Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1010 K.2024/328

Mahkememizde görülmekte olanticari şirket genel kurul kararının iptali vetapu iptali ve tescil davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş.'nin 18/01/2015 tarihli genel kurul toplantısına çağrılmadığını, toplantıda taşınmazın ve üzerinde bulunan benzinliğin, işletme binasının satışına karar verildiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin yasal hakları saklı kalmak şartıyla 18/01/2015 tarihindeki genel kurulun iptaline, taşınmaz arsanın satışının payına düşen kısmının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Maddeleri Enerji Ticaret ve Sanayi A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davada pasif husumet ehliyeti bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı ... Ürünleri A.Ş. vekili cevap dilekçesi sunmamış, duruşmaya katılarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Davacı tarafça; ticaret odası ticaret sicil gazetesi ve belgelerine, davalı ... Ürünleri A.Ş. yetkilisi ...'a gönderdiği telefon mesajına ve asliye ticaret mahkemesine hisse belirlenmesi istemiyle açtığı ... Esas sayılı dava dosyasına delil olarak dayanılmıştır.

Davalılar tarafından yasal süresi içinde delil bildirilmemiştir.

Mahkememizce ... Ürünleri A.Ş.'nin 18/01/2015 tarihli olağan genel kurul toplantısıyla ilgili dosya, belge suretlerinin gönderilmesi için Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmıştır.

Mahkememizin ... Esas sayılı dava dosyasının Uyap kayıtları incelenmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE: Dava; davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş.'nin 18/01/2015 tarihli olağan üstü genel kurul toplantısında alınan kararın iptali, davalı ... A.Ş.'ne satılan taşınmazın tapu kaydının hissesi oranında iptali ile adına tescili istemine ilişkindir.

6545 sayılı Yasa'nın 45/3. maddesi uyarınca davanın niteliği itibarı ile dava, mahkememiz heyeti tarafından sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde evvelce yapılan yargılama sonunda 25/01/2021 tarihli, ... Karar sayılı gerekçeli karar ile davacı tarafından davalılar aleyhine açılan davanın 19/10/2020 tarihinde işlemden kaldırıldığı ve işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren yasal 3 aylık sürenin 19/01/2020 tarihinde dolduğu, bu süre içerisinde dosyanın yenilenmediği gerekçesiyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 150. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizin 25/01/2021 tarihli, ... Karar sayılı gerekçeli kararına karşı süresi içinde davacı asıl istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nce icra edilen istinaf incelemesi sonunda 06/09/2021 tarihli, *** Karar sayılı karar ilamı ile davacının adli yardım talebinin reddine ilişkin ara kararın kesinleşmesinden sonra yapılan yargılama sırasında İlk Derece Mahkemesince dava değeri üzerinden eksik peşin harcın bir sonraki celseye kadar ikmali için davacıya 06/07/2020 tarihli celsede kesin süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde davacının eksik peşin harcı ikmal etmediği,

ilk derece mahkemesince davacının usulüne uygun verilen kesin sürede eksik peşin harcı ikmal etmediği gözetilerek 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun (492 sayılı Kanun) 30. ve 6100 sayılı Kanun'un 150. maddesi uyarınca 3 aylık süre içerisinde yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına, yenileme süresi içerisinde eksik peşin harcın ikmal edilerek davanın yenilenmemesi üzerine de davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davacı asılın istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin 06/09/2021 tarihli, ***Karar sayılı karar ilamına karşı süresi içinde davacı asıl temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nce icra edilen temyiz incelemesi sonunda 10/06/20223 tarihli,***Karar sayılı ilamı ile "Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere,

davacı tarafından genel kurul kararının iptali istemine ilişkin olarak İlk Derece Mahkemesince bu isteme ilişkin verilen davanın reddi kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin ***K. sayılı esastan ret kararına karşı davacı tarafından temyiz yoluna başvurulmayıp genel kurulun iptali istemi yönünden İlk Derece Mahkemesince verilen davanın reddi kararının kesinleşmiş olmasına göre davacı asılın aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Dava tapu iptal tescil istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı asılın istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir. Kesin sürenin sonuç doğurması için, 6100 sayılı Kanun'un 94 üncü maddesine göre kesin süre içerisinde yatırlacak harç miktarının net ve doğru şekilde belirlenerek yatırılmaması halinde ne gibi sonuçlar doğacağı da usulünce açıklanıp ihtar edilmesi gerekir.

Davacı dava konusu arsa satışının Kanuna aykırı olduğu ve payına düşen kısmının iptalini talep ettiğine göre taşınmazın değeri üzerinden davacının talep sonucundaki payına düşen kısmı üzerinden peşin harcın tamamlamasının istenmesi ve bu miktar üzerinden kesin süre verilmesi gerekir.

Bu durumda, 6100 saylı Kanun'un 94 üncü maddesindeki unsurların yerine getirildiğinden bahsedilemeyeceğinden verilen süre içinde öngörülen masrafın yatırılmadığından ve süresi içerisinde harç yatırılarak davanın yenilenmediği gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru olmamış kararın bozulması gerekmiştir. " nedeniyle Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin 06/09/2021 tarihli, *** Karar sayılı kararının ortadan kaldırılmasına ve mahkememizin 25/01/2021 tarihli, ...

Karar sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İade edilen dava dosyası mahkememizin ***Esas sırasına kaydedilmiştir. Yapılan duruşmada Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 10/06/20223 tarihli, *** Karar sayılı boozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.

Uyulan Yargıtay bozma ilamında davacının davalı ... Ürünleri Tic. San.

A.Ş.'nde 24050/130000 hisse (18,15 hisse) sahibi olduğu, dava konusu taşınmazın değerinin ise 20.000.000,00-TL olduğu, davacının dava konusu taşınmazın satışından dava dilekçesindeki talep sonucunda yazılı payına düşen kısmının iptalini talep ettiği anlaşılmakla davacının payına düşen kısmının değerinin 3.630.000,00-TL olduğu 492 sayılı harçlar kanunu ile harçlar tarifesi uyarınca dava değer olan bu meblağın binde 68,31'inin 1/4'ü olan 61.991,32-TL'dan davacının dava açarken yatırdığı 27,70-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 61.963,62-TL noksan peşin dava harcını mahkememiz veznesine yatırması için davacı ...

(Hamurcu)'ya Harçlar Kanunu 30 ve 32. maddeleri uyarınca gelecek celseye kadar kesin süre verilmesine, kesin süre içinde eksik nispi dava harcı yatırılmadığı takdirde harçlar kanunu 30 ve 32. maddeleri ile HMK'nun 150. maddesi uyarınca tapu iptali ve tescil davasının geçici olarak işlemden kaldırılmasına, HMK'nun 150. maddesinde belirtilen 3 aylık yasal süre içinde eksik peşin dava harcının yatırılması sureti ile davanın yenilenmemesi halinde dosyanın re'sen ele alınarak tapu iptali ve tescil istemine ilişkin davsının açılmamış sayılmasına karar verileceği davacı ...

(Hamurcu)'ya usulünce ihtar edilmiştir. Davacı tarafından 20/03/2024 tarihinde tamamlama harcı yatırılmıştır.

Davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş.'nin 18/01/2015 tarihli olağan genel kurul toplantı tutanağında, şirketin merkezi Şeker Mahallesi, Osman Kavuncu Bulvarı, No:218, Kocasinan Kayseri adresinde temsil ilzam konusu ile ilgili 18/01/2015 günü saat 10:00'da çağrısız olarak toplandığı, yönetim kurulu üyeliğine üç yıllığına ..., ... ve ...'nun oy birliği ile seçildiği, tutanağın altında toplantı başkanı ..., oy toplayıcı ... ve yazman ***'nun adı, soyadı ve imzalarının yer aldığı, hazirun cetvelinde de şirketin tüm ortakları ..., ..., ... ve ***'nun adı, soyadı ve imzalarının yer aldığı görülmektedir.

Dava dosyasının incelenmesinde davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş.'nin 18/01/2015 tarih ve *** karar sayılı yönetim kurulu kararında, yönetim kurulu başkanı ...'ya üç yıl süreyle gayri menkul almaya ve satmaya yetkili kılındığı, karar tutanağının altında da yönetim kurulu başkanı ..., yönetim kurulu başkan yardımcısı ... ve yönetim kurulu üyesi ...'nun adı, soyadı ve imzasının yer aldığı görülmüştür.

Dosya arasında bulunan tapu kaydının incelenmesinde, Kayseri İli, Kocasinan İlçesi, Sümer Mahallesi, 2809 ada 1 parsel sayılı iş merkezi, benzin istasyonu ve müştemilatı niteliğindeki davalı ... Ürünleri Ve Ticaret Sanayi A.Ş.'ne ait taşınmazın diğer davalı ... Maddeleri Enerji Ticaret Sanayi Anonim Şirketi'ne 16/01/2015 tarih ve 1103 yevmiye sayılı işlem ile satıldığı görülmüştür. Resmi satış senedinden, davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş. şirketini temsilen kayyım ... tarafından davaya konu Kayseri İli, Kocasinan İlçesi, Sümer Mahallesi, 2809 ada 1 parsel sayılı taşınmazı 20.000.000,00-TL bedelle davalı ... Maddeleri Enerji Ticaret Sanayi Anonim Şirketine sattığı anlaşılmaktadır.

Eldeki davada davacı, ortağı olduğu davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş.'nin 18/01/2015 tarihli olağan genel kurul toplantına katılmadığını, 18/01/2015 tarihli olağan genel kurul toplantında dava konusu taşınmazın satışı kararının alındığını, genel kurul hazirun cetvelinin kendisine sonradan imzalatılmak istenildiğini, kendisinin tutanağa 06/02/2015 tarihini not olarak eklediğini, dava konusu taşınmazın satışından dolayı kendisinin hiç para almadığını, ileri sürerek davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş.'nin 18/01/2015 tarihli olağan üstü genel kurul toplantısında alınan kararın iptali, davalı ... A.Ş.'ne satılan taşınmazın tapu kaydının hissesi oranında iptali ile adına tescili istemektedir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 10/06/20223 tarihli, *** Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere; davacı tarafından genel kurul kararının iptali istemine ilişkin olarak mahkememizce bu isteme ilişkin verilen davanın reddi kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin 14/03/2018 tarihli, ***Karar sayılı karar ilamı ile esastan ret kararına karşı davacı tarafından temyiz yoluna başvurulmadığından genel kurulun iptali istemi yönünden mahkememizce daha evvel verilen davanın reddi kararı kesinleşmişmiştir. Bu nedenle genel kurul kararının iptali ile ilgili yeniden hüküm tesisine gerek bulunmamaktadır.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 47. maddesinde başlı başına bir varlığı olmak üzere örgütlenmiş kişi toplulukları ve belli bir amaca özgülenmiş olan bağımsız mal toplulukları olarak tanımlanan tüzel kişiler cins, yaş, hısımlık gibi yaradılış gereği insana özgü niteliklere bağlı olanlar dışındaki bütün haklara ve borçlara ehildirler (4721 sayılı Kanun md. 48) ve kanuna ve kuruluş belgelerine göre gerekli organlara sahip olmakla fiil ehliyetini kazanırlar (4721 sayılı Kanun md. 49). Tüzel kişinin iradesi ise organları aracılığıyla açıklanır.

Pozitif hukuk tarafından hak süjesi olarak kabul edilen tüzel kişilerin iradelerini açıklayabilmeleri, dış aleme tesir edebilmeleri veya dış alemde değişiklik yaratabilmeleri için ihtiyaç duydukları vasıta "organ" olarak isimlendirilir (Bilge Öztan, Medeni Hukuk Tüzel Kişilerinde Organ Kavramı ve Organın Fiillerinden Doğan Sorumluluk, Ankara 1970, s. 152). Bu kapsamda 4721 sayılı Kanun'un 50 nci maddesi gereğince organlar, hem hukuki işlemleri hem de fiilleri vasıtasıyla tüzel kişiyi borç altına sokarlar. Organ sıfatına sahip kişiler veya kurullar tarafından açıklanan irade, tüzel kişinin iradesi sayılmaktadır (Işık Özer, Şirketler Hukuku Şerhi, Editör: Kemal Şenocak, Cilt IV, Ankara, 2023, s. 4622).

Davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş. bir anonim şirket olup, diğer ticaret ortaklıkları gibi tüzel kişiliği haizdirler ve bu kişiliği tescil ile kazanırlar. Tüzel kişilerin faaliyette bulunabilmeleri ancak organları ile mümkün olduğu için kanun koyucu önemli saydığı organları doğrudan doğruya kendisi hükme bağlamıştır. Anonim şirketleri temsil yetkisi yönetim kuruluna aittir.

Yönetim kurulu temsile yetkili kişileri tescil ve ilan eder, temsil şeklini belirler ve dilerse temsil yetkisini devredebilir. Ancak her durumda en az bir yönetim kurulu üyesinin temsil yetkisinin olması zorunludur. Yönetim kurulunun temsil yetkisi, şirketin üçüncü kişilere karşı borçlanmasını yahut üçüncü kişilerden alacaklı olmasını ifade eden yazılı ve sözlü her tür hukuki işlemin akdedilmesi ve takibini ifade eder.

Bu anlamda temsil yetkisini haiz anonim şirket yönetim kurulunun veya atanmışsa kayyımın organ sıfatıyla ve şirketi temsilen üçüncü kişilerle yapacağı sözleşmeler, şirketi bağlayıcı olacaktır.

Dava konusu taşınmazın, davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş. şirketini temsilen kayyım ... tarafından davaya konu Kayseri İli, Kocasinan İlçesi, Sümer Mahallesi, 2809 ada 1 parsel sayılı taşınmazı 20.000.000,00-TL bedelle davalı ... Maddeleri Enerji Ticaret Sanayi Anonim Şirketine sattığı anlaşılmaktadır. Davalı ... Ürünleri Ticaret Sanayi A.Ş.'ni temsile yetkili kişi tarafından dava konusu taşınmazın diğer davalıya satış işlemi yasal olarak geçerlidir.

Taşınmaz satışının geçerli olması için davacı ortağın imzasına gerek bulunmamaktadır. Davacı da eldeki davada satışın geçersizliğine ilişkin iddia ve bunu ispat edici delil sunmuş değildir. Davacı tarafından açılan tapu iptali ve tescil davasında davacı tarafından haklılığını ispat edici delil gösterilmediği gibi sunulmuş da değildir.

Ayrıca tapu iptalinin gerektirici koşullarının var olduğu bir an için kabul edilse bile tescilinin satan şirket adına yapılması gerektiği, dava açan ortağın adına tescil işleminin yapılmasının da mümkün olmadığı ortadadır. Yargılama sonunda sübut bulmayan tapu iptali ve tescil davasının reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Başkan *** · E-imzalıdır · Üye *** · E-imzalıdır · Üye *** · E-imzalıdır · Katip *** · E-imzalıdır