Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/681 K.2024/771

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacılardan ... şirketinin keşideci, diğer davacının ise lehtar olduğu 15/05/2023 tarihli çekin davacı ... şirketi tarafından dava dışı şirkete gönderilmek için 23/11/2022 tarihinde Aras kargo şirketine verilmesi ile kargonun gönderim aşamasında çalınmış olduğunu, kargonun bulunamaması nedeni ile Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E sayılı dosyası ile çekin iptali davası açıldığını ve ödeme yasağı kararı alındığını, Kayseri C.

Başsavcılığının ... soruşturma dosyası ile şikayette bulunulduğunu, ödeme yasağı kararı sonrası çek bedelinin davacı ... şirketi tarafından davacı ... şirketine ödendiğini, çekin davalı tarafından bankaya ibraz edildiğini ve daha sonra İstanbul 11. İcra Dairesi’nin ... sayılı dosyası ile takibe konulduğunu, davalı tarafından çekin kötü niyetle ve ağır kusurla iktisap edildiğini, davalının yetkili hamil olmadığını, çekte ciro zincirinin kopuk olduğunu, davalının çeki iktisap ettiği ... şirketinin yetkilisi olmadığını ve imzanın sahte olduğunu,

davacılar ile davalılar ile cirantalar arasında ticari ilişki bulunmadığını belirterek takibin durdurulması ile tedbir kararı ve davacıların İstanbul 11. İcra Dairesi’nin ... sayılı dosyası nedeni ile borçlu olmadığının tespiti, takibin iptali, çekin iadesi ile kötü niyet tazminatına karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davalı şirketin yetkili ve meşru hamili olduğu ... seri numaralı, 15.05.2023 keşide tarihli ve 250.000,00-TL bedelli çeke istinaden davalı aleyhine ikame edilen işbu dava herhangi bir hukuki dayanağı haiz olmayan iddialara dayanmakta olduğunu, davacı taraf dilekçesinde özetle, takibe dayanak çekin zayi olduğunu, çek iptali davası açıldığını, ödeme yasağı yönünde kararın bulunduğunu, işbu çeke ilişkin savcılık şikayetinde bulunulduğunu iddia etmiş olduğunu, davalının dava konusu çekin yetkili ve meşru hamili olup, ilgili çek aralarında ticari ilişki bulunan üst ciranta tarafından davalıya,

şirketten satın alınan mal ve hizmet bedelinin ifası amacıyla ciro edilmiş olduğunu, söz konusu çekin üzerindeki ciro silsilesi tam ve birbirini düzgünce takip eden cirolardan oluşmakta olup Türk Ticaret Kanunu Madde 790 göz önüne alındığında davalının çekin meşru hamili olduğunun açık olduğunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu MADDE 790’nın dikkate alınması gerektiğini, davacıların çekteki cirolarına ilişkin herhangi bir itirazda bulunmadıklarını, bilhassa keşideci ve lehtar sıfatını taşıyan davacılar, çeki iyiniyetle iktisap eden yetkili ve meşru hamile karşı borçtan sorumlu olduklarını,

davacı tarafın dava konusu çeki ciro ettiği hususunda herhangi bir tartışma bulunmadığını, bu itibarla haksız yere ikame edilen işbu davanın reddi gerekmekte olduğunu, davacı tarafın, dava konusu çek için Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ...

E. Numaralı dosya ile çek iptali davası ikame edildiğini ve işbu çek hakkında ödeme yasağı kararı verildiğini ifade ettiğini, işbu karar çekin takibe konulmasına engel teşkil etmemekte olduğunu ayrıca çekin ziyaı gerekçesiyle açılan iptal davasındaki ödemeden men kararı hasımsız olarak verildiği için davaya taraf olmayan iyi niyetli üçüncü kişiyi (çek hamilini) bağlamayacağını, hasımsız olarak ikame edilen işbu davadan verilmiş bir tedbir kararından davalının haberdar olması, ancak ve ancak çekin bedelinin tahsilinin istenmesi sonucunda gerçekleşebilmiş olduğunu, bu kapsamda YARGITAY 12. Hukuk Dairesi 2012/24600 E. , 2013/312 K. 15.01.2013 T.

Kararını dikkate alınması gerektiğini, davacı taraf ciro zincirinin bozulduğunu iddia ediyor ise de işbu iddia davacıların lehtar ve keşideci sıfatından kaynaklanan borcunu ortadan kaldırmamakta olduğunu, davacıların davalı aleyhine açmış olduğu işbu davada diğer imzaların sahte olduğuna dair itirazlarını sunması hukuken mümkün olmadığını, Zira 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 677.

