Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/844 K.2025/471

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ... Esas - ... Karar

T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA

KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACILAR

1- ... - (T.C. Kimlik No: ... ) 2- ... - (T.C. Kimlik No: ... ) 3- ... - (T.C. Kimlik No: ... ) 4- ... - (T.C. Kimlik No: ... ) 5- ... - (T.C. Kimlik No: ... ) 6- ... - (T.C. Kimlik No: ... ) 7- ... - (T.C. Kimlik No: ... )

VEKİLİ

DAVALILAR

1- ... - (T.C. Kimlik No:... )

VEKİLİ

2-

VEKİLİ

3- ... - (T.C. Kimlik No: ... )

VEKİLİ

İHBAR OLUNAN

VEKİLİ

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle.

16/10/2023 tarihinde müteveffaya ait ve kendi sevk idaresindeki ... plaka sayılı aracın Hadim-Bozkır ilçesi yönünden Çumra ilçesi istikametine seyir halinde iken aynı istikamete doğru seyir hamide olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... adına kayıtlı ... plaka sayılı araca arka sol kısmından çarpması sonucunda maddi hasarlı ve davacıların desteği müteveffa ...'in ölümü ile sonuçlanan trafik kazası meydana geldiğini, Çumra CBS'nin ... soruşturma numaralı dosyasının açıldığını, dosyadan alınacak olan bilirkişi raporları ile sürücü ...'in %100 kusurlu olduğunun ortaya çıkacağını,

davacıların kaza sonucu vefat edenin desteğinden maddi ve manevi olarak yoksun kaldıklarını belirterek, öncelikle davalılardan ... adına kayıtlı olan ... plaka sayılı aracın trafik kaydına ve davalı araç sürücüsü ... ve araç işleteni ...'un tüm taşınır ve taşınmazları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine kararın kesinleşmesine kadar cebri icra yoluyla satışı ve 3. Şahıslara devri engelleyici nitelikte ihtiyati tedbir şerhi konulmasına ya da ihtiyati haciz şerhi konulmasına karar verilmesini,

trafik kazasında yaşanan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalan davacılar ... ve ... için (fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere) 6100 sayılı Yasa'nın 107. maddesi uyarınca maddi tazminat isteğinin incelenmesine, toplanacak delillere göre maddi tazminat hesabı yaptırılarak, şimdilik her bir davacı için ayrı ayrı 100 TL olmak üzere Toplam 200,00 TL maddi tazminatın davalılar işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden;

... yönünden olay tarihindeki sigorta limitleri aşılmamak üzere temerrüt tarihinden işletilecek avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen davalılardan tahsiline, davacı eş ... için 100.000 TL, davacı kız ... için 25.000 TL, davacı kız ... için 25.000 TL, davacı kız ... için 25.000 TL, davacı kız ... için 25.000 TL, davacı kız ... için 25.000 TL, ve davacı kız ... için 25.000 TL ve toplamda 250.000 TL manevi tazminatın, olay tarihinden itibaren işletilecek faiz, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte müşterek ve müteselsilen davalılar sürücü ve işletenden tahsiline,

yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılara müşterek ve müteselsilen yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; davaclının, davaya konu traktörü, ... San. Ve Tic. Ltd.

Şti'ye 2020 yılında kiraladığını, 2023 yılına ait kira sözleşmesinin mevcut olduğunu, söz konusu şirketin ... , ..., ... , ... adına kayıtlı olduğunu, iş yerlerinin kullandıkları araçlar, kendilerine ait olmayıp da uzun süreli kira sözleşmesi ile kiralanmış ise; işleten, kiracı konumundaki iş yeri sahibi olan gerçek veya tüzel kişi olduğunu, bu bağlamda kira sözleşmesi ile Yargıtay kararlarına göre de;

ekonomik yönden güçsüz birini (danışıklı olarak) kiracı gibi gösterilmesi gerekçesiyle, üçüncü kişileri bağlayacak güçte değilse, yan deliller ile güçlendirilmesi halinde, ilgili hususlar yargılamada tartışılarak hükme esas alınması gerektiğini, davalının kiracı olarak aktif bir şirketi kiracı olarak göstermesi, söz konusu şirketin limited şirket olması, davacı yönünden olası bir tazminatın tahsil kabiliyetinin davalıya nazaran çok daha yüksek olması ve aksi bir düşüncenin hayatın olağan akışına uygun olmaması da düşünüldüğünde, Mahkemece ...

San. Ve Tic. Ltd.

Şti'ye davanın ihbarında zorunluluk olduğunu, kusura ilişkin olarak Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alınması gerektiğini, Kaza sırasında müteveffa araç sürücüsü ...'in emniyet kemeri takılı olmadığını, kaza sonrasında müteveffa araçtan fırlayarak araç dışında bulunduğunu ve zemine çarpmanın etkisi ile zararın artmasına sebebiyet verdiğini, müterafik kusur indiriminin oluştuğunu, manevi tazminat talebine ve miktarına da itiraz ettiklerini, davacı tarafın ticari faiz istemini kabul etmediklerini, davacıların haksız ve hukuki dayanaktan yoksun dava talebinin öncelikle pasif husumet yokluğundan reddine,

aksi halde davacının tüm taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; davacıların usulüne uygun olarak başvuruda bulunmadıklarını, bu sebeple davanın usulden reddine karar verilmesini, ayrıca davacıların tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, bu sebeple davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmesini, davalı ... yönünden atfedilen kusuru kabul etmediklerini, davanın ... ihbarının gerektiğini, ...'nın temerrüde düşmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazaya karışan ... plaka sayılı aracı 15/05/2023 tarihinden 12/12/2023 tarihine kadar ... isimli şahsa kiraladığını, aracın maddi ve manevi kullanımından kaynaklı gelecek her türlü zararından ... sorumluluğunun bulunduğunu belirtmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin usulüne uygun olmadığını, bu nedenle reddine karar verilmesi gerektiğini, kusur durumunu davalı yönünden kabul etmediklerini, bilirkişiden rapor alınması gerektiğini, kaza tespit tutanağında kaza saatinin geç yazıldığını, kaza gerçekleştiği anda havanın aydınlık olduğunu, davalının aracındaki aydınlatmadan dolayı bir kusurun bulunmadığını, davacının ihtiyati haciz / ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.vekili davaya beyan dilekçesinde özetle; ... tarafından ileri sunulan hususların gerçeği yansıtmadığını, davanın ihbarını gerektirecek bir hususun bulunmadığını, savcılık dosyasında fren mesafesinin uzun olduğunun tespit edildiğini müteveffanın hız sınırlarına uymadığını, traktör kiralayan olarak yer alan ... ihbar olunan şirkette herhangi bir yetkisinin bulunmadığını, sunulan dekontların kira ilişkisini ortaya koymaktan uzak olduğunu, bir kira ilişkisinin varlığının söz konusu olmadığını, davaya konu olay ile ilgili ihbar olunan şirketin bir bağının bulunmadığı, davanın reddine karar verilmesi belirtilmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Mahkememizce Karatay İlçe Emniyet Müdürlüğü, Meram İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Sarıçam İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Erzin İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Konya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'ne, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü'ne, Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'ne, Konya İl Emniyet Müdürlüğü'ne yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden, aktüerya bilirkişisinden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir.

Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Kusur durumunun tayini açısından yapılan değerlendirmede; Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın düzenlediği 12/12/2024 tarihli raporda sonuç olarak; müteveffa sürücü ...'in % 25 oranında kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'in % 75 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Mahkememizce aktüer hesabına ilişkin olarak 21/01/2025 tarihli bilirkişi raporu alınmış, bilirkişi raporunda sonuç olarak; 16.10.2023 günü meydana gelen trafik kazasında vefat eden ...'in TRH - 2010 Mortalite Tablosuna göre yapılan hesaplama sonucu eşi ...'in Destekten Yoksun Kalma Tazminatının; 1.629.943,30 TL, kızı ...'in Destekten Yoksun Kalma Zararının bulunmadığı, P.M.F.1931 Yaşama Tablosuna göre yapılan hesaplama sonucu eşi ...'in Destekten Yoksun Kalma Tazminatının; 1.369.227,29 TL, kızı ...'in Destekten Yoksun Kalma Zararının bulunmadığı belirtilmiştir.

Davacılar vekili 14/05/2025 tarihli dava değeri arttırım dilekçesinde özetle; davacı Fatma Bozsdemir (eşi) için destekten yoksun kalma tazminatı olarak 100 TL'yi 1.369.127,29 TL arttırarak 1.369.227,29 TL'ye yükselttiklerini, davacı ... (kızı) için 100 TL olmak üzere toplam 1.369.327,29 TL destekten yoksun kalma maddi tazminat tutarının davalılar işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden; ... yönünden olay tarihindeki sigorta limitleri aşılmamak üzere temerrüt tarihinden işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte müşterek ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Faiz başlangıcı açısından yapılan değerlendirmede; uyuşmazlığın haksız eylemden kaynaklandığı, sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumlu olduğu tazminatı 2918 sayılı KTK 99. maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içerisinde ödemesi gerektiği, bu süre içinde ödeme yapılmaz ise bu süre sonra erdikten sonra 9.gün sigorta şirketinin temerrüde düştüğünün kabul edileceği, 20/12/2023 tarihinde temerrüde düştüğü Mahkememizce kabul edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacıların 16/10/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat taleplerinde bulunduğu, dosya kapsamında aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporları ve davacının bedel artırım dilekçesi dikkate alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Davacıların manevi tazminat talepleri yönünden yapılan incelemede ise ; kazanın meydana geldiği tarih, tarafların kusur durumu, paranın alım gücü, tarafların ekonomik ve sosyal durumu ve istenilen manevi tazminatın miktarı ile manevi tazminatın amacı göz önünde bulundurularak, davacıların manevi tazminat talebinin kabulüne karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.