Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/427 K.2024/1125

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; davacı banka müşterileri tarafından tahsil olunmak üzere davacı bankaya teslim edilmiş bir kısım çek ve senetlerin, MNG kargo firması tarafından taşıma işi esnasında kaybedildiğini, dava konusu çeke ilişkin bilgilerinin, keşidecisi ..., lehdarı ... olan, son yetkili hamil ... Enerji San. ve Tic.

A.Ş. tarafından bankaya tahsile verilen 25.03.2023 tanzim tarihli 124.130 TL bedelli düzenleme yeri Kahramanmaraş olan çek şeklinde olduğunu, söz konusu çekin taşınması işini gerçekleştiren MNG kargo tarafından taşıma işi esnasında kaybedilmiş olduğunu ve akabinde davacı bankaca 06.01.2023 tarihli tutanağın tutulduğunu, 02.01.2023 tarihinde mezkur çekin davacı banka nezdinde iken taşıma esnasında kaybolduğuna ve bütün aramalara rağmen bulunamadığına dair 06.01.2023 tarihli tutanağı ekte sunduklarını, Çekin iptali amacıyla Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ...

E sayılı dosyası nezdinde çek iptal davası açıldığını, çekin irade dışı elden çıkması nedeniyle kötü niyetli kişilerin çek bedelini tahsil etmelerinin önüne geçmek amacıyla da ödemeden men kararı alındığını, mezkur çekin de aralarında bulunduğu çek ve senetlerin MNG kargo tarafından taşındığı esnada çalınmış olmaları sebebiyle yapmış oldukları suç duyurusu tahtında Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığının...

Soruşturma nosu ile soruşturma başlatıldığını, mezkur soruşturma kapsamında söz konusu çeklerin ibrazı halinde çekleri ibraz eden şüpheli şahıslar ile ilgili kolluk kuvvetlerine bildirimde bulunulması ve çek asıllarının Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesi yönünde karar verildiğini, davaya konu çekin davalı ...

Sistemleri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından T.Garanti Bankasından karşılığının sorgulandığı/ibraz olunduğu çek bankasının beyanı ile tespit edilmiş olup, mezkur çeki haksız bir şekilde elinde bulunduran davalıya karşı huzurdaki davayı dermeyan etme gereği hasıl olduğunu belirterek/ileri sürerek takibe konu edilen çekin iadesine ve istirdatına, davaya konu çekin icra takibine konu edilmemesi veyahut huzurdaki dava açılmadan evvel davalı tarafça icra takibi başlatılmışsa söz konusu icra takibinin durdurulması ve varsa yapılmış olan hacizlerin kaldırılması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine,

bu tedbir taleplerinin kabul edilmemesi halinde kabul edilmemesi halinde fazlaya ilişkin her türlü talep hakları saklı kalmak kaydıyla, icra dosyasına haciz tehdidi nedeniyle ödenmek zorunda kalınabilecek tutarların tüm fer'ileriyle birlikte ödeme gününden başlayacak ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafından cevap dilekçesi verilmediği görülmekle HMK 128.maddesi gereği bütün vakıaları inkar etmiş sayılacağı anlaşılmıştır.

DELİLLER

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi... Esas sayılı dosyaları, Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın... Soruşturma sayılı dosyası, ticaret sicil kayıtları. Mahkememizce, dava dışı Testa Tekstil ... Ltd Şti' nin ticari defter ve belgelerinin incelenmesi için Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi' ne talimat yazıldığı, ilgili şirkete TK' nun 35.maddesine göre defter ibrazında bulunması için tebligat yapıldığı, ancak defter ve belge ibrazında bulunulmaması nedeniyle talimatın bila ikmal kapatılarak iade edildiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı TTK’nun 792. maddesine dayalı çek istirdadı talebine ilişkindir.

TTK'nun 790.maddesi uyarınca cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı taktirde yetkili hamil sayılır. Aynı yasanın 792.maddesi uyarınca çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.

Kıymetli evrakın yetkili hamili olduğunu ve istem dışı elinden çıktığını ileri süren davacı, halen kıymetli evrakın hamili konumunda olan kişilere karşı istirdat isteminde bulunabilir. Böyle bir iddiada bulunan davacının söz konusu davadaki kanıt yükü, kendisinin davaya konu ettiği kıymetli evrakın son yetkili hamili olduğu ve hali hazırda hamil konumunda olan davalının kıymetli evrakı iktisabında kötüniyetli yahut ağır kusurlu olduğunu ortaya koymak olmalıdır. Buna göre hali hazırda hamil durumunda olan davalının kötüniyet ya da ağır kusurunu ispat zımmında, ciro zincirindeki bir kopukluk, çalıntı olduğu bilinmesine rağmen kıymetli evrakın devralınması gibi unsurlar belirleyici olabilecektir. (Benzer Yargıtay 11.HD.12/12/2014 Tarih, 2014/13735 Esas 2014/19653Karar Sayılı Kararı)

Somut olayın değerlendirilmesinde.

Davacı banka, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ileri sürerek işbu davayı açmıştır.Dava konusu çekin hamili olan davalı şirket yetkilisi Sami Eraslan hakkında Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın... soruşturma numaralı dosyasında Resmi Belgede Sahtecilik ve Bina İçerisinde Muhafaza Altına Alınan Eşya Hakkında Hırsızlık suçlarından soruşturma yürütüldüğü ve soruşturmanın halen derdest olduğu anlaşılmıştır.Yine İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma numaralı dosyasında,

davalı şirket yetkilisi Sami Eraslan'ın da aralarında bulunduğu birden çok şüpheli tarafından MNG Kargo üzerinden çeklerin çalınması sonrası paravan şirketlerce kaşe ve imzalanıp haksız kazanç elde ederek dolandırıcılık suçunu işledikleri iddiası ile başlatılan soruşturma mevcut olup halen devam ettiği görülmüştür.

Mahkememizde aynı olaya ilişkin davacısının aynı olduğu dava dosyalarında vergi dairesinden celbedilen beyanname örneklerinden, iş bu çekin vade tarihi olan 2023 yılında, çekte cirosu bulunan...

Ltd Şti, Teste Tekstil ve Day To Day Ltd Şti' nin hiçbir beyanname vermediklerinin görüldüğü, davalı şirkete dava konusu çekin hangi ticari ilişkiye binaen alındığıma dair beyanda bulunmak ve ticari ilişkiye dayanak sözleşme, fatura, sevk irsaliyesi, sevkiyat mal bilgisi vs sunmak için verilen sürede mahkememize herhangi bir beyanda bulunulmadığı ve belge ibraz edilmediği birlikte değerlendirildiğinde, davalının dava konusu çeki kötü niyetle iktisap ettiği kanaatine varılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki karar verilmiştir.

Katip · ¸E-imzalıdır Hakim · ¸E-imzalıdır