Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/703 K.2024/470

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : 1-

VEKİLİ

DAVALI : 2-

DAVA : Tazminat

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkile ait araçta meydana gelen değer kaybının tazmini için fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla HMK 107.

Maddesine göre şimdilik 500,00TL’nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan Müştereken ve Müteselsilen tahsil edilerek müvekkile verilmesini, kaza sebebiyle müvekkile ait olan motosikletin onarım süresince işletilememesi sebebiyle oluşan kazanç kaybı bedeli olarak fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak HMK 107.

Maddesine göre şimdilik 500,00 TL’nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan sadece ... tahsilini, kaza nedeniyle manevi anlamda yıpranan müvekkil lehine 5000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte sadece davalı ... tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; görevsiz mahkemede açılan işbu davanın usulden reddini, her durumda, zorunlu arabuluculuk başvuru şartı tüketilmediği dikkate alınarak davanın usulden reddini, araçta meydana gelen gerçek değer kaybı bedelinin tespiti için uzman bilirkişilerin görevlendirilmesini ve her durumda hesaplamanın ZMSS Genel Şartlara göre yapılmasını,

haksız kazanç kaybı ve manevi tazminat taleplerinin reddini, kusur oranlarının tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla mutlaka inceleme yaptırılmasını, müvekkil şirketin temerrüde düşmediği dikkate alınarak yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmamasını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından açılan dava hukuki ve maddi dayanaktan yoksun olduğunu, davacının huzurdaki davada istediği maddi ve manevi tazminat talepleri konusuz kaldığından, yeniden dava yoluyla talepte bulunmasının mümkün olmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tazminat isteminden ibarettir.

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.

Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını ve yaralandığını iddia ederek yaralanması nedeniyle manevi tazminat, aracın hasara uğraması nedeniyle ise değer kaybı ve araç mahrumiyet tazminatı istemlerinde bulunmuştur.

2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.

Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.

Davaya konu 16/08/2022 trafik kazasının davalı sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobil ile ... Caddesi üzerinde bulunan ... Petrolden ... Caddesine katılımını solundan gelen akımı kontrol etmeden yolun sol şeridine doğru geçmek istediği esnada ... Caddesini sol şeridi takiben doğru istikamette seyreden sürücü ... idaresindeki ... plakalı motosikletin ... plakalı minibüse çarpmamak için fren yaparak dengesini kaybeden ve sol yan kısmına devrilerek sürüklenmesi sonucu meydana geldiği anlaşılmıştır.

Dosya kapsamına ve olayın oluş şekline uygun olduğundan hükme esas alınan 08/03/2024 tarihli bilirkişi raporu ile kazanın oluşmasında sigortalı araç sürücüsü davalı ... tam kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

08/03/2024 tarihli bilirkişi raporu ile araçta oluşan değer kaybı bedelinin 2.500,00 TL olduğu, 29/05/2024 tarihli bilirkişi raporu ile ise aracın onarım sürecinde kullanılamamasından kaynaklı zararın 1.505,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

08/03/2024 tarihli ve 29/05/2024 tarihli raporlardaki tespitlerin dosya kapsamına uygun olduğu kabul edildiğinden araçta oluşan değer kaybı tutarının 2.500,00 TL, mahrumiyet zararının ise 1.505,00 TL olduğu kabul edilmiştir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E. ve ... K. sayılı ilamı; " Dava trafik kazası sonucu davacının zilyetliğinde bulunan araçta meydana gelen değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tahsili talebinden ibarettir.

Dava konusu aracın ...'a ait olduğu trafik kayıtlarından anlaşılmaktadır. Ancak dosya içerisindeki belgelerden, dava konusu aracın dava dışı malik ... tarafından aralarında sözleşme yapılarak davacı şirkete teslim edildiği, zilyetliğin davacıya geçtiği de dosya kapsamı ile sabittir.

Dava konusu araç davacının zilyetliğindeyken hasar gördüğünden, davacı zilyetin malike aynen iade yükümlülüğü bulunduğu hususu dikkate alınarak davacının söz konusu davayı açmakta hukuki yararı mevcuttur. Bu husus değerlendirilmeden mahkemece husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir."

Her ne kadar davacı ... plakalı aracın maliki değilse de, anılan içtihat uyarınca değer kaybı ve mahrumiyet tazminatı isteminde bulunabileceği kabul edilmiştir.

Davacı vekili 02/07/2024 tarihli dilekçe ile araç mahrumiyeti istemini 1.505,00 TL'ye çıkarmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında ... plakalı araç sürücüsü davalı ... tam kusurlu olduğu, kaza neticesinde ... plakalı araçta 2.500,00 TL tutarında değer kaybı oluştuğu, davacının talebinin ise 500,00 TL olduğu, taleple bağlılık ilkesi gereğince değer kaybı yönünden 500,00 TL'ye hükmedilebileceği, davalılardan ... aracın sürücüsü ve işleteni, ... Sigorta A.Ş.'nin ise aracın ZMM sigortacısı olması karşısında değer kaybı zararından müteselsilen sorumlu oldukları, davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının ise 1.505,00 TL olduğu, davalı ... ayrıca bu zarardan da sorumlu olduğu sonucuna varıldığından davacının maddi tazminat davasının kabulüne karar vermek gerekmiştir.

TBK'nın 56. Maddesine göre; Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.

Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek, tazminata benzer fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin, bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminatı takdir etmesi gerekir( HGK 23/06/2004, ... )

Davacının kaza sonrasında Konya Numune Hastanesi'nde tedavi gördüğü, genel adli muayene raporuna göre, kaza nedeniyle davacının sol dirsek posteriorda 8“12 cm yüzeyel abrazyon, sol femur lateral yüzde 6“6 cmlik abrazyon, saçlı deridce sol parietalde 2 cmlik kesi ve sol diz ön yüzde 2*3 cmlik abrazyon oluştuğu tespit edilmiştir. Somut olayda, kazanın oluş şekli ve sonucu, davacının yaralanmasının derecesi, tarafların kusur oranları, paranın alım gücü, tarafların sosyal ekonomik durumları, manevi tazminatın tatmin ve caydırıcılık fonksiyonu dikkate alınarak davacının manevi tazminat davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.