Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/903 K.2023/213

Mahkememize açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... plaka sayılı ... marka aracı ile ... tarihinde ...

Bulvarı'ndan otogar istikametine doğru ilerlerken mülkiyeti davalıya ait ve ...'un sevk ve idaresinde olan ... plaka sayılı ... marka araç ile hasarlı trafik kazasına karıştığını, ...'un sevk ve idaresindeki aracın Karayolları Trafik Kanunu'nun 84-D maddesinde düzenlenen kuralı (arkadan çarpma) ihlal ederek duramadığını ve müvekkilinin sevk ve idaresindeki araca hızla çarparak müvekkilinin ön taraftaki araca çarpmasına sebebiyet verdiğini ve böylelikle zincirleme trafik kazası meydana geldiğini,

olay neticesinde tutulan trafik kazası tespit tutanağı tutanak doğrultusunda tanzim edilen kusur raporuna (tramer) göre davalılardan ...'un idaresindeki ... plakalı aracın tam ve asli kusurlu olduğunun belirlendiğini, müvekkilinin bu kazada hiç bir kusuru bulunmadığını, kazaya sebep olan aracın sigorta poliçesinin ...

Sigorta A.Ş. tarafından yapıldığını, müvekkilinin başvuru neticesinde sigorta şirketi tarafından teminat limitleri dahilinde 43.000,00-TL ödeme aldığını ancak müvekkilinin zararının bu miktarın çok üzerinde olduğunu, aracın aylarca serviste kalması sebebiyle müvekkilinin araç kiralamak zorunda kaldığını ve aylık yüksek bedelli faturalar ödediğini, arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alamadıklarından bahisle davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00-TL'nin maddi zararın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,

yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde açılması gerekirken Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığını, mahkememizce görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, müvekkili firmaya ait araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu belirtilmiş ise de bu iddialarını kabul etmediklerini, dava dilekçesi ekinde trafik kaza tespit tutanağı bulunmadığını, müvekkili şirkete ait aracın sigortacısı ...

Sigorta A.Ş. tarafından müşterek ve müteselsil limitler dahilinde 43.000,00-TL'lik ödeme yapıldığını, bu ödemeden sonra davacının herhangi bir zararı kalmadığını, sigorta şirketi tarafından kendilerine yapılan ödemeye rağmen aracın aylarca serviste bekletilmesi ve onarımının yapılmaması hususunun gerçeği yansıtmadığını, ayrıca müvekkili firmaya ait aracın ...A.Ş. tarafından kaskolandığını, kasko sigortasının karşı tarafın hasarının trafik sigortası limitlerini aşan kısmı için belirli limitler dahilinde karşı tarafa ödeme yaptığını,

müvekkilinin aracının kasko sigortasını yapan şirketin davacının hasarlarını karşılamak istediğini ancak davacı tarafın aracını expertiz yaptırmadığından dolayı kasko şirketi tarafından davacıya ödeme yapılamadığını, söz konusu zararlara davacının kendi ihmalinin ya da kasti hareketlerinin sebebiyet verdiğini, aracın aylarca serviste kaldığı ve müvekkilinin yüksek faturalar ödeyerek araç kiraladığı hususunun gerçeği yansıtmadığını, davacı tarafça bu hususta dosyaya belge sunulmadığını, öncelikle görev itirazlarının kabulü ile dosyanın görevli Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine,

davanın müvekkiline ait aracın kaskolayan ...A.Ş.'ye ihbarına, açılan davanın esastan reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, meydana gelen trafik kazasında davacının aracında meydana gelen hasar ve değer kaybı tazminatı talebine ilişkindir.

TTK’nın 4. maddesine göre; ticarî davaların iki grup altında incelenmesi mümkündür. Bunlar; tarafların sıfatına ve işin ticarî işletmeyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın ticarî sayılan davalar (mutlak ticari davalar) ile her iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğan davalar (nispi ticari davalar)dır.

Mutlak Ticari Dava; tarafların tacir olup olmadıklarına ve dava konusu edilen işin ticari nitelikte olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava olarak sayılan davalar olup, TTK’nın 4/1. maddesinde a ve f bentlerinde 6 bent halinde sayılan dava türleri mutlak ticari davadır.

Nisbi ticari dava ise; her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olan uyuşmazlıklar nisbi ticari dava olarak adlandırılmaktadır.

TTK’nın gerekçesinde; ticari davalar ile ticari olmayan hukuk davalarını ayırmada kullanılan kıstasın “bir yandan her iki tarafın tacir sıfatı ve uyuşmazlığın konusunu teşkil eden işin bu sebepten dolayı ticari sayılması keyfiyeti, diğer yandan tarafların sıfatına bakılmaksızın sadece işin ticari mahiyeti” olduğu açıklanmıştır.

Bu anlamda bir davanın nisbi ticari dava sayılabilmesi için; uyuşmazlığın her iki tarafının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekli ve zorunludur.

Kayseri Vergi Dairesi Başkanlığı'nın ... tarih ... sayılı cevabi yazısında; davacı ...'un gelir getirici kazanç olmaksızın bazı iş ve işlemlerde kullanılan potansiyel vergi kimlik numarasını haiz mükellef olduğunun bildirildiği görüldü.

TTK'nın 5. maddesine göre aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın, Asliye Ticaret Mahkemesi, ticari davalara bakmakla görevlidir. Dava konusu uyuşmazlık mutlak veya nispi ticari dava niteliğinde olmadığından, mahkememizin görevi içine girmemektedir. Uyuşmazlığın ticari dava olmaması nedeniyle genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi bu davanın yargılamasını yapmakta görevlidir.

HMK'nın 114. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre, görev dava şartıdır. Aynı Kanunun 115/1. maddesi gereği mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. HMK'nın 138. maddesine göre, mahkeme dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verebilir.

Dosya kapsamına göre, dava konusu edilen uyuşmazlığın TTK'nın 4. maddesine göre, ticari dava olmadığı, bu nedenle de mahkememizin görevi alanına girmediği, Asliye Hukuk Mahkemelerinin bu uyuşmazlığı çözmekte görevli olduğu, 6335 Sayılı Kanun ile yapılan değişiklikten sonra mahkememiz ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi haline getirildiği, göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanmasının gerektiği, görevin kamu düzeniyle ilgili olduğu,

HMK'nın 115. ve 138. maddeleri gereği mahkemenin görev hususunu kendiliğinden araştırmakla yükümlü olduğu ve davanın her aşamasında görev ile ilgili karar verilebileceği dikkate alındığında, mahkememizin görevsizliği nedeni ile, HMK.'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...