplam ödemesinin 38.110,00-TL olduğu, davalı tarafa tapu devrinin 24.02.2012 tarihinde yapıldığı, tapu devir tarihine kadar davalının 9.970,00-TL aidat ödemesi yaptığı, ayrıca tapu devir tarihinde ise 57.000,00-TL toplu ödeme yaptığı, tapu devrinden sonra 31.05.2022 tarihine kadar davalı tarafın 9.380,92-TL ödeme yaptığı, Kayseri BAM 6. H.D.'nin kararında 28.02.2011 - 31.05.2022 tarihleri arasındaki dönem için hesaplama yapılmasının bildirildiği,

davalıya çıkarılan maliyet raporundan sonraki 28.02.2011 - 31.05.2022 döneme ilişkin ödenmesi gereken aidat tutarının kök raporda belirtildiği genel kurul kararı doğrultusunda 135.800,00-TL olacağı, davalının hangi tarih aralığında ne kadar ödeme yaptığının raporda belirtildiği,

buna göre yukarıda belirttiğimiz ödemelerden hangisinin 135.800,00-TL'den mahsup edileceğinin mahkemece belirlenerek davacının alacağının hesaplanması gerektiği, davalının maliyet raporunun hazırlandığı 28.02.2011 tarihinden önceki ve sonraki tüm aidatların hesaplamaya dahil edilmesi durumunda ödenmesi gereken tutarın 51.869,08-TL olacağı yönünde görüş bildirmişlerdir.

24/06/2024 tarihli bilirkişi heyeti 2. ek raporunda: davalıya 28.02.2011 tarihi itibariyle 56.554,46-TL borç çıkarıldığı, davalının bu tarihteki toplam ödemesinin 38.110,00-TL olduğu, davalı tarafa tapu devrinin 24.02.2012 tarihinde yapıldığı, tapu devir tarihine kadar davalının 9.970,00-TL aidat ödemesi yaptığı, ayrıca tapu devir tarihinde ise 57.000,00-TL toplu ödeme yaptığı, tapu devrinden sonra 31.05.2022 tarihine kadar davalı taraf 20.140,00-TL ödeme yaptığı, Kayseri BAM 6. H.D'nin kararında 28.02.2011 - 31.05.2022 tarihleri arasındaki dönem için hesaplama yapılmasının belirtildiği,

davalıya çıkarılan maliyet raporundan sonraki 28.02.2011 - 31.05.2022 döneme ilişkin ödenmesi gereken aidat tutarı kök raporda belirttikleri genel kurul kararı doğrultusunda 135.800,00-TL olduğu, davalının hangi tarih aralığında ne kadar ödeme yaptığının raporda belirtildiği,

buna göre yukarıda belirttiğimiz ödemelerden hangisinin 135.800,00-TL'den mahsup edileceğinin mahkemece belirlenerek davacının alacağının hesaplanması gerektiği, davalının maliyet raporunun hazırlandığı 28.02.2011 tarihinden önceki ve sonraki tüm aidatların hesaplamaya dahil edilmesi durumunda ödenmesi gereken miktarın 41.110,00-TL olarak tashih edilmesi gerektiği yönünde görüş bildirmişlerdir.

1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun "Ortaklığa girme şartları ve ortak sayısı" başlıklı 8/1. Maddesine göre "Kooperatif ortaklığına girmek için gerçek kişilerin medeni hakları kullanma yeterliliğine sahip olmaları gerekir. Ortak olmak isteyen gerçek ve tüzelkişiler, kooperatif anasözleşmesi hükümlerini bütün hak ve ödevleriyle birlikte kabul ettiklerini belirten bir yazı ile kooperatif yönetim kuruluna başvururlar."

Aynı yasanın "Hak ve vecibelerde eşitlik" başlıklı 23. Maddesinde "Ortaklar bu kanunun kabul ettiği esaslar dahilinde hak ve vecibelerde eşittirler" hükmü, "Ek ödeme yüklemi" başlıklı 31. Maddesinde "Anasözleşme, ortakları ek ödemelerle yükümlendirebilir. Ancak, ek ödemelerin yalnız bilanço açıklarını kapatmada kullanılması şarttır. Ek ödeme yükleme sınırsız olabileceği gibi belirli miktarlarla veya iş hacmi ile veya paylarla orantılı olarak sınırlandırılabilir. Kooperatifin iflası halinde ek ödemeleri isteme hakkı iflas idaresinindir.." hükümleri bulunmaktadır.

Aynı yasanın "Yetki" başlıklı 42. maddesinde "Genel Kurul bütün ortakları temsil eden en yetkili organdır. Genel Kurul, aşağıdaki yetkilerini devir ve terk edemez.

1. Anasözleşmeyi değiştirmek,

2. Yönetim Kurulu ve Denetçiler Kurulu üyeleriyle gerektiğinde tasfiye kurulunu seçmek,

3. İşletme hesabiyle bilanço ve gerektiğinde gelir gider farkının bölüşülmesi hakkında karar almak,

4. Yönetim ve denetçiler kurullarını ibra etmek,

5. Kanun veya anasözleşme ile Genel Kurula tanınmış olan konular hakkında karar vermek.

6. Gayrimenkul alımında ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliğini, yerine ve azami fiyatını, satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirlemek.

7. İmalat ve inşaat işlerinin yaptırılma yöntemini belirlemek.

8.Yapı kooperatiflerinde; kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısını tesbit etmek.

" hükmü yer almaktadır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;1163 sayılı yasanın 42. Maddesine göre genel kurulun bütün üyeleri temsil eden en yetkili organ olup kanun veya ana sözleşme ile genel kurula tanınmış olan konular hakkında karar verme yetkisi bulunduğu,

genel kurulda hakkaniyetin gerektirdiği ölçüde gerekli kararlar alınabileceği gibi daha önce alınan ve uygulanan kararların değişen koşullar ve eşitlik ilkesi gerektirdiğinde değiştirilmesi mümkün ve geçerli olup bu konuda kazanılmış haklardan söz edilemeyeceği, Kooperatif Ana Sözleşmesi'nin 23/1. maddesinin 6. bendi uyarınca ortaklardan tahsil edilecek aidat, taksit miktarı ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmenin de genel kurulun yetkisi dahilinde olduğu,

genel kurul kararlarının kooperatif ile üyesi arasında sözleşme hükmü niteliğinde olup alınan kararların toplantıya katılsın katılmasın iptal edilmediği müddetçe veya butlan yaptırımına tabi olmadığı sürece tüm ortakları bağlayacağı, yine alınan kararların uygulanabilmesi için tüm ortaklara tebliğine de gerek olmadığı gibi ticaret sicil gazetesinde tescil ve ilanına da gerek olmadığı, aidatların arttırılması, tapu alınması için bazı giderlerin alınması, gecikme faizi, konutların yapımının hızlandırılması için ek aidat, çevre ve bahçe düzenlemesine yönelik alınan kararların ek ödeme niteliğinde olmadığı,

bu bakımdan 1163 sayılı kanunun 31/1 ve 52/1 maddelerindeki ağırlaştırılmış karar yeter sayısına gerek olmadığı, davalının davacı kooperatifin normal üye statüsünde üyesi olduğu, eldeki davada davalının 2003 yılı Ocak ayından 2022 yılı Mayıs ayına kadar ödemesi gereken aidat alacaklarının dava konusu edildiği, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin *** karar sayılı emsal ilamı uyarınca alınan ek raporlara göre davacı kooperatifçe çıkarılan 28/02/2011 tarihli maliyet çalışmasının yapıldığı,

davalının da bu doğrultuda kooperatife ödeme yaptığı, bu nedenle davacının davalıdan aidat talep edebileceği dönemin 21/03/2011-31/05/2022 tarihleri arası dönem olabileceği, bu doğrultuda alınan 24/06/2024 tarihli ek rapora göre tapu devri sonrası aidat tutarının 2022 mayıs ayına kadar 135.800,00-TL olduğu, davalı vekilinin Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı icra takip dosyası ile davacıya ödeme yapmak durumunda kaldıklarını ve icra dosyasına dayanak ilamın kaldırılması sebebiyle yersiz olarak ödedikleri bu bedelin TBK 100. Maddesi uyarınca hesaplanacak tazminattan mahsup edilmesini talep ettiği, gerçekten de dosya arasına getirtilen kayıtlara göre icra takibine dayanak Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin *** Karar sayılı kararının Yargıtay 6. HD *** Karar sayılı ilamı ile bozulması üzerine mahkemece ...

Esas sayılı dosya üzerinden yapılan yeniden yargılama sonucunda davanın reddine karar verildiği ve kararın 03/05/2023 tarihinde kesinleştiği, bu bakımdan icra dosyasına yapılan ödemelerin sebepsiz zenginleşme teşkil ettiği, davalının davacıya ödemiş olduğu bu bedelin mahsubunu talep etmesinin kabul edilebilir olduğu, davalının icra dosyasına yaptığı ve davacı kooperatife ayrıca yaptığı tüm ödemeler mahsup edildiğinde davacı kooperatife halen 41.110,00-TL aidat borcu kaldığı,

ıslah dilekçesinde talep sonucunun 51.869,00-TL olarak gösterildiği anlaşılarak açılan davanın dava ve ıslah dilekçeleri doğrultusunda kısmen kabulüne, kısmi dava olarak açılan davada davacı vekilinin 25/09/2024 tarihli duruşmada %18 faiz talebinden feragat ederek dava ve ıslah tarihinden itibaren yasal faiz talep ettiği de dikkate alındığında taleple bağlı kalınarak bu şekilde yasal faize hükmedilmesine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı