Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/249 K.2025/717

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K. T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACILAR : 1-

2-

VEKİLLERİ

DAVALILAR : 1-

VEKİLLERİ

2-

TEMSİL KAYYIMI

DAVA : YÖNETİCİ KAYYIMI TAYİNİ

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacılar tarafından davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili 10/04/2023 tarihli dilekçesiyle; davalı şirketin ortaklarının davacı şirket ile diğer davalı ... olduğunu, davacılardan ...'ın ise hem davacı şirketin büyük ortağı, hem de davalı şirketin ortak olmayan yöneticisi olduğunu, davalı şirket yöneticisi ...'in davalı şirketi kötü yönettiğini, zarar ettirdiğini, temsil yetkisini kötüye kullandığını beyan ederek, davalı şirkete yönetim kayyımı tayin edilmesine ve davalı şirket yönetim kurulunun veya şirket yöneticilerinin tüm iş ve işlemlerinin atanacak kayyum onayına tabi tutulmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Açılan dava Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin 11/04/2023 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile davaları Mahkememizin ... E. sayılı davası ile birleştirilmiştir.

Mahkememizin ... E. sayılı davasının yapılan yargılama sırasında 17/04/2023 gün ve ... E. sayılı tefrik ara kararı verilerek Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin birleşen bu davasına asıl davamızdan tefrik edilmesi sağlanmış, birleşme yoluyla gelen dava Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Davalılar, öncelikle görev, yetki, derdestlik, hak düşürücü süre, zamanaşımı, hukuki yarar, husumet yokluğu itirazlarında bulunmuş, davalı şirkette organ boşluğu bulunmadığını da beyan ederek davanın esastan da reddini istemişlerdir.

Konya Ticaret Sicili Müdürlüğünden davalı şirkete ilişkin ilgili belgeler ile Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ve ... E., Mahkememizin ... E. ve ... E., ... E., Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ve ... D.İş sayılı, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dosyalarına, Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma ve ... Soruşturma sayılı dosyalarına ilişkin ilgili belgeler dosyamıza getirtilmiş, davacı taraf Romanya Menşeili davalı şirketin temsiline, davalı şirket vekillerinin azillerine ilişkin ilgili belge suretlerini ibraz etmişlerdir.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Yönetim Kayyımı Tayini" davasıdır.

Yargıtay. HD'nin 16/05/2018 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre, "Dava limited şirkete temsil kayyımı atanması istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davalı şirketin tasfiyesi için dava açtığını, bu davada kendisine kayyım tayini için süre verildiğini ileri sürerek kayyım atanmasını istediği şirket ile bu şirketin diğer ortakları olan davalı gerçek kişilere karşı dava açmış olup, mahkemece, davanın kabulüyle temsil kayyımı tayinine karar verilmiş ise de somut olayda davanın şirkete yöneltilmesinin gerekli ve yeterli olduğu,

şirket yönünden hüküm kurulduğu gözetildiğinde davalıların işbu davada pasif husumetlerinin ve menfaatlerinin bulunmadığı değerlendirilerek temyiz eden davalılar yönünden davanın reddi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir."

Yargıtay. HD’nin 08/03/2018 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre de, "TMK'nin 427/4. maddesine göre bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka bir yoldan sağlanamamış ise vesayet makamınca yönetim kayyımı atanması gerekmektedir. Anılan düzenlemeye göre yönetim kayyımı atanabilmesi için şirketin yönetim kurulunun bir şekilde oluşturulmasının mümkün olmaması ve bu boşluğun başkaca hukuki yollarla giderilmemiş olması şarttır.

Şirketin seçilmiş yönetim kurulu bulunduğu takdirde organ yokluğundan söz etmek mümkün olmadığı gibi, mevcut yönetim kurulunun, çalışamaz halde olması da TTK'nin sistematiği içinde giderilmesi her zaman mümkün bir durumdur. Bu durumda, karşı davanın reddine karar vermek gerekir iken, yönetim kurulunun üyeleri arasındaki çekişme nedeniyle toplanıp karar alamamasını organ yokluğu olarak kabul edip karşı davanın bu nedenle kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir."

