Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/274 K.2021/558

Ana davada davacı karşı davalı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkili ile karşı taraf arasında 27/07/2010 tarihinde karşı tarafça sunulan robotlu kaynak sistemi alışverişi yapıldığını, ancak sistemin kurulumunun karşı tarafa ait olmasına rağmen bu hususun yerine getirilmediğini, robotlu kaynak sisteminin 128.000,00 TL bedel karşılığı alınmış olmasına rağmen bu bedel karşılığı beklenen hizmetin alınamadığını, teklifle sunulan ve taahhüt edilen hizmetin tamamlanmadığını ve sistemin faal olarak çalışır vaziyete getirilmediğini, davalıya karşı sözleşmenin iptali davası ikame edildikten sonra aynı süreçte Konya.

Noterliği 26/10/2011 tarih ...yevmiye nolu ihtarnamenin keşide edilerek tazminata ilişkin hakların saklı tutulduğunu, 2011 yılından bugüne kadar 5 yıllık bir süreç geçtiğini, bu süreçte yaptırılan tespite, sözleşmenin feshine yönelik davada alınan bilirkişi raporlarında yapılan tespitlere rağmen davalının robo üzerinde kendisinden kaynaklı ayıbı gidermek için hiçbir çaba sarfetmediğini, dava sonunda bedel tenzili çıktığını,

ancak bedelden yapılan tenzilin robotun çalışmasını sağlamadığı gibi bu süreçte kullanılamamasından doğan ve kendisinden beklenen faydayı sağlamadığından müvekkilinin tazminat isteme hakkının bulunduğunu ve açıkladığı nedenlerle ayıplı satılan robot sistemi nedeniyle müvekkilinin uğradığı zararın bir nebze giderilmesi amacıyla 100.000,00 TL tazminatın satım tarihinden itibaren hesaplanacak faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı karşı davacı vekili cevap ve karşı dava dilekçesiyle özetle; müvekkili şirket ile davacı arasında akdedilen sözleşme gereği davacı tarafa robotlu kaynak sistemi satışının yapılarak emtianın davacı tarafa teslim edildiğini, davacının hak düşürücü süre içerisinde ayıp ihbarında bulunmadığını, davanın hak düşürücü süresinde reddinin gerektiğini, davacının talep hakkının zamanaşımına uğradığını, dava konusu ayıp ile ilgili olarak Konya.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesi verilen hükmün kesinleştiğini, dava konusu edilen ayıptan doğan sorumluluğun mahkemece belirlendiğini, belirlenen sorumluluğun da verilen hükme göre sözleşme bedelinden tenzil suretiyle yerine getirildiğini, davacı tarafın müvekkili şirketten talep edebileceği herhangi bir hak ve alacağının kalmadığını, davacı tarafın uğradığı zararı ispatla yükümlü bulunduğunu, talep edilen tazminat tutarının fahiş olduğunu, cevap süresi içinde karşı dava ikame etmiş iseler de,

uyuşmazlıkta gelinen aşama nedeniyle ıslah ile alacakları yönünden karşı dava açma zaruretlerinin doğduğunu, satışı yapılan robotlu kaynak sisteminin sözleşmeye uygun olarak davacı tarafa teslim edilmesine ve montajının yapılmasına rağmen davacı şirketçe satış bedelinin tamamının müvekkili şirkete ödenmediğini ve açıkladığı nedenlerle asıl davanın reddine, karşı davalarının kabulü ile şimdilik 67.216,68 TL alacağın işleyecek reeskont faizi ile birlikte davacı karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava ayıplı mal nedeniyle uğranılan zararının tazminine ilişkin tazminat davası, birleşen dava ise bakiye mal bedelinin tahsiline ilişkin alacak davasından ibarettir. 6098 sayılı TBK'nın 219. Maddesine göre; Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur.

6098 sayılı TBK'nın 227. Maddesine göre. Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir: 1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme. 2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme. 3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme.

4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme. Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir. Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir.

Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir.

... A.Ş.'nin ... Şti.'den 128.000,00 TL karşılığında robotlu kaynak sistemi isimli malı satın aldığı, malın ayıplı olduğu iddiası ile Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. Sayılı dosyasına konu davanın açıldığı, ilgili dosya üzerinden yapılan yargılama sonucunda 25.000 TL tutarında bedel tenziline karar verildiği ve hükmün kesinleştiği anlaşılmıştır. Bu bakımdan taraflar arasında satış sözleşmesi niteliğinde bir ticari ilişkinin bulunduğu ve satışa konu malın ayıplı olduğu noktasında duraksama bulunmamaktadır.

Taraflar arasındaki ihtilaf ... A.Ş.'nin ayıplı mal nedeniyle zarara uğrayıp uğramadığı ile mal bedelinin tamamının ... Şti.'ye ödenip ödenmediği hususlarından ibarettir.

Asıl dava 6098 sayılı TBK'nın 227/2. Maddesi uyarınca genel hükümlere göre açılan tazminat davasından ibarettir. Bu davada ispat yükü ... A.Ş. Üzerinde olup, zararını ve karşı tarafın kusurunu ispat etmek zorundadır.

... A.Ş. vekili 10/04/2018 tarihli tavzih dilekçesi ile ayıplı mal nedeniyle bir takım firmalar tarafından iade faturaları tanzim edildiğini ve bu firmalar ile sorun yaşandığını belirterek uğranılan zararın tazminini istemiştir.

6100 sayılı HMK'nın 222. Maddesine göre.

(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için,

diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

(Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz.

Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(1)(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır.

... A.Ş.'nin ticari defter ve belgeleri üzerinden yapılan inceleme neticesinde düzenlenen 27/06/2018 tarihli bilirkişi raporu ile; satışı yapılan mal karşılığında 80.000,00 TL tutarında karşı tarafa ödeme yapıldığı, ... A.Ş.'nin satışa konu mal nedeniyle 45.139,87 TL tutarında bakiye borcunun bulunduğu, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas ...sayılı kararı ile mal bedelinden tenziline karar verilen 25.000,00 TL'nin tenzilinden sonra bakiye borcun 20.139,87 TL olduğu, ... A.Ş.'nin bu tutarda borçlu olduğu, ayrıca 10/04/2018 tarihli tavzih dilekçesinde yer alan firmalar ile ... A.Ş. Arasında ticari ilişki bulunmadığı, sunulan fatura ve cari hesabın dava dışı ... A.Ş.'ye ait olduğu tespit edilmiştir.

...

Şti.'nin ticari defter ve belgeleri üzerinden yapılan inceleme neticesinde düzenlenen 06/08/2018 tarihli bilirkişi raporu ile taraflar arasında ticari ilişkinin bulunduğunu, davalı karşı davacının davacı karşı davalıya robotlu kaynak sistemine ait 65.000 Avro üzerinden teklif sunduğunu, teklif bedeli olarak her iki tarafın paraf imzası ile teklif bedelinin 128.000,00 TL olarak düzeltildiğini, davalı karşı davacı kayıtlarına göre 15/02/2018 karşı dava tarihi itibariyle davacı karşı davalıdan 43.017,84 TL alacaklı olduğunu, bu alacak tutarından Konya.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/04/2014 tarih ve ...Esas ...Karar sayılı ilamı ile davacının dava konusu ürünün ayıbı nedeniyle 25.000,00 TL tutarında borçlu olmadığı da dikkate alındığında, davalı karşı davacının davacı karşı davalıdan karşı dava tarihi itibariyle 18.017,84 TL (43.017,84 - 25.000,00) alacaklı olduğunu belirtmiştir.

Tarafların ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede; davaya konu malın bedelinin tamamının ödenmediği, ...Şti.'nin, 25.000 TL bedel tenzilinden sonra bakiye 18.017,84 TL tutarında karşı taraftan alacaklı olduğu anlaşılmakla birleşen davanın 18.017,84 üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Her ne kadar ... A.Ş. Malın ayıplı olması nedeniyle zarara uğradığını ve bir takım firmalarca iade faturaları tanzim edildiğini iddia etmiş ise de; ...A.Ş'nin belirtilen firmalarla arasında ticari ilişki bulunmadığı ve ilgili firmalar tarafından iade faturası düzenlenmediği anlaşılmıştır. Bu bakımdan ....A.Ş zarara uğradığı iddiasını ispatlayamadığından asıl davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.