Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/935 K.2026/311

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle. Müvekkili firma ile davalı şirket arasında 07/10/2024 tarihli fidan satış sözleşmesi düzenlendiğini, sözleşme kapsamında davalı tarafça adedi 50TL'den 120.000adet elma fidanının toplam 6.000.000TL bedelle satışı kararlaştırıldığını, fidanların satış bedeline karşılık ifa yerine edim mahiyetinde 38AFR130 plakalı ... marka ...

50 XDRİVE 2023 model araç davalıya verildiğini, bu amaçla davalı şirket yetkilisine Kayseri 9.Noterliğinin 05/11/2024 tarihli 19029 yevmiye numaralı araç satış vekaletnamesi düzenlettirildiğini ve fiilen araçla birlikte teslim edildiğini, akabinde de davalı tarafça, araç vekaletname vasıtasıyla tasarruf edildiğini, davalı tarafça teslimin taahhüt edilen elma fidanları Şubat 2025 döneminde müvekkili şirkete ait "Kovalı Mh. Kümeevler Sk.

No:460 Yeşilhisar Kayseri" adresinde mukim depo mahiyetindeki işletmeye teslim edildiğini, teslim sonrasında müvekkili şirketçe Kayseri İli Yeşilhisar İlçesi Kovalı Mahallesi 157 ada 23 parsel, 157 ada 4 parsel, 161 ada 7 parsel, 161 ada 6 parsel, 161 ada 4 parsel ve 161 ada 3 parselde ve Niğde İli Merkez İlçesi Hacıbeyli Mahallesi 177 ada 5 parsel, 177 ada 6 parsel, 177 ada 7 parsel, 177 ada 37 parsel, 177 ada 39 parsel, 177 ada 38 parsel, 177 ada 35 parsel, 177 ada 36 parsel, 177 ada 14 parsel, 177 ada 13 parsel, 177 ada 15 parsel, 177 ada 34 parsel, 377 ada 33 parsel, 177 ada 16 parsel, 177 ada 17 parsel, 177 ada 18 parsel,

1777 ada 19 parsel, 177 ada 32 parsel, 177 ada 31 parsel, 177 ada 20 parsel, 177 ada 30 parsel, 177 ada 29 parsel, 177 ada 21 parsel, 177 ada 27 parsel, 177 ada 28 parsel, 177 ada 26 parsel, 177 ada 25 parsel, 177 ada 24 parsel, 177 ada 23 parsel, 177 ada 14 parsel, 178 ada 25 parsel, 178 ada 26 parsel, 178 ada 27 parsel, 178 ada 28 parsel, 178 ada 23 parsel, 178 ada 24 parsel, 178 ada 16 parsel, 178 ada 17 parsel, 158 ada 139 parsel, 158 ada 137 parsel, 158 ada 135 parsel, 158 ada 136 parsel ve 158 ada 131 parsellere dikildiğini, fidanların taşınmazlara dikilmesinden sonra fidanlar kurumaya başladığını,

Yeşilhisar Sulh Hukuk Mahkemesinin 2025/4 D. İş ve Niğde 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2025/13 D.

İş sayılı dosyaları ile delil tespiti yaptırıldığını, her iki tespitte de fidanların bakteriyel hastalıklara sahip olduğu, fidanların tamamının ayıplı olduğu ve sökülerek bahçeden uzaklaştırılması gerektiği kanaatine varıldığını, keza davalının teslim ettiği fidanlardaki hastalık, müvekkili firmanın mevcut sağlıklı fidanlarına da bulaşma ihtimali bulunmakta olup hastalıklı fidanların sökülmesinden sonra ilaçlama yapılması gerektiğini, davalı tarafça teslimi yapılan fidanların ayıplı olduğunun tespiti sonrasında,

ayıptan kaynaklı maddi ve manevi zararların tazmini adına Yahyalı Arabuluculuk Bürosuna dava şartı arabuluculuk başvurusu yapıldığını, 2025/140851 Arabuluculuk numaralı 2025/25 büro dosya numaralı arabuluculuk görüşmeleri hitamında anlaşma sağlanamadığına dair anlaşmama tutanağı tanzim edilerek imza altına alındığını, davalı tarafça gerçekleştirilen ayıplı ifadan kaynaklı 120.000adet ayıplı fidan bedeli, fidan dikim masrafı, fidan bakım masrafı, fidan sökümü ve toplanma masrafı,

fidanların bahçeden uzaklaştırılması ve imhası için gerekli masraflar ile ilaçlama masrafları ve 1 yıllık gecikmeden kaynaklı ürün kaybı zararı ortaya çıkmış olması tüm bu kalemler TBK m.229 vd hükümleri mucibince davalı satıcı şirketin sorumluluğunda olduğunu, tüm bu nedenler gereğince, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik.

Ödenen fidan bedelinden ayıplı olanlara karşılık olmak üzere 100.000TL, Fidan dikim masrafı için 10.000TL, Fidan bakım masrafı için 10.000TL, Fidan sökümü ve toplanması için 10.000TL, Fidanların uzaklaştırılması ve imhası için 10.000TL, İlaçlama için 10.000TL, Gecikmeden kaynaklı ürün kaybı bedeli olmak üzere 10.000TL'nin ticari reeskont avans faiziyle birlikte davalıdan tazmini, 07/10/2024 tarihli sözleşmenin ayıplı ifasından kaynaklanan zararlarımıza karşılık olmak üzere fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 160.000TL'nin ticari işlere uygulanan reeskont-avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline,

yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı üzerine yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; usule ilişkin itirazlarının olduğunu, davacı tarafın müvekkili şirketten satın aldığı mallara ilişkin alacak iddiasıyla işbu davayı kayseri asliye ticaret mahkemesi’nde açtığını, 6100 sayılı hmk’nın 6. maddesi uyarınca, genel yetkili mahkeme davalının ikametgâhı mahkemesi olduğunu, müvekkili şirketin şirket merkezi adresi cerrah mah. denizci turgut reis cad. soğuk hava deposu, no:67 inegöl/Bursa olduğunu, Bursa asliye ticaret mahkemelerinin yetkili olduğunu, esasa ilişkin itirazları olduğunu,

davacının müvekkilini şirket tarafından davalı şirkete satılan fidanlar iddia edildiği gibi ayıplı olmadığını, davalı şirket bahçelerindeki fidanlardaki kurumaların sebebi yanlış tarımsal uygulamalar olduğunu, davacı tarafın fidanların ateş yanıklığı hastalığı ile bulaşık (ayıplı) olarak satıldığı iddiası her ne kadar yeşilhisar sulh hukuk mahkemesi'nin 2025/4. d.iş sayılı dosyası kapsamında bulunan bilirkişi raporu ile tespit edilmişse de bu raporun bilimsellikten uzak olduğunu,

rapordaki tespitler niğde 1.sulh hukuk mahkemesi hakimliği'nin 2025/13 d.iş sayılı dosyası kapsamındaki teknik bilirkişi ziraat yüksek mühendisi uğur pırlak tarafından verilen bilirkişi raporu ile ... özel gıda kontrol laboratuvarı tarafından düzenlenen 04.07.2025 tarihli muayene ve analiz raporlarıyla ve müvekkili şirket danışmanları tarafından bahçelerde yapılan inceleme sonucunda hazırlanan raporla çelişki halinde olduğunu,

her iki bilirkişi raporu ve Ziraat Yüksek Mühendisi Dr. G.... tarafından düzenlenen 19.06.2025 tarihli Özel Bilirkişi Raporunda bulunan fotoğraflar incelendiğinde dava konusu fidanların hemen 60 cm yakınında bulunan 2-3-4 yaş elma fidanlarının dibinde bulunan yabancı otlara karşı ot ilacı uygulaması yapıldığını, dava konusu genç fidanların yoğun kış şartlarından kurtulup yeni uyandığı ve sağlıklı bir şekilde sürgün vermeye başladığı ilk bahar döneminde bu kadar yakın mesafede yoğun bir ot ilacı uygulaması yapılmasından etkilendiğini ve fidanlarda kısa süre sonra kurumalar başladığını,

bilirkişi raporlarındaki görseller dikkatli incelendiğinde önceki yıllarda dikilmiş 2-3-4 yaş fidanların bir kısmınında yabancı ot ilacı uygulamasından zarar gördüğünü, dava konusu bahçelerdeki fidan kurumaların temel sebebinin bilinçsiz ve özensiz ot ilacı uygulaması olduğunu, davacı şirket tarafından yapılan ot ilacı uygulaması ...

Özel Gıda Kontrol Laboratuvarı tarafından düzenlenen 04.07.2025 tarihli Muayene ve Analiz Raporları ile de sabit olduğunu, davacı taraf, fidanlarda kuruma başlayınca ot ilacının etkisini azaltmak için bahçede yoğun bir şekilde sulama yaptığını, aşırı sulama sebebiyle bu defa fidanlarda kök çürüklüğü geliştiğini ve fidan ölümlerinin daha da arttığını, bilirkişi raporlarındaki ortak tespit dava konusu fidanların kök çürüklüğü sebebiyle kuruduklarını, kök çürüklüğüne sebebiyet veren BOEREMİA EXİGUA, FUSARİUM SPP.

DİAPORTHE PHASEOLORUM, RHİZOCTONİA SOLANİ FUNGAL ETMENLERİ gibi mikroorganizmalar toprak etmenli olduğunu, bu mikroorganizmaların toprakta bulunduğunu ve uzun süre uykuda kalabildiklerini ve yalnızca çok fazla nem olduğunda ortaya çıktıklarını, meyve ağaçlarında kök çürüklüğünün en yaygın nedeni, genellikle yetersiz drenajdan kaynaklanan ıslak toprak ve aşırı sulama olduğunu, açıklanan nedenlerle, kayseri asliye ticaret mahkemesi’nin yetkisizliğine, dosyanın yetkili bursa asliye ticaret mahkemesi’ne gönderilmesini, yapılacak yargılama sonucunda davanın reddini,

yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, fidan satış sözleşmesinden kaynaklı, ayıplı ifa iddiasına dayalı alacak davasıdır.

Davacı, taraflar arasında fidan satışına dair sözleşme düzenlendiği, davalı tarafından teslim edilen fidanların hastalıklı/ayıplı olduğundan bahisle zararının giderilmesini istemiştir.

Davalı tarafından cevap dilekçesinde, öncelikle yetki ilk itirazında bulunarak; davalının ikamet mahkemesi olan Bursa Mahkemelerinin yetkili olduğunu; ayrıca teslim edilecek şeyin para olmadığı, şu halde parça borcuna konu mal tesliminde satıcının/malın bulunduğu yerin ifa yeri olması gerektiği ifa yeri Bursa Mahkemelerinin ise yetkili Mahkeme olduğunu beyan edilerek süresi içerisinde yetki itirazında bulunmuştur.

Sözleşmeden doğan davalarda yetki kuralı, 6100 Sayılı HMK'nun 10. maddesinde düzenlenmiştir. HMK'nun 10. maddesinde; "sözleşmeden doğan davalar sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir." denilmektedir. Buna göre; sözleşmeden doğan borç, para borcu değil parça borcu ise, TBK m.89/2 gereği sözleşme tarihinde malın bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir.

HMK 17. Maddesinde "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır." düzenlemesi mevcuttur.

Taraflar arasında yetki sözleşmesinin bulunmadığı görülmüştür. Davalının yerleşim yeri Bursa'dır. Dava konusu mal parça borcudur. Sözleşme esnasında malın bulunduğu yer ise Bursa'dır. Şu halde davalının yetkiye dair ilk itirazı yerinde görülerek dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, mahkememizin yetkisizliğine, yetkili yerin Bursa Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır