Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/386 K.2021/682

Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi ... Esas ... Karar 03/04/2017 kesinleşme tarihli görevsizlik kararı üzerine mahkememize tevzi edilen alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı kararı Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... Esas ... Karar 07/06/2021 tarihli ilamı ile kaldırılmakla, yukarıda yazılı esası alarak yapılan yargılama sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkili olan davacının ve eşinin Konya ilinde ikamet ettiklerini ve yaşlı kimseler olduklarını, davalıların da davacının yeğenleri olduğunu, davalıların Konya ilinde fırın işletirlerken müvekkili olan halalarından yalvar yakar borç para istediklerini ve yeğenlerine yardımcı olmak isteyen müvekkilinin de bu duruma dayanamayıp 15.000,00 TL ödünç para verdiğini ve davalıların da aldıkları bu borç parayı geri ödemek üzere 6 altı ayrı vade tarihli ve miktarlı senet verdiklerini, ödünç verilen bu senetlerin ödenmemesi üzerine davalılar aleyhine Ankara.

İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasıyla icra takibi yapıldığını, ancak bu icra takibiyle de alacağın tahsilinin mümkün olmaması ve takibin işlemsiz kalması üzerine icra dosyasının yenilendiğini ve karşı tarafa yenileme emrinin gönderildiğini, ancak karşı tarafın kambiyo senetlerinde 3 yıllık zamanaşımının dolduğundan bahisle Ankara.

İcra Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile zamanaşımı itirazında bulunduklarını, bu nedenlerle fazlaya dair ve sair haklarının saklı kalması kaydıyla ve tahsilde tekerrür etmemek üzere 15.000,00 TL tutarındaki ödünç alacağın senet vade tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizleriyle birlikte davalılardan alınmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle özetle; davaya konu senetler üzerinde malen kaydının bulunduğunu, malen kaydının bulunmasının mal alışverişinin yapıldığını ve mal karşılığı ödeme amacıyal senet verildiğini gösterdiğini, davacı tarafın mal verildiğine dair fatura ibraz etmediği gibi delillerinin içerisinde de delil olarak faturaya dayanmadığını, davaya konu senetlerin müvekkilinin çalışmış olduğu işyerinde çalışan işçiler huzurunda ödendiğini, davacı tarafın bono alacaklısı olarak bono üzerinde bulunan kaydın aksini ileri sürerek dayandığı temel borcun farklı bir ilişkiye dayandığını iddia ettiğini,

davacı tarafın talil iddiasını ispatla yükümlü olduğunu, ispat edilememesi halinde senedin bedelsiz kaldığının kabul edileceğini ve açıkladığı nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesiyle; dava dilekçesinde idda edildiği şekilde bir grup senet imzaladığını hatırlamadığını, davacının ve diğer davalının akrabası olduğunu, aralarında alacak verecek meselesi olduğunu hatırladığını ancak kendisinin davacıyla hiçbir alacak verecek durumunun olmadığını, borç ikrarı içeren senetler imzalamadığını düşündüğünü, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, alacak davasından ibarettir.

Konya. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/04/2018 gün ve ... E ... K sayılı kararı istinaf üzerine Ankara BAM. Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamı ile ''Somut olaya dönüldüğünde davacı yanca davalı aleyhine açılan davada, alacağın kaynağı olarak zamanaşımına uğramış 6 adet toplam 15.000,00.-TL bedelli bonolara dayanılmıştır.

Açılan eldeki davada davacı vekili müvekkilinin dava konusu bonoları aldığını, davalının keşideci olması nedeniyle zamanaşımı süresinin geçmesi ve zamanaşımına uğramış bonoların alt ilişki bakımından yazılı delil başlangıcı sayılacağının gözetilmesi gerekir.

Gösterilen borç kaynağına, iddia ve savunma içerikleri ile özellikle bonoların zamanaşımına uğradığının taraflar arasında ihtilaflı olmayıp sabit olmasına ve tarafların benimsemesine göre takip konusu alacağın bonoya dayanmayıp, temel ilişkiye dayandığı tartışmasızdır. Zamanaşımına uğramış bononun medeni usul hukuku anlamında yazılı delil başlangıcı olduğunda tartışma bulunmamaktadır.

Dosya kapsamına göre davacı bonoya bir kambiyo senedi olarak değil bir ispat vasıtası olarak dayanmakta, davalı da bu çerçevede borçlu olmadığı savunmasında bulunmaktadır. Bu durumda somut olay bakımından zamanaşımına uğramış bono ile ilgili Türk Ticaret Kanunu hükümlerinin tartışılması ve değerlendirilmesi gerekmemektedir.

Kaldı ki dava, Türk Ticaret Kanununun 778. maddesi atfıyla bonolar için de uygulanan ve poliçelerde sebepsiz zenginleşmeyi düzenleyen 732.maddesine dayalı bir istemi de içermemektedir.

Bu haliyle somut uyuşmazlık temel ilişkinin tespit edilerek karşılıklı edimlerin ifa edilip edilmediği, uyuşmazlığın çözümünde hakim kambiyo senetlerine ilişkin kuralların tartışılmayacağı, zamanaşımına uğradığı için bono vasfını kaybetmiş belgeyi taraflar arasındaki temel ilişkinin delili olarak değerlendirerek bir sonuca varılması gerekir. Bu belirlemeye göre uyuşmazlığın münhasıran bonoya dayanmadığı ve davanın da mutlak ticari dava sayılamayacağı sonucuna varılmaktadır.

Tarafların tacir olup olmadığı ve tarafların Türk Ticaret Kanununun 12.maddesinde ifadesini bulan tanıma göre bir ticari işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işletip işletmediği, uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığı, davanın ticari dava olup olmadığı da tespit edilerek görev hususu da değerlendirilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir (YHGK., 09.11.2016 tarih, ... -...

Esas, ... Karar).'' gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verilmiş ve dava Konya. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E sırasına kaydedilmiştir.

Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 27/07/2021 tarihli, Ilgın Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığı'nın 13/08/2021 ve Ilgın Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 14/07/2021 tarihli yazı cevapları ile tarafların tacir kaydının bulunmadığı bildirilmiştir. Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; eldeki davanın mutlak ticari davalardan olmadığı, tarafların tacir olmamaları karşısında davanın nispi ticari dava niteliğinde de olmadığı, bu bakımdan uyuşmazlığın çözümünde Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu sonucuna varıldığından davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.