Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/921 K.2026/168

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLLERİ

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 20/11/2024 tarihli dilekçesiyle; müvekkiline ait ... plakalı araç ile ... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrası müvekkilinin aracında değer kaybı yaşandığını, müvekkilinin yaşanan kazada hiç bir kusurunun ve kural ihlalinin bulunmadığını, ayrıca müvekkilinin yaşanan kaza sonrası aracını kullanamamasından kaynaklı araç mahrumiyet zararı da oluştuğunu, 23/07/2024 tarihli kazanın akabinde tanzim edilen kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere dava konusu kazada müvekkilinin herhangi bir kural ihlalinin bulunmadığını,

müvekkilinin arabuluculuk yoluna başvurduğunu ancak tarafların anlaşamadığını, kazaya neden olan ... plakalı aracın davalı ... Sigorta tarafından sigortalı olduğunu, kendilerine 23/09/2024 tarihinde tebliğ edilen evrak ile başvuru yapıldığını ancak bir sonuç alınamadığını, izah edilen nedenlerle meydana gelen kaza nedeniyle şimdilik 10 TL.

Değer kaybının davalı sigorta şirketinden alınarak davacı müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı Sigorta şirketi vekili 24/12/2024 tarihli cevap dilekçesiyle; davaya konu kaza nedeniyle davacı tarafından müvekkili şirkete usulüne uygun başvuruda bulunmadığını, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, davacının belirsiz alacak davası ikame etmesinde hukuki yarar bulunmadığını, davacının davaya konu kaza nedeniyle aracı için 23/12/2024 tarihinde davacı araç kasko sigortacısı ... Sigorta'ya 69.432,05 TL. Ödeme yapıldığını bu ödemenin mahkemece nazara alınmasını, izah edilen nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)" davasıdır.

Delillerin toplanması bakımından mahkememizce Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğüne, davalı ... Sigorta şirketine, ... Sigorta A.Ş.'ne müzekkereler yazılmış, gelen yazı cevapları incelenmek suretiyle dosyamız arasına konulmuştur.

Tarafların yüzdesel kusur durumunun tespiti için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş ve bilirkişi heyetince düzenlenen 24/10/2025 tarihli raporda özetle; Bu kazanın oluşumunda takip mesafesi kuralına riayet etmeyen aracı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ..., 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller Madde 84 – d) Araç sürücüleri trafik kazalarında; Arkadan çarpma hallerinde asli kusurlu sayılırlar maddesini ihlal ettiği için % 100 ( Yüzde Yüz) oranında asli ve tam kusurlu olduğu,

aracı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ... ise karıştığı kazanın oluşumuna etki edecek herhangi bir kural ihlalinde bulunmadığı için % 0 ( Yüzde sıfır)

oranında kusursuz olduğu,

... plakalı aracın kaza tarihindeki değer kaybı miktarının 75.000,00 TL olduğunu raporlarında belirtmişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.

Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek değer kaybı tazmini isteminde bulunmuştur.

2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.

Davacılar tarafından, Mahkememizdeki bu dava öncesi arabulucuya başvurulmuş ve arabuluculuk bürosu tarafından 14/11/2024 tarihli arabuluculuk anlaşmazlık son tutanağı düzenlenmiş ise de;

2918 s. KTK'nin 97. maddesine göre, "zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir."

6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-18. maddesine göre de, "özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz."

Yargıtay . HD’nin 29/09/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadında da açıklandığı üzere, "Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise, özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz." (Benzer mahiyette Yargıtay . HD’nin 09/09/2024 gün ve ... E. ... K. Sayılı ilamı)

Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması, davalı sürücünün ise zorunlu arabuluculuk uygulamasına tabi olmaması nedeniyle, 14/11/2024 tarihli arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir.

6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı davalı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 75.000 TL tutarında değer kaybı zararı oluştuğu, sigorta teminat limiti kapsamında ... Sigorta Şirketinin değer kaybı yönünden sorumluluğunun bulunduğu sonucuna varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.