Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/300 K.2022/688

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVADA

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; müvekkili olan davacı ile kardeşi olan davalının birlikte işlettikleri ... Ticaret A.Ş. ünvanlı işyerinde aralarında çıkan anlaşmazlık sonucunda Konya.

Noterliğinin 31/07/2013 tarih ve ... yevmiye nolu düzenleme şeklindeki sözleşmesi ile ortaklıklarını feshettiklerini, şirket bünyesindeki ... işletmesinin davalıda kalmak suretiyle mevcut binan ikiye bölündüğünü, ... olarak kullanılmayan tarafın satışı hariç her türlü kullanım hakkının müvekkiline bırakıldığını, müvekkilinin kendisine düşen kısmı iskan ruhsatı olmaması nedeniyle kiraya veremediğini, sözlü olarak defalarca davalıya iskan konusunda başvurmasına rağmen hiçbir işlemin yapılmadığını,

iskan işlerinin halledilmesi ve kira kaybının olduğu yönünde davalıya ihtar çekildiğini ve bunun üzerine davalı tarafından kiraya vermeye engel olmadığına dair ihtarname geldiğini, taraflar arasında iskan işine ilişkin masrafların yarı yarıya ödeneceği hususunda anlaşma yapıldığını, müvekkilinin yapılan anlaşma haricinde bir takım ödemelerde bulunduğunu, ruhsatın olmaması nedeniyle müvekkilinin kendine ait yeri kiraya veremediğini ve bu nedenle kira kaybının olduğunu, davalının ödemesi gereken masrafları ödemediğini,

bu nedenlerle müvekkilinin binanın tadilatları için ödemiş olduğu toplamda 25.600,00 TL'nin yarısı olan 12.800,00 TL'nin ödenmemiş kısmı olan 1.800,00 TL'nin dava tarihinden itibaren davalıdan tahsiline, müvekkilinin vergi dairesi ve belediyeye ödemiş olduğu toplamda 2.332,00 TL'nin dava tarihinden itibaren davalıdan tahsiline, davalının kusurundan kaynaklı olarak müvekkilinin alamadığı 6 aylık kira bedeli olan toplamda 54.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren davalıdan tahsiline,

taraflar arasındaki sözleşmeye rağmen iskan işini yapan şirkete sadece müvekkilinin ödeme yapmış olması nedeniyle yapmış olduğu 35.000,00 TL ödemenin yarı miktarı olan 17.500,00 TL'nin dava tarihinden itibaren davalıdan tahsilin karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özet olarak; davacının yapılan masraflara ilişkin olarak müvekkili olan davalıdan herhangi bir talepte bulunmadığını, müvekkilinden talepte bulunulmadan dava açılarak alacak talebinde bulunulmasının hukuken kabul edilemeyeceğini, davacı ile davalının davaya konu edilen gayrimenkullerde müşterek malik olduklarını ve kanunen gayrimenkullerde yapılacak tüm işlemlerden ve masraflardan birlikte sorumlu olduklarını, bu nedenlerle her türlü talep, dava ve tazminat haklarının saklı kalması kaydıyla davacının haksız ve mesnetsiz davasının reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

BİRLEŞEN DAVADA

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; müvekkili ile davalının davaya konu edilen gayrimenkullerde müşterek malik olduklarını ve kanunen gayrimenkullerde yapılacak tüm işlemlerden ve masraflardan birlikte sorumlu olduklarını, bu nedenlerle her türlü talep, dava ve tazminat haklarının saklı kalması kaydıyla tarafların müşterek mülkiyetlerinde bulunan gayrimenkullere müvekkilinin yaptığı masrafların tespit edilerek payı oranında davalıdan faizi ile birlikte tahsiline, ayrıca davalının haksız fiilleri neticesinde müvekkilinin uğradığı zararın tespiti ile faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özet olarak; kardeş olan tarafların birlikte ticarethane işletmekte iken aralarında çıkan anlaşmazlık sonucu ortaklığı fesih ettiklerini, sözleşme gereği binanın işletmesinin davacıda kalacağını, binanın diğer tarafının satış hariç müvekkiline bırakılacağını, müvekkilinin kendi kullanımına düşen yeri kiraya vermek istediğini ancak iskan ruhsatı olmadığından veremediğini, ruhsat için davacının ilgilenmediğini, davacının talep ettiği masrafların kendine ait yer ile ilgili olduğunu belirterek davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan ettiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl ve birleşen dava tazminat istemlerinden ibarettir.

Açılan dava ilk önce Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E sırasına kaydedilmiş, bu sıra üzerinden yapılan yargılama neticesinde 26/06/2018 gün ve ... E ... K sayılı karar ile asıl davanın 20.466,00 TL üzerinden kısmen kabulüne, birleşen davanın ise reddine karar verilmiştir.

Asıl davada davalı birleşen davada davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine Ankara BAM . Hukuk Dairesi'nin 22/04/2021 gün ve ... E ... K sayılı ilamıyla görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş ve görevsizlik kararı sonrasında dava Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E sırasına kaydedilmiştir.

Asıl ve birleşen davada taraflar (diğer taleplerinin yanında) tarafların müşterek mülkiyetinde bulunan ... İli ... İlçesi ... Ada ... Parsel sayılı taşınmaz için yapılan masrafların yarı oranında tahsilini talep etmişlerdir. Taşınmaza ait tapu kaydının incelenmesinde, 19/03/2014 tarihinde kat irtifakı tesis edildiği, kat irtifakı neticesinde 1 ve 2 nolu bağımsız bölümlerin tesis edildiği ve 1/2 oranında taşınmaz malikleri oldukları anlaşılmıştır.

Her ne kadar asıl davada davacı 54.000,00 TL kira kaybı tazminatı isteminde bulunmuş ise de Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 26/06/2018 gün ve ... E ... K sayılı kararı ile davacının kira kaybının bulunmadığı kabul edilerek asıl davanın kira mahrumiyeti tazminatına ilişkin kısmının reddine karar verilmesi ve asıl dava davacısının bu karara karşı istinaf başvurusunda bulunmaması nedeniyle davacının kira mahrumiyetinin bulunmadığına yönelik mahkeme kabulü asıl dava davalısı lehine usuli kazanılmış hak teşkil ettiğinden asıl dava davacısının kira kaybı tazminatı istemi yönünden yeni bir değerlendirme yapılmamış ve davanın bu yöne tekabül eden kısmının reddine karar vermek gerekmiştir..

Her ne kadar birleşen davada davacı tarafından davalının kendisine ait tabelalara zarar verdiği iddiasıyla tazminat isteminde bulunulmuş ise de zararın varlığı ve tutarı ile aynı zamanda davalının kusuru ispat edilemediğinden birleşen dava yönünden davacının haksız fiilden kaynaklı tazminat isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

Her iki tarafın belirtilen talepleri değerlendirildikten sonra, taşınmaz için yapılan masrafların tahsiline yönelik talepleri yönünden değerlendirme yapılması gerekmektedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamına göre; 22.02.1991 gün ... -... sayılı İBK'ya göre; paydaşlardan birinin müşterek taşınmaz mal üzerinde yaptıkları faydalı masraflar nedeni ile diğer paydaşın mamelekindeki artış, bu masrafın (muhtesatın) yapıldığı tarihte değil, şuy'un giderilmesi yoluyla satışın ve masrafın yapıldığı taşınmazın satış bedelinden payını aldığı tarihte gerçekleşir. Sözü edilen YİBK'da vurgulandığı gibi iade borcunun kapsamını belirlemede öncelikle fakirleşme ve zenginleşme zamanının tesbit edilmesi gerekir.

Yargıtay. Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamına göre ise. Somut olayda; paylı mülkiyete konu taşınmaza ait site aidat giderleri, vergi ve diğer giderlerin davalılardan paydaş ... ... tarafından karşılandığı iddia edilmiş olup, bahse konu giderlere yönelik davacı/ karşı davalıdan payına düşen oranda alacağın tahsili karşı dava ile talep edilmiştir.

Hal böyle olunca, mahkemece; yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular çerçevesinde, davalı/ karşı davacı paydaşın ödediğini iddia ettiği paylı mülkiyete konu taşınmaza ait giderleri, diğer paydaşlara payları oranında her zaman rücu edebileceği dikkate alınarak, tüm bu giderler tespit edilip, davacı/ karşı davalının hissesi oranında sorumlu olduğu miktar belirlenmek suretiyle, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken ; eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

Mahkememizce eldeki davaya emsal kabul edilen anılan içtihatlar dikkate alındığında, paydaşların taşınmaz için yaptıkları faydalı masrafları taşınmaz üzerindeki ortaklık giderilmediği müddetçe birbirlerinden talep edemeyecekleri, yapılaması zorunlu giderler yönünden ise hissedarların her zaman bir birlerine rücu edebilecekleri sonucuna varılmıştır. Taşınmazlar için iskan ruhsatının yasal bir zorunluluk olduğu açıktır. Bu kapsamda taraflarca yapılan giderlerden hangilerinin iskan ruhsatı alınması için gereken zorunlu masraflardan olduğunun belirlenmesi gerekir.

Dosya kapsamına uygun olduğundan hükme esas alınan 13/09/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporu ile, asıl davada davacı birleşen davada davalı ... tarafından çatı onarımı, yangın merdiveni ve çatı imalatı için yapılan 25.600,00 TL tutarındaki ödemenin ve yapı kullanım izin belgesi harcı ile cins değişikliği harcı toplamı olan 2.332,70 TL tutarındaki ödemenin zorunlu giderlerden olduğu, bu davacı tarafından yapılan diğer masrafların ise zorunlu giderlerden olmadığı,

asıl davada davalı birleşen davada davacı ... tarafından bahçe ve peyzaj işleri için ödenen 6.000,00 TL'nin, kilitli parke uygulaması için ödenen 5.200,00 TL'nin, demir kapı için ödenen 1.500,00 TL'nin, alçıpan vd işler için ödenen 9.000,00 TL'nin, imar harcı için ödenen 457,00 TL'nin ve belediyeye ödenen 21.884,96 TL'nin iskan ruhsatı alınabilmesi için yapılması gereken zorunlu giderlerden olduğu tespit edilmiştir.

Asıl davada davacı birleşen davada davalı ... tarafından çatı onarımı, yangın merdiveni ve çatı imalatı için yapılan 25.600,00 TL tutarındaki masrafın zorunlu giderlerden olması karşısında bu tutarın 1/2 oranına tekabül eden kısmından ...'ın sorumlu olduğu, dava dilekçesinde bu iş nedeniyle bakiye 1.800,00 TL'nin ödenmediğinin iddia edilmesi karşısında asıl dava davacısının talep edebileceği tutarın 1.800,00 TL olduğu, yapı kullanım izin belgesi harcı ile cins değişikliği harcı olarak ödenen 2.332,70 TL'nin 1/2'sinden yine asıl dava davalısı ...'ın sorumlu olduğu, bu kapsamda asıl dava yönünden davalı ... ... sorumlu olduğu toplam tutarın (1.800,00 + 1.116,35 =) 2.966,35 TL olduğu sonucuna varıldığından asıl davanın bu tutar üzerinden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Birleşen dava yönünden ise, birleşen dava davacısı ... tarafından iskan ruhsatı alınması için toplam 44.041,96 TL tutarında masraf yapıldığı, yapılan bu masrafın 1/2'sinden birleşen dava davalısı ... sorumlu olduğu sonucuna varıldığından birleşen davanın (44.041,96 / 2 =) 22.020,98 TL üzerinden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

ASIL DAVADA

3-Peşin alınan 1.291,65 TL harçtan, alınması gereken 202,63 TL karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 1.089,02 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde davacı ...'a iadesine,

4-Davacı tarafından yapılan 202,61 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacı ...'a VERİLMESİNE

5-Davacı tarafından yapılan 220,60 TL harç gideri, 1.981,00 TL posta, tebligat ve bilirkişi ücret gideri olmak üzere toplam 2.201,60 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 86,35 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı ...'a VERİLMESİNE,

6-Davacı taraf, kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T.'ne göre tayin ve taktir olunan 2.966,35 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı ...'a VERİLMESİNE,

7-Davalı taraf, kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T.'nin 13/3. maddesine göre tayin ve taktir olunan 2.966,35 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a VERİLMESİNE,

BİRLEŞEN DAVADA

8-Alınması gereken 1.504,25 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 684,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 820,25 TL eksik harcın davalı ...'dan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

9-Davacı tarafından yapılan 684,00 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacı ...'a VERİLMESİNE,

10-Davacı tarafından yapılan 247,00 TL harç gideri ve 2.391,30 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 2.638,83 TL yargılama giderinden kabul ret oranına göre hesaplanan 1.450,64 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı ...'a VERİLMESİNE,

11-Davacı taraf, kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T.'ne göre tayin ve taktir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı ...'a VERİLMESİNE,

12-Davalı taraf, kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T.'ne göre tayin ve taktir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a VERİLMESİNE,

13-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,

Dair ; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 10/11/2022

Katip ... Hakim ...

5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre Elektronik İmzalıdır.