Yargıtay HGK’nun 14.04.2022 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre de, "Sıfat dava şartı olmayıp, itirazdır. Zira bir kimsenin hak sahibi veya borçlu olup olmadığı ancak davanın esasına girildikten sonra tespit edilebilir.

Başka bir anlatımla, dava şartları işin esasının incelenmesine engel teşkil eder mahiyetteyken, bir davada taraflardan birinin davacı ya da davalı sıfatının (aktif ya da pasif husumet ehliyetinin) olmadığı belirlenirse, artık taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümüne girilmeden, davanın sıfat yokluğundan reddi gerekir. Bu karar, davanın dinlenemeyeceğine ilişkin bir karar olmayıp, yine davanın esasına ilişkin bir karardır.

Sıfat, ileri sürülme zamanı kanun ile kabul edilen bir ilk itiraz olmadığı gibi davalı tarafından ileri sürülmesi gerekli bir def’î de teşkil etmediğinden davanın her aşamasında ileri sürülmesi mümkün veya mahkemece vakıf olunduğu takdirde re’sen nazara alınması gerekli hukukî bir durumdur."

Somut olayda ; davalı taraf öncelikle, görev, yetki, derdestlik, hak düşürücü süre, zamanaşımı, itirazlarında bulunmuş ise de;

Şirkete yönetim kayyımı tayini davalarının, kayyım atanması istenilen şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki ticaret mahkemelerinde açılmasının gerekmesi, bu davaya uygulanması gereken zamanaşımı ve hak düşürücü sürenin bulunmaması, derdest bir davanın söz konusu olmaması nedenleriyle, davalı tarafın usuli bu itirazları reddedilmiştir.

Davacıların, davalılardan ...'e karşı açtıkları dava yönünden yapılan değerlendirmede ;

Yukarıda yazılı emsal içtihatlarda da yazılı olduğu üzere, yönetim kayyımının tayini davasının, kayyım tayin edilmesi istenilen şirkete yöneltilmesi gerekli ve yeterli olup, yöneticilere veya ortaklara bu dava yöneltilemez. Davacıların, davalılardan ...'e karşı açtığı bu davada, ...'in pasif husumetinin (sıfat) bulunmadığı, husumet hususunun her aşamada ve re'sen değerlendirilmesinin gerektiği anlaşıldığından, davacıların davalılardan ...'e karşı açtıkları davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacıların, davalı şirkete karşı açtıkları dava yönünden yapılan değerlendirmede de;

Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin 13/05/2024 gün ve 11080 sayılı nüshasının 508. sayfasındaki ilana göre, davalı şirketi güncel yöneticilerinin (Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. sayılı gerekçeli kararı ile verilen ihtiyati tedbir kararı da göz önünde bulundurularak) ... ile ... olduğu, her ikisinin münferit yetkili temsilci olduğu, davalı şirkette organ boşluğu bulunmadığı belirlenmiştir.

TTK'da anonim şirkete kayyım atanmasına ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, şirketlere kayyım tayini yönünden de 4721 s. MK'nin 427/4. maddesinin uygulanmasının gerektiği, 427/4. maddesine göre de, "Bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa" yönetim kayyımı tayin edilmesinin mümkün olduğu belirlenmiştir. İlgili şirkette organ boşluğu yok iken yönetim kayyımı tayin edilmesinin istenilmesinde hukuki yarar yoktur. Hukuki yarar, 6100 s. HMK'nin 114/1-h maddesi gereğince dava şartı olup, 115/1. maddesi gereğince de dava şartlarının her aşamada ve re'sen değerlendirilmesi gerektiğinden, davacıların davalı şirkete karşı açtığı davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmadığından, harç ve vekalet ücretinin de ayrı ayrı takdir edilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip