Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/438 K.2024/710

Davacı vekili 18/07/2023 tarihli dilekçesiyle; davacının davalı kooperatifin peşin ödemeli üyesi olduğunu, davalı kooperatif tarafından davacıya borcunun bulunduğu gerekçesiyle 1. ve 2. ihtarnamelerin gönderilip, daha sonra da 19/03/2023 tarihli genel kurul kararı ile ihracına karar verildiğini, verilen kararın hukuka aykırı olduğunu beyan ederek, davacının davalı kooperatifin peşin üyesi olduğunun tespiti ile davalı kooperatife borcunun bulunmadığının tespitini ve 19/03/2023 tarihli genel kurulda alınan davacının ihracına ilişkin kararın iptaline karar verilmesi dava ve talep edilmiştir.

Davacının genel kurul kararının iptalinin dışında ayrıca peşin ödemeli üye olduğunun tespitini ve borçlu olmadığının tespitini de istemesi nedeniyle 20/07/2023 tarihli tensip tutanağı ile birlikte peşin ödemeli üye olduğunun tespiti ve borçlu olmadığının tespiti talepleri yönünden dava tefrik edilerek Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Davacı vekili tefrikten sonra sunduğu 20/09/2023 tarihli tavzih dilekçesi ve 16/12/2023 tarihli duruşmadaki tavzih beyanlarıyla; dava dilekçesindeki asıl taleplerinin genel kurul kararının iptali olduğunu, bu iptal talebi dışında ayrıca peşin ödemeli üye olduklarının tespitine ve borçlu olmadıklarının tespitine ilişkin asıl taleplerinin bulunmadığını, peşin ödemeli üye olduğunun tespiti ve borçlu olmadıklarının tespiti taleplerinin kendilerinin ihracına ilişkin genel kurul kararının iptalini gerektiren sebepler olarak yazıldığını beyan etmişlerdir.

Tavzih sonrası Mahkememizin 26/09/2023 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile tefrik edilen davanın tekrar tefrik olduğu bu dosya ile birleştirilmesine karar verilmiştir.

Mahkememizin ... E. sayılı bu asıl davasına ilişkin 06/12/2023 tarihli duruşmada da "davacı tarafından davalıya karşı açılan davanın, sadece davalı kooperatifin 19/03/2023 tarihli genel kurulunda alınan davacının ihracına ilişkin kararın iptali davası olduğunun, bu davadan tefrik edilip sonra birleştirilen dosya yönünden ayrı bir dava ve talep olmadığının tespitine" karar verilmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Konya Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünden ilgili genel kurul kararına ilişkin gerekli belge suretleri getirtilmiş, davalı taraf da ilgili genel kurul kararına ve davacı tarafa gönderilen ihtarnamelere ilişkin belge suretlerini ibraz etmiş, bilirkişi heyetinden 05/08/2024 tarihli rapor alınmıştır.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali" davasıdır.

Yargıtay. HD’nin 24.04.2023 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre, "Uyuşmazlık, kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali istemine ilişkindir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 27 nci ve davalı kooperatif ana sözleşmesinin 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının ikinci bendinde parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen kooperatif üyelerinin ihracı prosedürü düzenlenmiş olup, bu tür davalarda, mahkemece öncelikle aidat borcunun ödenmesi için üyeye iki ihtarın gönderilip gönderilmediği ve bu ihtarların usulüne uygun olarak tebliğ edilip edilmediği, böyle bir borcun ödenmesi için birinci ihtarda 10 gün, ikinci ihtarda 1 aylık sürenin verilip verilmediği,

bu süre içerisinde ödememe halinde müeyyidenin ne olduğunun ve ödenmesi istenen borcun miktarının, neye ilişkin olduğunun ödenmesi istenilen aidatın ve faizin hangi aylara ait olduğu ile uygulanan faiz oranının da açık ve anlaşılır olarak belirtilip belirtilmediği tespit edilmelidir. Tüm bu aşamalarda bir eksiklik bulunmaması halinde ihtarlarda istenen borcun gerçek borç olup olmadığının belirlenmesi gerekmektedir.

Diğer bir ifade ile, gerçek borç araştırması aşamasına gelinmesinden önce de ihtarnamelerin şekli unsurlarındaki bir eksikliğin tespiti halinde salt bu nedenle davanın kabulü gerektiğinden her ihraç kararının iptali davasında gerçek borcun araştırılması gerekmemektedir...

Davalı tarafça davacıya birinci ve iki kez ikinci ihtarnamenin gönderildiği, ihtarnamelerden verilen ödeme sürelerinin hukuka uygun olduğu, ancak ihtarnamelerde sadece 2014 Şubat ayı dahil toplam 73.830,70 TL üyelik aidat borcu bulunduğunun bildirildiği anlaşılmaktadır.

Buna göre, davalı kooperatif tarafından ödenmesi istenen borcun hangi aylara ait olduğunun, faiz oranının, ne kadarının anapara toplamı, ne kadarının işlemiş temerrüt faizi toplamı olduğunun açık ve anlaşılır olarak belirtilmediği anlaşılmakla mahkemece ihraç kararının iptaline ilişkin karar yerinde görülmüştür."

Somut olayda ; dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporuna göre, davalı kooperatif tarafından davacıya gönderilen 1. ihtar tarihi olan 07/11/2022 tarihi itibariyle, davalı kooperatifin davacıdan olan alacağının 167.250 TL. olduğu, ihtarnamede ise 142.700 TL. asıl alacak ve 53.988 TL. gecikme bedeli olmak üzere toplam 196.688 TL. talep edildiği, davacıya gönderilen ihtarnamede alacağın hangi aylara ilişkin olduğu, aidat borcu dışında otopark ve çevre aidatı ile erken oturma bedelini kapsayıp kapsamadığı, gecikme bedeline ilişkin hesabın hangi ay ve hangi alacak kalemi için ne şekilde yapıldığı hususunda açıklık bulunmadığı belirlenmiştir.

Yukarıda yazılı Yargıtay emsal içtihadında da belirtildiği üzere, ihtarnameler ile tanınan sürelerin usulüne uygun olmasına rağmen, ihtarnemeler ile istenilen Kooperatif alacağının; aidat mı, genel giderlere ilişkin bir alacak mı olduğu, asıl alacak ve gecikme bedelinin hangi aylara ilişkin olduğu, uygulanan faizin başlangıç ve oranlarının ne olduğu açık ve anlaşılır şekilde ile gecikme bedelinin açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmediği anlaşıldığından genel kurul kararı ile davacı hakkında alının ihraç kararının usulüne uygun olmadığı sonucuna varılmış, bu nedenle iptaline karar vermek gerekmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip