Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/207 K.2023/382

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil söz konusu davalının Facebook sitesinde satış ilanına koyduğu ... plakalı ( ... satış sonrası yeni plaka almıştır ) aracın satışı hususunda, davalı ile yapılan telefon görüşmelerin de araca ilişkin görülen bazı kaporta eksiklerin dışında herhangi bir gizli ayıbı olmadığını, söz konusu aracın resimlerde görüldüğü gibi olduğunu, hatta aracın motorunun çalıştığına ilişkinde Whatsapp üzerinden davalı tarafından müvekkil alıcıya video kaydı yapılarak gönderdikten sonra, taraflar aracın satışı hususunda anlaşmış olup , davalı adına kayıtlı ... plakalı ( ... plakalı ) ...

Marka 1997 Model otomobil cinsi araç için müvekkil tarafından davalı alıcıya 75.000,00 TL bedel ile anlaşılmış ve söz konusu bedel yine davalının banka hesabına ... Vectra satış bedeli olarak resmi havale edildiğini, davalı ile yapılan görüşme ve anlaşma neticesinde, aracın bedeli ödenerek, müvekkil adına vekili vasıtası ile araç trafik kaydı Denizli. Noterliği 22.12.2022 tarih ve ... yevmiye nolu satış sözleşmesi araç devir işlemleri gerçekleşmiştir.

Satıcı noter satışında her ne kadar satış bedelini fatura çıkışı nedeni ile düşük göstermiş ise de , müvekkil davacı bu hususta ilgili kurum ve kurumlara gerekli ihbar ve şikayetinde bulunmuş olup, aracın satış bedeli banka havale dekontunda yazan bedel olduğunu, davalıya yapılan yazılı ihtar ve şifai başvurular sonuçsuz kalmış olup, davalı tarafından müvekkilin zararının karşılanmayacağı açıkça dile getirilmesinin ardından , müvekkil davacı tarafından söz konusu aracın ayıbın tespiti ile giderilmesi için gerekli masrafın tespiti için Konya.

Tüketici Mahkemesinin ...

D.İş sayılı dosyasından delil tespiti yaptırmış ve bu husular dosya kapsamında ilgili bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, söz konusu rapora göre müvekkil davacının söz konusu aracı hali hazır çalışır duruma getirmesi için 31.000,00 TL maliyetinin olacağı tespit edilmiş olup, müvekkil iş bu delil tespiti içinde 2.791,20 TL mahkeme keşif ve bilirkişi gideri harcadığını, öncelikle müvekkil davacının rehinle temin edilmemiş alacağının, dava sonrası imkansız hale gelmemesi ve alacağının akim kalmaması için, taktir edilecek teminat karşılığında.

İ.İ.K.

257 , 258 maddeleri hükmünce davalının taşınır ve taşınmaz mallarıyla, üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine İhtiyati haciz konulmasına, bu nedenlerle davalarının kabulü ile, satılanı alıkoyup kıymetinin noksanı mukabilinde semenin tenzili ile karşı taraf davalıdan; fazlaya ilişkin dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydı ile 31.000,00 TL ayıba ilişkin indirim ve 2.791,20 Tl delil tespiti giderleri olmak üzere toplam 33.791,20 TL 'nin satış bedelinden indirim ile ayıbın tespit tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faizi ile birlikte tahsili ile müvekkil davacıya ödenmesine,

yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Yetkili mahkeme kural olarak davalının yerleşim yerinin mahkemesi olduğunu, davalı müvekkil, Denizli ilinde ikamet etmekte olup, yetkili mahkeme de Denizli Mahkemelerinin olduğunu, sözleşmeden doğan davalarda sözleşmenin yapıldığı yer mahkemesi de yetkili olup, davaya konu araç Denizli'de bulunduğundan sözleşme Denizli'de kurulduğunu, bu sebeple huzurdaki dava yine Denizli'de bulunan Mahkemelerin yetki alanına girdiğini, davalı tarafça açılan Konya. Tüketici Mahkemesi'nin ...

D. İş ... K. Sayılı delil tespiti dosyasında alınan 05.02.2023 tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu 1997 model, ...

Marka araç ile ilgili 01.02.2023 tarihinde yapılan delil tespiti müvekkilin yokluğunda yapılmış olup, bu sebeple bilirkişi raporundaki aleyhe hususları kabul etmediklerini. hespit konusu araç, müvekkil tarafından karşı tarafa piyasa fiyatının çok çok altında satıldığını, söz konusu aracın iyi durumda olan emsalleri o dönem için 130.000-150.000 TL fiyat bandında olduğunu, bu nedenle satış fiyatı göz önüne alındığında oldukça makul ve yerinde olduğunu, ayrıca bilirkişi raporunda toplam 31.000,00 TL hasar tespit edilmesi,

aracın satış bedeline oranla oldukça fahiş olduğunu, bu nedenle yokluklarında yapılan delil tespitini ve bu rapordaki hesaplamayı kabul etmediklerini, beyanları doğrultusunda, haksız olarak açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Konya . Tüketici Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyası fiziken celp edilerek incelenmiştir.

Denizli Ticaret Müdürlüğünün 17/04/2023 tarihli cevabı yazısı ile ... T.C. kimlik numaralı ...'nin herhangi bir şirket ortaklığına ve şahıs kaydına rastlanılmadığı bildirilmiştir.

Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün 20/04/2023 tarihli cevabı yazısı ile ... TCK. nolu "..."” nın sahibi olduğu bir ticari işletme kaydına ve şahıs şirket ortaklığına rastlanılmadığı bildirilmiştir.

Meram Vergi Dairesi Müdürlüğünün 14/04/2023 tarihli cevabı yazısı ile ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... 2. sınıf tüccar olup işletme hesabına göre defter tuttuğu bildirilmiştir.

Denizli Esnaf Sanatkarlar Sicil Müdürlüğünün 17/04/2023 tarihli cevabı yazısı ile ... (Tc: ...)'nin Sicil Müdürlügünün kaydına rastlanmadığı bildirilmiştir.

Saraylar Vergi Dairesi Müdürlüğünün 20/04/2023 tarihli cevabı yazısı ile ... (T.C....) vergi kimlik numarasında kayıtlı mükellefi ...'nin - 01.01.2023 tarihinden itibaren Gerçek Usul mükellef olduğu ve Bilanço Usulüne göre defter tuttuğu bildirilmiştir.

Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Müdürlüğünün tarihli cevabı yazısı ile ... T.C. Kimlik numaralı ... sicil müdürlüğünün ... sicil numarasına 08.08.2014 tarihinde Oto Yedek Parça Ticareti meslek dalında kayıt yaptırmış olup sicil kaydı 17.04.2023 tarihi itibari ile devam ettiği bildirilmiştir.

Türkiye Noterler Birliğinin 02/05/2023 tarihli cevabı yazısı ile ... plaka (Yeni plaka ...) plakalı aracın/araçların ... şasi numarasından/numaralarından, yapılan sorgulama sonucu belirtilen tarihleri kapsar tescil bilgileri ve güncel bilgilerine ilişkin araç tescil özet raporu ve tablo düzenlenerek ekte gönderilmiştir.

(II)DAVANIN VE GÖREVLİ MAHKEMENİN TESPİTİ VE GEREKÇE

Mahkemenin görevli olması, HMK 114/1-c maddeye göre dava şartıdır. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir (HMK 1. md.). “Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler”(HMK115.md.).

Türk Ticaret Kanununun Ticari davalar, çekişmesiz yargı işleri ve delilleri başlıklı 4. Maddesi "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır." hükmünü içerir.

Yine Türk Ticaret Kanununun Ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler başlıklı 5. Maddesi "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." hükmünü içerir.

Ticari davalar kendi aralarında, mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalarda tarafların sıfatlarına ve dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığına bakılmazken Kanun o davayı ticari dava olarak tanımladığı için ticari dava sayılır. Mutlak ticari davalar, TTK nın 4/1/a-f bentleri arasında sayıldığı gibi, Kooperatifler Kanunu (md.99), İcra ve İflas Kanunu (md.154), Finansal Kiralama Kanunu (md.31) gibi bazı özel kanunlarda da belirlenmiştir.

Buna karşılık tarafları tacir olan ve her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olan davalara ise nispi ticari dava denir. Yani bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de tarafların tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir.

Uyuşmazlık konusunun taraflar arasındaki Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davası olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda eldeki somut davaya bakıldığında; gelen müzekkere cevapları ve dava dilekçesi incelendiğinde, davacının tacir olmadığı tespit edilmiştir.

Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin yukarıda belirtilen mutlak ticari davalar kapsamına girmediği gibi davacının tacir olmaması sebebiyle eldeki davanın nispi ticari dava kapsamında da kalmadığı açıktır.

Bu hali ile bu davalara bakma görevinin Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu anlaşıldığından mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...