Maddede yer alan "Bir poliçe, poliçe ile borçlanmaya ehil olmayan kişilerin imzasını, sahte imzaları, hayali kişilerin imzalarını veya imzalayan ya da adlarına imzalanmış olan kişileri herhangi bir sebeple bağlamayan imzaları içerirse, diğer imzaların geçerliliği bundan etkilenmez.” hükmü gereği İMZALARIN İSTİKLALİ prensibi geçerli olduğunu, davacı tarafın dava konusu çeki ciro ettiği hususunda herhangi bir tartışma bulunmadığını, bu itibarla borca haksız yere itiraz eden davacıların talebinin reddi gerekmekte olduğunu, Yargıtay 19. Hukuk Dairesi, 22.02.2017 Tarih ve E: 2016/7120, K: 2017/1364 sayılı kararının dikkate alınması gerektiğini,

davalı tarafından dava konusu çekin tahsili amacıyla gerçekleştirilen tüm işlemler yasaların tanıdığı hak ve yetkiler kapsamında gerçekleştirilmiş olup söz konusu işlemlere dayanılarak davalıyı kötüniyetli olmak ile itham etmenin mümkün olmadığını,

öyle ki sürekli ticari faaliyeti bulunan bir firmanın çek bedelini tahsil etmek için yasal yollara sahip olmasına rağmen ilgili yasal yolları kullanmaması akla ve mantığa olduğu kadar ticari hayatın işleyişine de aykırılık teşkil edecek olup nitekim davalıda ticari faaliyetinin devamı için nakit paraya ihtiyaç duyan tüm firmaların yapacağı şekilde senedin yasal yollardan tahsili yoluna gitmiş olduğunu, davalı şirket çeki kendisine veren şirket ve yetkilisi hakkında suç duyurusunda dahi bulunmuş olup soruşturma İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının ... numaralı dosyası ile devam etmekte olduğunu, davalının,

bu şirket ile yaptığı ticaret neticesinde davacının iddiaları ile karşı karşıya kalmış olduğunu, halbuki davalının somut olayda hiçbir kötüniyeti bulunmamakta olup tam tersi davalının yaşanan olayların mağduru durumunda olduğunu, davacı tarafça davalıya yönelik pek çok asılsız ithamda bulunulmuşsa da davacı tarafın tüm iddiaları haksız ve mesnetsiz olduğunu, Davalının dava konusu çeki üst cirantasından ticari faaliyetleri neticesinde mal ve hizmet satımı sonucu fatura ve tahsilat makbuzu karşılığı iktisap ederek ticari defter ve belgelerine de bu şekilde yansıtmış olduğunu,

kestiği fatura nedeniyle ortaya çıkan vergisel yükümlülükleri dahi ödeyen davalının; gelinen aşamada sattığı mal ve hizmet karşılığı edindiği çeki zamanında tahsil edememiş olup oldukça büyük zarar etmiş olduğunu,

her ne kadar davalı çeki kendisine ciro eden şirket ile arasındaki ticari ilişkiyi ve çekin hangi ticari faaliyet ile ilgili olarak verildiğini ispat etmek gibi bir yükümlülüğü bulunmasa da durumun meşruiyetine ilişkin Mahkeme nezdinde herhangi bir kuşku oluşmaması açısından davalının çeki ne suretle iktisap ettiğini ve çeki davalıya ciro eden şirket ile arasındaki ticari ilişkiyi gösterir evraklar işbu dilekçe ekinde sunulmakta olduğunu belirterek,

davacı tarafça haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak ikame edilen işbu davanın reddine, davacı aleyhine alacağın %20 oranından az olmamak üzere tazminata ve %10'u oranında para cezasına mahkum edilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, Davacıların İstanbul 11. İcra Dairesi’nin ... sayılı dosyası nedeni ile davalıya borçlu olup olmadığı, borçlu ise miktarı hususlarına ilişkindir.

İstanbul 11. İcra Dairesi'nin ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde, alacaklının ... Malzemeleri Teknoloji Tekstil San. Dış Tic. Ltd. şti. olduğu, borçluların ... Sistemleri Tekstil Kağıtçılık Ltd. Şti., ... ve Temizlik Malzemeleri San. Tic. Ltd. Şti., ... Hırdavat San. Tic. Ltd. Şti., Testa Tekstil Polimer Kimya Otomotiv Tic. Ltd. Şti., ... Hırdavat Nalburiye İnşaat Malzemeleri San. Tic. Ltd. Şti., ... Internatıonal Mağazacılık Tic. A.Ş, olduğu, takibin toplam 277.517,12 TL alacak nedeniyle ilamsız takip başlatıldığı anlaşılmıştır.

İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne, Aras Korga A.Ş'ye, Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesine, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesine, İstanbul 13. İcra Dairesine, İstanbul 24. İcra Hukuk Dairesine yazılan müzekkerelere cevap verildiği ilgili evrakların dosya arasına alınmış olduğu görülmüştür.

Davalı tarafça cevap dilekçesi ile dava konusu çekin ticari ilişki sonucu elde edildiğinin belirtilmiş olması nedeni ile davalının ticari defterleri üzerinde bu iddia yönünden inceleme yapılarak bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş ve bu kapsamda davalının adresi itibari ile talimat yazılmış ise de, davalı tarafça, usulüne uygun defter sunulmasına ilişkin tebliğ yapılmasına rağmen defterlerin sunulmadığı ve iddia edilen ticari ilişkinin ispat edilemediği görülmüştür.

Davalı şirket yetkilisinin Sami Eraslan olduğu görülmüş olup, mahkememizin... E, ... E, ... E, ... E sayılı dosyalarındaki istirdat davalarında da davalı olarak gösterilen ve kabulüne karar verilen dosyaların davalısı olan ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ yetkilisinin de Sami Eraslan olduğu ve çeklerin benzer şekilde kargoda çalındığı iddialarının bulunduğu anlaşılmıştır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2018/2827 E. 2018/5223 K. sayılı ilamında "6102 sayılı TTK'nın 792. maddesiyle, çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamilin ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlü olacağı hüküm altına alınmıştır.

Belirtilen kanun hükmü uyarınca davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu ve yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir." denilmekte olup, söz konusu davada davacı, davalının çeki kötü niyetle veya ağır kusurla iktisap ettiğini ispat ile yükümlü olmakla,

sunduğu deliller ile davalı şirket yetkilisinin aynı olduğu diğer şirket hakkında açılan birçok aynı nitelikteki olay kapsamında görülen dava ve soruşturma bilgileri ve ciro silsileleri birlikte değerlendirildiğinde davalının çeki kötü niyetle veya ağır kusur ile iktisap ettiğini ispat ettiği Mahkememizce değerlendirilmiştir.

Davalı tarafça yemin deliline dayanılmış ise de, davanın niteliği, iddialar ve taraflar arasında yemin edilmesini gerektirecek sıralı ilişki olmaması birlikte değerlendirilerek davalı tarafa yeminin hatırlatılması yoluna gidilmemiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; davacı tarafın dava konusu çekin davalıdan istirdatı talebine ilişkin olarak deliller toplanmış olup, davalı şirket yetkilisinin aynı olduğu Neva şirketi hakkında açılan ve dosyaya eklenen çok sayıda dosyalar ile çeklerin aynı şekilde kargoda çalınmış olması, dava konusu çekteki ciro silsilesinin diğer davalardaki çeklerde de aynı veya benzer olması birlikte dikkate alındığında davalı şirketin dava konusu çeki kötü niyetli ve ağır kusurlu şekilde temin ettiği davacı tarafça ispatlanmış olduğundan, Davanın kabulü ile, İstanbul 11. İcra Dairesi’nin ... sayılı dosyasında takibe konulan, keşidecisi ...

Hırdavat Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve lehtarı ... Hırdavat Nalburiye İnşaat Malzemeleri Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi olan, 15/05/2023 tanzim tarihli 250.000,00 TL bedelli çekin davalıdan istirdadı ile davacı keşideci ...

Hırdavat Sanayi Ticaret Limited Şirketi iadesine, davacıların söz konusu takip nedeni ile davalıya borçlu olmadıklarının tespitine, İİK madde 72/5 gereğince takibin derhal durdurulmasına, bu hususta ilgili icra müdürlüğüne müzekkere yazılmasına, Takibin haksız ve kötüniyetle yapıldığı anlaşılmakla davacıların İİK madde 72/5 gereğince tazminat talebinin kabulü ile, takip konusu alacak bedeli olan 250.000 TL bedelin %20 oranında tazminatın davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır