Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/481 K.2023/749

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı şirket yetkilisinin dava dilekçesinden özetle.

Yetkilisi olduğuşirketin taşımacılık alanında ticari faaliyet gösterdiğini şirket ticaret kanunu uyarınca bir ticaret şirketi olduğundan söz konusu kanun uyarınca bir takım defterleri tutmak mecburiyetinde olduğunu, şirketin anonim şirket olduğundan genel kurul karar defteri ve diğer tutmak zorunda olduğunu, 16/05/2023 tarihinde şirket defter ve belgelerinin muhafaza edildiği yerden muhasebeciye götürmek için almaya gittiği odada dağınıklığın olduğunu, dolapların açık olduğunu incelemeler yaptıktansonra şirkete ait genel kurul karar defteri, pay defteri ve 2023 yılına ait yevmiye defteri,

Defterikebir ve envanter defterlerinin ve şirkete ait bir takım belgelerin yerinde bulunmadığını tespit ettiğini, bunun üzerine Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'na ihbarda bulunulduğunu, defterlerin hırsızlık sebebiyle ziyaa uğradığını, şirketin işleyişi bakımından çalışan defterler için zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, davacının ticari defterlerinin zayi olduğuna ilişkin zayi belgesinin verilmesi davasıdır.

Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'na, Kayseri Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerelere cevap verildiği ve ilgili tüm evrakların dosya arasına alındığı anlaşılmıştır.

Davanın yasal dayanağı 6102 Sayılı TTK'nun 82. maddesidir. TTK'nun 82/1 maddesine göre; "Defter tutmak mecburiyetinde bulunan kimse ve işletmeye devam eden halefleri defterleri son kayıt tarihinden ve saklanması mecburi olan diğer hesap ve kağıtları tarihlerinden itibaren on yıl geçinceye kadar saklamaya mecburdurlar."

TTK'nun 82/7 maddesine göre; "Bir tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve kağıtlar; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle ve kanuni müddet içinde ziyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yerin salahiyetli mahkemesinden kendisine bir vesika verilmesini istiyebilir. Mahkeme lüzumlu gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. Böyle bir vesika almamış olan tacir defterlerini ibrazdan kaçınmış sayılır."

6102 Sayılı TTK'nun 64/1. maddesinde. "Her tacir, ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu Kanuna göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorundadır. Defterler, üçüncü kişi uzmanlara, makûl bir süre içinde yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutulur.

İşletme faaliyetlerinin oluşumu ve gelişmesi defterlerden izlenebilmelidir." denilmek suretiyle ticari defter ve belgelerin tutulma amacı açıklanmıştır. Üçüncü kişilere karşı bilgi vermenin yanı sıra devlete karşı sorumlulukların takibi, denetimi ve vergi güvenliğini de sağlamak amacını taşımaktadır. Ticari defterlerin son kaydın yapıldığı takvim yılının bitiminden itibaren 10 yıl süreyle saklanması gerekmektedir.

Bu defterlerin ziyaı halinde mahkemeden zayi belgesi alınması gerekmektedir. Ayrıca bu defterler HMK'nun 222. maddesi hükmüne göre “takdiri delil” niteliğini haizdir.

6102 Sayılı TTK'nun 82/1 maddesi kapsamında zayî belgesi verilmesi davasına konu edilebilecek ticari defter ve belgeler açıkça belirtilmiştir. Davacı tarafın davaya konu ettiği defterler TTK'nun 82/7 maddesinde düzenlene ve bir tacirin tutmakla mükellef olduğu defterler kapsamındadır.

Davada ilk incelenmesi gereken husus; davanın süresinde açılıp açılmadığı hususudur. Dosya kapsamındaki belgelerden ve ifade tutanaklarından davacıya ait dava konusu defterlerin çalındığının 16/05/2023 tarihinde anlaşıldığı ve bu durumda davanın 15 günlük yasal süre içerinde açıldığı tespit edilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, davacı şirkete ait dava konusu ticari defterlerin meydana gelen hırsızlık olayı sonucu çalındığı, buna ilişkin olarak Kayseri C. Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyasında soruşturma yapıldığı ve bu şekilde TTK madde 82/7 de sınırlı olarak sayılmış sebepler arasında yer alan hırsızlık nedeni ile davacının zayi belgesi verilmesi talebinde haklı olduğu görülmüş ve böylece, Davanın KABULÜ ile, Davacı ... Ticaret Taşımacılık San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin genel kurul karar defteri, pay defteri ve 2023 yılına ait yevmiye defteri, 2023 yılına ait Defter-i Kebir, 2023 yılına ait Envanter defteri hakkında zayi olduğu anlaşılmakla, TTK'nun 82/7 maddesi gereğince zayi belgesi verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza