Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/786 K.2025/127

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZMA TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Davacının, 24/06/2023 tarihinde ... plaka numaralı aracıyla Mersin ili, ... ilçesi, ... mevkinde seyir halindeyken ... plakalı araç sürücüsünün KTK'nın 84/G maddesini ( şeride tecavüz etme ) ihlal ederek davacıya ait ... plakalı araca çarpmasıyla çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın oluşumunda davacının herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ... plakalı aracın ...

Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı olduğunu, davalı şirketin sadece 40.000,00-TL tutarında eksik hasar ödemesi ve 20.000,00 TL eksik değer kaybı ödemesi yaptığını ve bu ödemenin davacının aracında meydana gelen gerçek zararı karşılamadığını Konya. Sulh Hukuk Mahkemesi ...

Değişik İş sayılı dava dosyasıyla ... plakalı aracın hasar, değer ve mahrumiyet kaybı bedelinin tespitine ilişkin bilirkişi raporunda reel hasar bedelinin 97.565,19 TL olduğunun tespit edildiğini, değer kaybı bedelinin 75.000,00-TL ve aracın kaza sebebi ile kullanılamamasından kaynaklı olarak zararın 9.100,00-TL olduğunun tespit edildiğini, davalı sigorta şirketinin sadece 40.000,00 TL hasar ödemesi , 20.000,00 TL değer kaybı ödemesinin yapıldığı gibi nedenlerle davanın kabulü ile,

şimdilik 100,00-TL maddi hasar tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesini, şimdilik 100,00- TL değer kaybı bedeli alacağının temerrüt tarihinden işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesini, Konya. Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

D.İş sayılı dosyasındaki yargılama giderleri ve vekalet ücreti, işbu dosyadaki yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı sigorta şirketine yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmektedir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket tarafından davacıya hasar ödemesinin yapıldığını karşı tarafın başvuru konusu zararının tamamının tazmin edildiğini, başvuru sahibinin davalı şirkete başvurması üzerine ... no’lu hasar dosyası açıldığını, açılan hasar dosyası kapsamında, 19/09/23 tarihinde 40.000,00- TL ödendiğini, işbu ödeme ile davalı şirketin sorumluluğunu gereği gibi eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, bu ödemeyi aşan taleplerin fahiş olduğunu bu nedenle işbu başvurunun her halde reddinin gerektiğini,

davalı sigorta şirketinin sorumluluğun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, 40.000 TL hasar tazminatı, 20.000 TL değer kaybı tazminatı olmak üzere toplamda 60.000,00 TL ödemenin yapıldığından bakiye teminat limitinin 60.000,00 TL olduğunu, bakiye teminat limiti olan 60.000 TL'nin üzerinde sorumluluklarının bulunmadığı gibi nedenlerle davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmil edilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmektedir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; 24/06/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının uğradığını iddia ettiği hasar bedeli ve değer kaybı maddi zararının tazmini talepli maddi tazminat davası olduğu,

Taraflar arasındaki ihtilafın ise 24/06/2023 tarihinde meydana gelen kazada davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS ile sigortalanan aracın sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olup olmadığı, davacının uğradığını iddia ettiği bir maddi zararı olup olmadığı, var ise miktarı ve davalıdan tahsilini talep edip edemeyeceği hususlarında olduğu görülmüştür.

Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Türkiye Noterler Birliğine yazı yazılarak 24/06/2023 kaza tarihinden bugüne kadar malikini ve tüm özelliklerini gösterir şekilde ... VE ... plaka sayılı 2 adet taşıtın trafik sicil kayıtları istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Davalı ...

SİGORTA A.Ş.'ne, dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine,

ayrıca dava tarihi olan 28/01/2023 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evrakların istenmesine karar verilmiş ve bunlar dosya arasına kazandırılmıştır.

Dosya Adli Trafik bilirkişisi ile Motorlu Araç Değer Kaybı, Motorlu Araç Sigortaları/hasar Tespiti alanında uzman bilirkişiye tevdi edilerek hasar ve değer kaybına ilişkin rapor sunulmasına karar verilmiştir.

...

Plaka sayılı kamyonetin sürücüsü ...'in 2918 sayılı KTK'nun 48. Maddesinde açıklanan trafik kuralını, 47/c ve 52/a ve b maddelerinde açıklanan trafik kuralları ile bu kuralları ihlali neticesinde karşı şeride girdiği de dikkate alındığında aynı kanunun trafik kazalarında asli sürücü kusurlarından sayılan 84/g trafik kuralını da ihlal ettiği kusur durumu oran olarak istendiğinden dolayı sürücü ...'in %100 oranında kusurlu olduğunu, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü Süleyman Gören'in ise ihlal ettiği trafik kuralının bulunmadığını,

dava konusu ... plakalı aracın hasar onarım tutarı ile rayiç bedeli dikkate alındığında pert/ağır hasar işlemi görmesinin uygun olmadığı, onarımın ekonomik olacağı, ... plakalı aracın onarım bedelinin 97.565,00 TL olduğu, sigorta şirketince ödenen 40.000,00 TL'nin mahsubu ile 57.565,00 TL onarım bedeli alacağının kaldığını, ... plakalı aracın değer kaybının 50.000,00 TL olarak tespit edildiği,

sigorta şirketince ödenen 20.000,00 TL'nin mahsubu ile 30.000,00 TL değer kaybı alacağının olacağını, ödemeler mahsup edildikten sonra toplam onarım bedelinin ve değer kaybı tutarının kalan alacağının 87.565,00 TL olduğunu 87.565,00 TL tutarın davalı ... sigortanın ZMMS poliçesi limitleri dahilinde kaldığını bildirir rapor sunulmuş olduğu görülmüştür.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş ve taraf vekillerince bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçeleri sunulmuş mahkememizin 24/10/2024 tarihli duruşmasının 1 numaralı ara kararı gereğince dosyanın ek rapor sunmak üzere bilirkişi heyetine tevdi edildiği görülmüştür.

Mahkememize sunulan 20/11/2024 tarihli ek raporunda özetle; dava konusu ... plakalı aracın hasar onarım tutarı ile rayiç bedeli dikkate alındığında pert/ağır hasar işlemi görmesinin uygun olmadığı, onarımının ekonomik olacağı, dava konusu ... plakalı aracın onarım bedelinin 97.565,00 TL olduğu, sigorta şirketince ödenen 40.000,00 TL'nin mahsubu ile 57.565,00 TL onarım bedeli alacağının kaldığını, ... plakalı aracın değer kaybının 50.000,00 TL olarak tespit edildiği,

sigorta şirketince ödenen 20.000,00 TL'nin mahsubu ile 30.000,00 TL değer kaybı alacağı olacağı, ödemeler mahsup edildikten sonra toplam onarım bedelinin ve değer kaybı tutarının kalan alacağının 87.565,00 TL olduğunu 87.565,00 TL tutarın davalı ... sigortanın ZMMS poliçesinin limitinin 120.000,00 TL olduğundan şirketçe yapılan 60.000,00 TL ödemeden sonra limitinin 60.000,00 TL kaldığı bu limit dahilinde sorumluluğunun bulunduğunu bildirir rapor sunulmuş olduğu görülmektedir.

Davacı vekilince ıslah dilekçesi sunularak dava değeri bilirkişi heyet raporunda belirlenen değerlere artırılmıştır. Islah dilekçesi davalıya tebliğ edilmiştir.

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalı kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortası değer kaybından sorumludur.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır.

Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısmı hükme esas alınmıştır.

Bilirkişiler tarafından düzenlenen raporun olayın oluş ve şekline uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmakla ve davacıya yapılan ödemeler ile ıslah dilekçesi doğrultusunda hüküm kurulmuştur.

Sigorta Şirketinin Temerrüt Tarihine İlişkin Değerlendirmede;

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte trafik sigortasını yapan sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir.

2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Kazanın ihbar edilmesiyle, zararın miktarını belirlemek sigortanın sorumluluğundadır.

Davalı sigorta şirketine yapılan başvurudan itibaren davalı sigorta şirketinin 8 iş günü sonunda yani 20/10/2023 tarihinde temerrüde düşmüş olması nedeni ile bu tarihten itibaren tazminat miktarından sorumlu olmasına karar verilmiştir.

Arabuluculuk ücreti bakımından; davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olmasına, dava şartı niteliğindeki bu başvuru şartı nedeniyle de arabuluculuğun işbu davada zorunlu olmamasına rağmen (6325 S. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrası), davacı tarafça arabuluculuğa başvurulmuş olması halinde, yargılama sonucunda bu ücretin davalı sigorta şirketine yüklenmesi gerektiği değerlendirilmiştir. Şöyle ki;

Dava kabul edilmiş ve davacı taraf yargılamada haklı bulunmuş olmasına göre, arabuluculuk giderinin davacı üzerinde bırakılmasının mümkün olmadığı, ayrıca davanın taraflarının, dava açılmadan önce, zorunlu olmasa dahi dava açılmasının son çare olduğunu gözeterek uyuşmazlığı gidermek amacıyla ve makul olacak şekilde ihtiyari uyuşmazlık çözüm yöntemlerine başvurmasının ve buna bağlı olarak yaptıkları ihtarname masrafı, ihtiyari arabuluculuk ücreti gibi masraflarını haklılık oranlarına göre eldeki davada talep etmelerinin kabul edilebilir olduğu düşüncesiyle davacı taraf aleyhine bu konuda hüküm kurmanın hakkaniyetli olmayacağı, son olarak, sigorta şirketine başvurmak ile arabuluculuk müessesesinde tarafların çözüm aramasının aynı durumlar olmadığı değerlendirilmiştir.

Katip Hakim