Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/756 K.2024/745

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

İHBAR OLUNAN

VEKİLİ

DAVA : Tazminat

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin ... plaka sayılı, 2017 model Volvo S90 marka aracı 17/08/2017 tarihinde, davalı ... Otom. Tic. Ve San.

A.Ş.'nden sıfır kilometre olarak satın aldığını, bahse konu araçta arıza meydana gelmesi sebebiyle araç davalı şirkete onarım için bırakıldığını, davalı şirketçe arızanın üretim hatası olduğunun motorun komple değiştirilmesi gerektiğini, aracın onarım işlemlerinin yapıldığı ve üretim hatası olduğu için indirimli olarak 38.568,04 TL bedelli fatura kesildiğini ve ileride istirdat davası açmak haklarının saklı tutularak bu bedeli ödediklerini, bu durum ile ilgili Konya.

Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş esas sayısı ile tespit talebinde bulunduklarını, 119.398,30 TL hasar tutarı, 100.000 TL değer kaybı bedelinin bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, aracın motorunun tamamen değişmesi şase numarasının ve ruhsatın da değişmesine sebebiyet verdiğini, bu durumun aracın değerinde kayba sebebiyet verdiğini belirterek;

davalı taraf ile görüşülmesine rağmen zararın tazmin edilmediğini bu sebeple ihtiyati haciz veya ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacı tarafından ödenmesi gereken vekalet ücretinin de davalı taraftan alınmasına karar verilmesini, dava konusu aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesini, davacı tarafından ödenen 05/10/2021 tarih ... numaralı 38.568,04 TL bedelli faturanın ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,

bu taleplerinin kabul görmemesi halinde davanın kabul edilerek davacı tarafından ödenen 38.568,04 TL bedelli fatura bedelinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, araçtaki değer kaybının ileride bilirkişilerce kesin olarak hesaplandığında arttırılmak üzere şimdilik 100.000 TL'lik kısmının aracın satın alındığı fatura tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacının aracının tamir ve onarım için geçen sürede araçtan mahrum kalmasından dolayı şimdilik 1.000 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu aracı ilişkin ayıp ihbarının süresi içinde yapılmadığını, aracı teslim aldıktan yaklaşık 4 yıl sonra ihbarda bulunulduğunu, 1 ay içinde davalı şirkete başvurulması gerektiğini, davacının muayene için yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davacının araçtan yararlanma sürecinin devam ettiğini, taraflar arasında menfaat dengesinin korunması gerektiğinden, aracın misli ile değişim talebinin kabul edilmemesi gerektiğini, değer kaybının ödenmesi olanağı varken, bedel iadesi kararı verilmesi usul ekonomisi ne aykırı olduğunu, ayrıca davanın ... Ltd. Şti.'ne ihbar edilmesine karar verilmesini, davanın reddedilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... Ltd.

Şti. vekili davaya beyan dilekçesinde özetle; öncelikle noksan olan harcın davacı tarafça ikmaline karar verilmesini, dava konusu aracın davacı tarafa 17/08/2017 tarihinde satılarak teslim edildiğini, ihbar olunan şirketin ve davalı şirketin hiçbir surette 5 yaşındaki ve 150.000 km'deki aracın motorunun ücretsiz değiştirme gibi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davalının davacıya fatura bedelinde müşteri memnuniyeti açısından indirim yapmış olması aracın ayıplı olduğu anlamında yorumlanamayacağını, aracın şu an da davacı tarafça sorunsuz bir şekilde kullanıldığını, bu durumda araç değişiminin söz konusu olamayacağını,

şayet araca davacının bahsettiği üzere bir arızanın var olması halinde davacının 150.000 km'ye kadar aracı kullanamayacağını, davacının seçimlilik hakkını aracın onarımını tercih ederek gerçekleştirdiğini, araçta ayıp olarak nitelendirilebilecek maddi bir hasar ya da eksikliğin söz konusu olmadığını belirterek, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır. Mahkememizce Konya . Noterliği'ne, Konya . Sulh Hukuk Mahkemesi'ne, ... A.Ş.'ye yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. İstanbul Teknik Üniversitesi Otomotiv Kürsüsünden belirlenen 3 kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; ayıplı olduğu iddia edilen malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi ve ödenen tamir bedelinin tahsili yahut tamirinden kaynaklı tamir bedeline, mahrumiyet bedeline, araçta meydana gelen değer kaybı bedeline yönelik tazminat talebine ilişkindir. Somut olayda uyuşmazlık ticari satımdan kaynaklı ayıp nedeniyle misli ile değişim olmadığı takdirde tazminat istemine ilişkindir.

Seçimlik borç kavramı TBK m. 87’de düzenlenmiştir. Seçimlik borç, birden çok edimin söz konusu olduğu durumlarda, edimlerden birinin ifasının yeterli olduğu hallerdir.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 227.maddesinde ise; satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcının, seçimlik haklardan ancak birini kullanabileceği belirtildikten sonra satılanın ayıplı olması durumunda alıcının sahip olduğu seçimlik haklar; satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme ve imkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme olarak belirlenmiştir.

Bu seçimlik haklar dışında alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı ise saklıdır. Bu haklar kullanımla biten inşai haklardan olup, davacının misli ile değişim olarak kullandığı seçimlik hakkını ıslah ile değiştirmesi mümkün değildir. Bu nedenle davacı tarafından yapılan ıslah hukuki sonuç doğurmaz. (Y.. HD., E. ... K. ... T. 5.6.2008)

Konya . Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasında keşif yapılarak bilirkişi raporu düzenlendiği görülmüştür.

Mahkememizce İstanbul.

Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak, İstanbul Teknik Üniversitesi Öğretim Üyelerinden oluşan bilirkişi heyetinin 18/05/2023 tarihli raporunda sonuç olarak; dava konusu ... plakalı otomobilin motorunda ortaya çıkan ve aracın ilk alımı sırasında belli olmayan ancak kullanımla ortaya çıkan bu sorunun, aracın sorunsuz bir şekilde faydalanmayı etkilediği, sürekliliğinin olduğu, kullanıcı kaynaklı olmayan üretimden kaynaklı bir sorun olduğu için gizli ayıp niteliği taşıdığı, dava konusu taşıtın iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı,

seçimlik hakları vb. hususunun teknik alanlarda uzmanlığı bulunan bilirkişi kurulumuzun uzmanlık alanları dışında, hukuki değerlendirmeler muhtaç Mahkeme'nin takdiri ve uhdesinde bir husus olduğu, dava konusu otomobilin 05.10.2021 tarihli faturasından motorunun değiştirildiği ve bu işlem sonrası ortadan kalkmış olduğunun tespit edildiği, dava konusu araçta yapılan motor değişimi ile aracın ikinci el piyasa değerinde 100.000 TL değer kaybı oluşabileceği belirtilmiştir.

Aynı bilirkişi heyeti 05/03/2024 tarihli ek raporda sonuç olarak; davacıya ait ... plakalı aracın kadri maruf, haddi layık onarım bedelinin iskontolu KDV hariç 32.684,78 TL-KDV dahil 38.568,04 TL olduğu ve KDV hususunun Mahkemenin takdirlerinde olduğu, ... plakalı araçta 100.000 TL değer kaybı oluşabileceği yönündeki kök rapordaki görüş ve kanaatte bir değişiklik olmadığı, meydana gelen hasarın prosedürler dahil onarımı için yeterli olan toplam 28 gün mahrumiyeti boyunca KDV hariç 28.000 TL - KDV dahil 33.040 TL ikame araç bedeli zararına uğrayacağı ve KDV hususunun Mahkemenin takdirlerinde olduğu belirtilmiştir.

Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinin 07/11/2023 tarihli rapor alınmış, raporda sonuç olarak; motordaki ayıp gizli ayıp olduğundan dolayı motorun araca takılması ve sökülmesi vb. bedelini (servis ücreti) değer kaybının toplamı olan 264.658,04 TL."yi .... Ltd. Şti.'nin ödemesi gerektiğini, (malzeme hatasından dolayı imalat hatası olması sebebiyle gizli ayıp olduğu için), motorun arızalanmasında sürücünün hatasının bulunmadığı, servis ücretini .... A.Ş. ... Oto. Ltd. Şti. firmasından alması gerekli olacağı, aracın değer kaybının 226.100,00 TL olacağı belirtilmiştir.

Davacı vekili 14/06/2024 tarihli bedel arttırım dilekçesinde özetle; değer kaybına yönelik alacağın 126.100 TL arttırarak toplam 226.100 TL'ye çıkarttıklarını, aracın tamir ve onarımı için geçen sürüde araçtan yararlanılamamasından dolayı alacağı 32.040 TL arttırarak 33.040 TL'ye çıkarttıklarını belirtmiştir.

Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede.

İstanbul Teknik Üniversitesi Öğretim Üyelerinden oluşan bilirkişi heyetinin 18/05/2023 tarihli raporunda; dava konusu ... plakalı otomobilin motorunda ortaya çıkan ve aracın ilk alımı sırasında belli olmayan ancak kullanımla ortaya çıkan bu sorunun, aracın sorunsuz bir şekilde faydalanmayı etkilediğinin, sürekliliğinin olduğunun, kullanıcı kaynaklı olmayan üretimden kaynaklı bir sorun olduğu için gizli ayıp niteliği taşıdığının, dava konusu otomobilin 05.10.2021 tarihli faturasından motorunun değiştirildiği ve bu işlem sonrası ortadan kalkmış olduğunun tespit edildiğinin,

dava konusu araçta yapılan motor değişimi ile aracın ikinci el piyasa değerinde 100.000 TL değer kaybı oluşabileceğinin belirtildiği, aynı bilirkişi heyetinin 05/03/2024 tarihli ek raporda sonuç olarak; davacıya ait ... plakalı aracın onarım bedelinin iskontolu KDV hariç 32.684,78 TL,KDV dahil 38.568,04 TL olduğunun, ... plakalı araçta 100.000 TL değer kaybı oluşabileceği yönündeki kök rapordaki görüş ve kanaatte bir değişiklik olmadığının,

meydana gelen hasarın prosedürler dahil onarımı için yeterli olan toplam 28 gün mahrumiyeti boyunca KDV hariç 28.000 TL,KDV dahil 33.040 TL ikame araç bedeli zararına uğrayacağının belirtildiği anlaşılmakla, dava konusu aracın alındığı ve ayıbın ortaya çıkma tarihleri dikkate alındığında, Davacının aracın misli ile değiştirilmesi talebinin reddine, Mahkememizce hükme esas alınan 18/05/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporu dikkate alınarak, davacının değer kaybı, araçtan yararlanılamamasından dolayı uğradığı zarar ve onarım bedelinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.