Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/723 K.2025/738

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA "TÜRK MİLLETİ ADINA"

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALILAR : 1-

VEKİLİ

: 2-

VEKİLİ

: 3-

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 06/09/2023 tarihli dilekçesiyle. Müvekkiline ait ... plakalı aracın 02/02/2023 günü ... plakalı çekici ve buna bağlı ... plakalı yarı römorkun çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar ve değer kaybı ile araç mahrumiyet zararına ilişkin Konya Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyasından yapılan keşif ve bilirkişi incelemesinde toplam hasar miktarın 475.000 TL. Değer kaybının 90.000 TL.

Araç mahrumiyet zararının ise 10.500 TL. Olduğunun tespit edildiğini, müvekkilinin Konya. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyasından yapılan tespit sonrası Konya. Noterliğinin 29/07/2023 tarih ... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi ile aracı kazalı haliyle 250.000 TL.'ye sattığını, kaza sonrası davalı ... ait aracın ZMM sigorta poliçesini tanzim eden ... Sigorta'ya yapılan başvuru sonrası 21/03/2023 tarihinde 120.000 TL.

Ödeme yapıldığını, ancak araçta meydana gelen zararın tam olarak karşılanmadığını, sigorta şirketine yapılan başvuru sonrası ... nolu hasar dosyası ile müvekkiline 07/04/2023 tarihinde 37.843 TL. Ödeme yapıldığını, toplamda 157.843 TL. Ödeme aldığını, ancak müvekkilinin zararının bu ödemelerle kısmen karşılandığını, müvekkiline ait araçta meydana gelen zararın tam karşılanması için davalı ...

Sigorta Kooperatifine başvuruda bulunulduğunu ancak davalı şirketin başvuruya herhangi bir cevap vermediğini, izah edilen nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000 TL. Hasar bedelinin 100 TL. Değer kaybının ve 100 TL. Araç mahrumiyet bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davacı vekili 15/01/2025 tarihli değer artırım dilekçesiyle; Müvekkiline ait araçta ( ... ) meydana gelen hasar nedeniyle müvekkilin uğradığı 332.157,00 TL bakiye zararın davalılardan müştereken ve müteselsilen ( davalı ... Sigorta Kooperatifi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ) tahsili ile müvekkile ödenmesine, Müvekkilinin maruz kaldığı araç mahrumiyet zararı nedeniyle 13.000,00 TL'nin davalılar ... ve ... müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile ödenmesine karar verilmesini, Konya .Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş Esas sayılı Tespit dosyası için yapılan masraflar ve vekalet ücreti ile işbu dava için yapılan yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...vekili 23/10/2023 tarihli cevap dilekçesiyle; davaya konu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ... 'ün asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin adına kayıtlı aracın sürücüsünün ...'nün ise kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru olmadığını, davacının bahsetti Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyasında yapılan tespitlerin hatalı ve sabit bir tespit olmadığını, bu hususlara itiraz ettiklerini, izah edilen nedenlerle haksız ve yersiz açılan davanın reddine, vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Sigorta şirketi vekili 26/10/2023 tarihli cevap dilekçesiyle; davaya konu kaza nedeniyle ... plakalı çekicinin davalı müvekkili sigorta şirketi nezdinde kasko ihtiyari mali mesuliyet sigortası olduğunu, davacının Konya.

Asliye Hukuk Mahkemesinde yapılan tespitin kabulünün mümkün olmadığını, sigortalı aracın 02/02/2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını vemüvekkili sigorta şirketine hasar ihbari neticesinde ... ve ... numaralı hasar dosyası açıldığını, davacı tarafın müvekkili şirketten talebinin İMM sigortasına dayandığını, müvekkilinin davalının aracının ZMM kapsamında ... sigorta A.Ş tarafından yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda hasar miktarının 157.843 TL. olarak saptandığını ve ZMM limiti olan 120.000 TL.'nin davacıya ödendiğini, izah edilen nedenlerle haksız yere açılan davanın reddine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)" davasıdır.

Delillerin toplanması bakımından Mahkememize Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı'na, ... Sigorta Anonim Şirketine, davalı ... Sigorta Kooperatifi'ne, Sigorta Bilgi Ve Gözetim Merkezi Müdürlüğüne, taraflar hakkında tacir araştırmasının yapılması için Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birliğine, Konya Ticaret Sicili Müdürlüğüne, Konya Vergi Dairesi Başkanlığına, Konya . Asliye Hukuk Mahkemesine müzekkereler yazılmış, gelen yazı cevapları incelenmek suretiyle dosyamız arasına konulmuştur.

Mahkememizce tarafların hasar durumunun tespitine ve kusur durumuna yönelik alanında uzman bilirkişiler ... ve ... rapor alınmış, 03/07/2024 tarihli raporda özetle;... plakalı çekici şoförü ...'nün % 100 (yüzde Yüz) Oranında Kusurlu olduğu, ...

Plakalı Otomobil Sürücüsü ... ise meydana gelen kazada kusurunun (kural ihlalinin) bulunmadığı, davaya konusu ... plakalı aracın onarımının ekonomik olmayacağından dolayı hasarlı olarak değerlendirilmesi gerekerek, pert edilmesi gerektiği,aracın pert edilmesinden dolayı değer kaybının olmayacağı, ... plakalı otomobilin 02.02.2023 tarihinde karıştığı kazadan dolayı kaza tarihinde araçta meydana gelen toplam zarar miktarının 490.000,00 TL ( dörtyüzdoksanbinlira) olacağı, kusur oranına göre davacının davalı sigorta şirketinden imm kapsamında talep edeceği toplam zarar miktarının;

%100 x490.000,00 = 490.000,00TL olacağı, davacıya bu yönde 157.843,00 tl ödemede bulunulduğu, kalan bakiye miktarın 490.000-157.843,00 =332.157,00 TL olduğu, dava konusu trafik kazası sonucunda ... plakalı araç mahrumiyetinden kaynaklanan zararın 7000,00 tl olacağı, sayın mahkeme dosya kapsamında bulunan kusur raporunu kabul edecekse davacının kusur oranına göre davalılar ... Ve ... talep edeceği miktarın 7000,00 x %100 = 7000,00 TL olacağı, kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

Aynı bilirkişilerden 15/11/2024 tarihinde alınan ek raporda özetle; dava konusu ... plakalı aracın onarımının ekonomik olmayacağından dolayı hasarlı olarak değerlendirilmesi gerekerek, pert edilmesi gerektiği,aracın pert edilmesinden dolayı değer kaybının olmayacağı, ... plakalı otomobilin 02.02.2023 tarihinde karıştığı kazadan dolayı kaza tarihinde araçta meydana gelen toplam zarar miktarının 490.000,00 TL olacağı, ZMMS poliçesi teminat limitinin tükenmiş olduğu, kusur oranına göre davacının davalı sigorta şirketinden imm kapsamında talep edeceği toplam zarar miktarının;

%100 x490.000,00 = 490.000,00TL olacağı, davacıya bu yönde zmms poliçe kapsamında doğa sigorta a.ş. tarafından 157.843,00TL ödemede bulunulduğu, kalan bakiye miktarın 490.000-157.843,00 =332.157,00TL olduğu, dava konusu trafik kazası sonucunda ... plakalı araç mahrumiyetinden kaynaklanan zararın 13.000,00TL olacağı, davacının kusur oranına göre davalılar ... Ve ... 'dan talep edeceği miktarın 13.000,00 x %100 = 13.000,00TL olacağı görüş ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

Konya .Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş nolu dosyasında alınan bilirkişi ... tarafından düzenlenen rapor ile Dosyamızda alınan bilirkişi ... tarafından düzenlenen rapor ve Sigorta Eksper raporu arasında düzenlenen rapor arasındaki hasar alacağı, sovtaj bedeli ve mahrumiyet alacağı yönünden çelişkinin giderilmesi için dosya Fen Heyetine gönderilmiş alınan 29/08/2025 tarihli raporda özetle; ... Plaka Sayılı araç ( çekici ve bağlı ... plakalı yarı römork) Sürücüsü ....

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52/b maddesini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %100 ( Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, ... Plaka Sayılı araç (otomobil) sürücüsü Mehmet GÜL. Bu kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlalinde bulunmadığı, ...

Plaka Sayılı araçta kaza sonrası meydana gelen zarar miktarının Toplam (KDV Dâhil) : 490.000.00 TL olduğu, davacıya 157.843.00 TL ödeme yapıldığı, 490.000.00 TL-157.843.00 TL= Kalan Bakiye Miktarının 332.157.00 TL Olduğu,... Plaka Sayılı araçta kaza sonrası meydana gelen hasardan dolayı aracın pert işlemine tabi tutulması gerektiği, Pert olmasından dolayı değer kaybının olmayacağı,...

Plaka Sayılı araçta kaza sonrası meydana gelen Mahrumiyet zararının 7.000.00 TL. olacağı görüş ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.

Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek hasar zararı ve mahrumiyet zararının tazmini isteminde bulunmuştur.

2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı araç ve buna bağlı ... plakalı yarı römork araç sürücüsü ...'nün %100 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 490.000 TL tutarında hasar zararı, 7.000 TL mahrumiyet bedeli oluştuğu, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldüğünde, davacının hasar zararı yönünden bakiye alacağının 332.157 TL, olduğu, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta limitinin tükenmiş olması nedeniyle, İhtiyari Mali Mesuliyet teminat limiti kapsamında davalı ...

Sigorta Şirketinin hasar kaynaklı zarardan davalıların müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyetinden kaynaklı zarardan ise sadece ... plakalı araç sürücüsü ve işleteninin sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin bu zarar kaleminden sorumlu olmadığı, dava ve değer artırım tarihi itibariyle zaman aşımı süresinin dolmadığı sonucuna varıldığından Fen Heyeti raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim