Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/48 K.2023/449

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLLERİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Bankanın Taraf Olduğu Banka Teminat (Garanti) Sözleşmesinden Kaynaklanan Davalar (Alacak)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Bankanın Taraf Olduğu Banka Teminat (Garanti) Sözleşmesinden Kaynaklanan Davalar (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Davalı bankanın ... Şubesi'nde çek hesabı bulunan dava dışı ...

Tic.Ltd.Şti. aşağıda dökümü sunulan 10 adet çeki keşide ederek borcuna karşılık davacıya verdiğini, 09.07.2016 tarih ... çek numaralı 19.730,88 TL, 15.07.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 29.07.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 02.08.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 05.08.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 06.08.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 09.08.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 12.08.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 18.08.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL, 23.08.2016 tarih ... çek numaralı 22.000,00 TL'lik davacıya verilen çeklerin,

süresinde ibraz edilmesine karşın karşılıksız çıktığını, davalı bankaya bankanın sorumlu olduğu bedelin tahsili istemi başvuruları da Konya .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından tedbir kararı bulunduğundan bahisle reddedildiğini, Konya .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyasından verilen tedbir kararının tarihi 15.06.2016 olup, ilgili çeklerin tedbir kararından önce davacı şirkete verildiği/tedavüle çıkarıldığı 05.04.2016 ve 14.04.2016 tarihli çek tevdi bordroları ile sabit olduğunu, bu nedenlerden dolayı, fazlaya dair tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla;

davanın kabulü ile karşılıksız çıkan toplam 10 adet çek nedeniyle her bir çek yaprağı için 1.290,00 TL olmak üzere toplam 12.900,00 TL'nin, Çek Kanunu madde 3 uyarınca her bir çek için ibraz tarihlerinden itibaren her geçen gün binde üç gecikme cezasıyla birlikte davalı bankadan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalı ... Şubesi ile dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. arasında akdedilen Kredi Genel Sözleşmelerine istinaden adı geçene kredi açıldığını ve bu kapsamda çek karnesi verildiğini, firma tarafından Konya. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

E. Sayılı dosyasına kayden iflasın ertelenmesi talep ettiğini, bu davadan tedbir kararı verildiğini, ayrıca firmaya kayyum ataması yapıldığını, ilgili Şubece kayyuma ait imza beyannamesinin temin edilmesi ile firmayla yapılacak tüm işlemlerde; şirket ana sözleşmesi ve kararlarının titizlikle incelenmesi ve kayyum onayının alınması,

aksi halde kayyum onayı alınmadan yapılan tüm işlemlerin hukuken geçersiz olacağı, keşide edilen çeklerde, kayyum onayı bulunup bulunmadığı hususu önem arz ettiğini, tedbir kararından sonraki bir keşide tarihini içeren çekin ibrazı halinde, çekle ilgili işlem yapılması ve/veya çekin banka sorumluluk tutarının ödenmesi aşamasında çekin keşide edilmesinde kayyum onayı olup olmadığının sorgulanması,

kayyum onayı olmaması durumunda, çek bedeli ve çek sorumluluk bedelinin hamile ödenmemesinin uygun olacağı, zira, tedbir kararından sonraki tarihi taşıyan ve kayyum onayı bulunmayan çeklerin hukuken geçerli olamayacağını, Kayyımın ise bu olay özelinde onayı bulunmadığını, bu kapsamda kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydı ile her ne kadar çekler ileri tarihli düzenlenmişse de ileri tarihte firmanın işlem yapabilmesi kayyımın onayına bağlandığını, bir firma iflasın ertelenmesi davası açmayı düşündüğü yahut düşünebileceği bir anda ileri tarihli çek keşide ediyor ise kötüniyetli olduğunu,

kaldı ki iş bu çekler için kayyım onayı gereken işlem şirketin faaliyetleri ve devamlılığı ile ilgili ise sonradan da verebileceğini, Söz konusu çek yapraklarının batıl olduğunu, kambiyo vasfı taşımadığını, bu sebeplerle, usul ve yasaya aykırı davanın reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

(II) YARGILAMADA TOPLANAN DELİLLER

Mahkememizce Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ve ... Esas sayılı dosyaları celp edilerek incelenmiştir.

SMMM Bilirkişisi ... mahkememize sunmuş olduğu 13/06/2023 tarihli raporunda özetle. Rapor içeriğinde yapılan açıklamalar ve dosyaya mübrez belge, bilgi, davacı şirket ve dava dışı şirket ... ... Tic. Ltd Şti'ne ait ticari defter ve dosya içeriğinde sunulan belgelerin incelenmesi ile yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde.

Davacı şirketin ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, defterlerin birbirini teyit eder biçimde olduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı, bu itibarla ticari defterlerinin lehine delil niteliği taşıdığı, Dava dışı ... ... Tic.

Ltd Şti'ne ait incelenen 2016 e ticari defterlerinin, 6335 sayılı yasayla değişik 6102 sayalı yasanın 64. Maddesinin 3. Fıkrası gereğince elektronik ortamda tutulduğu, elektronik ortamda tutulan defterlerle ilgili kapanış onaylarının Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ve Maliye Bakanlığınca müştereken çıkartılan tebliğe uygun olduğu, kapanış beratlarının süresinde yapıldığı, 2016 yılı ticari defterlerinin muhasebe usul ve esaslarına uygun şekilde tutulduğu, ticari defterlerin kendi içinde birbirini teyit eder nitelikte olduğu, Davacı ...

Ürn. Ltd Şti.'nin 2016 yılı yevmiye defterinde, dava konusu olan toplam bedeli 217.730,88 TL tutarındaki 10 adet çekin tamamının 05.04.2016 tarihli ... yevmiye numarasında kayıtlı olduğu, çeklerin tamamının 05.04.2016 tarihinde ... ... Yemcilik Ltd. Şti. tarafından verildiği, dava konusu çeklerin Konya. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının tedbir tarihi olan 15.06.2016 tarihinden öne tedavüle sürüldüğü, dava dışı ... ... Tic. Ltd.

Şti.'nin 2016 yılı yevmiye defterinde, toplam bedeli 217.730,88 TL tutarındaki 10 adet çekin tamamının 05.04.2016 tarihli ... yevmiye numarasında kayıtlı olduğu, Davacı ... Ürün. Ltd. Şti.'ne 05.04.2016 tarihinde verildiği, dava konusu çeklerin Konya. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... e. Sayılı dosyasının tedbir tarihi olan 15.06.2016 tarihinden önce tedavüle sürüldüğü görüş ve kanaatini bildirmiştir.

(III) DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, çek yaprağı bedelinden doğan alacak davasıdır. Davacı vekili dava dilekçesiyle, davalı bankanın dava dışı ... ... Tic. Ltd. Şti.'nin çek hesabından 10 adet çeki keşide ederek davacıya verdiğini, çeklerin süresinde ibraz edilmesine rağmen karşılıksız olduğunu, Çek Kanunu madde 3 uyarınca her bir çek için ibraz tarihlerinden itibaren her geçen gün binde üç gecikme cezasıyla birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı cevap dilekçesiyle, usul ve yasaya aykırı olması nedeniyle davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce rapor düzenlettirilmek üzere dosya bilirkişiye tevdii edilmiş olup, düzenlenen 13/06/2023 tarihli raporda neticeten; davacı şirket ve dava dışı şirket ... ... Tic. Ltd Şti'ne ait ticari defter ve dosya içeriğinde sunulan belgelerin incelenmesi ile yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde.

Davacı şirketin ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, defterlerin birbirini teyit eder biçimde olduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı, bu itibarla ticari defterlerinin lehine delil niteliği taşıdığı, Dava dışı ... ... Tic.

Ltd Şti'ne ait incelenen 2016 e ticari defterlerinin, 6335 sayılı yasayla değişik 6102 sayalı yasanın 64. Maddesinin 3. Fıkrası gereğince elektronik ortamda tutulduğu, elektronik ortamda tutulan defterlerle ilgili kapanış onaylarının Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ve Maliye Bakanlığınca müştereken çıkartılan tebliğe uygun olduğu, kapanış beratlarının süresinde yapıldığı, 2016 yılı ticari defterlerinin muhasebe usul ve esaslarına uygun şekilde tutulduğu, ticari defterlerin kendi içinde birbirini teyit eder nitelikte olduğu, Davacı ...

Ürn. Ltd Şti.'nin 2016 yılı yevmiye defterinde, dava konusu olan toplam bedeli 217.730,88 TL tutarındaki 10 adet çekin tamamının 05.04.2016 tarihli 212 yevmiye numarasında kayıtlı olduğu, çeklerin tamamının 05.04.2016 tarihinde ... ... Yemcilik Ltd. Şti. tarafından verildiği, dava konusu çeklerin Konya. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasının tedbir tarihi olan 15.06.2016 tarihinden öne tedavüle sürüldüğü, dava dışı ... ... Tic. Ltd.

Şti.'nin 2016 yılı yevmiye defterinde, toplam bedeli 217.730,88 TL tutarındaki 10 adet çekin tamamının 05.04.2016 tarihli ... yevmiye numarasında kayıtlı olduğu, Davacı ... Ürün. Ltd. Şti.'ne 05.04.2016 tarihinde verildiği, dava konusu çeklerin Konya. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... e. Sayılı dosyasının tedbir tarihi olan 15.06.2016 tarihinden önce tedavüle sürüldüğü tespit edilmiştir.

Yargıtay . HD.nin 17.09.2015 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre, "TTK'nın 712. (6102 sayılı TTK'nın 800/1) maddesine göre, çekin tedavüle çıkarılmasından sonra keşidecinin ölümü veya medeni haklarını kullanma ehliyetini kaybetmesi yahut iflası çekin muteberliğine halel getirmez.

Çek tedavüle konulduktan -lehtara veya hamile verildikten- sonra, keşidecinin durumunda meydana gelen değişikliklerin çekin geçerliliğini etkilememesi doğaldır. Burada aranan tek şart çekin tedavüle çıkarılmasıdır. Hamile yazılı çekin lehtarın veya hamilin elinde bulunması, emre yazılı çekte lehtarın cirosu ve çekin teslimi tedavüle çıkarıldığının kanıtıdır.

Çek ileriki tarihli olarak düzenlenebileceğinden (TTK md.707), çekin keşidecinin ölümünden, ehliyetini kaybetmesinden veya iflasından sonraki bir keşide tarihini taşıması tek başına -aksi ispat edilmediği sürece- geçerliliğini etkilemeyecektir. (... , Çek Hukuku, Ankara, 2011 s.167) Diğer anlatımla, iflas kararı verildikten sonra keşide edilen ve tedavüle çıkarılan çekler bakımından ise, bu çeklerin bankaya ibraz edilmesi ve banka aracılığıyla bir ödemenin yapılması mümkün olmadığından, hukuken bankaya ibraz edilemeyecek bu çekler için bankanın mevzuat gereği sorumluluğu devam etmediğinden,

bunları iflas masasına kaydının talep edilemeyeceği gözetilmelidir.

Netice itibariyle bankanın kanunî garanti miktarını hamile ödemesi zorunluluğu tüm bu şartların (çeki ibraz edenin meşru hamil olması, herhangi bir ödeme engelinin bulunmaması, bankaca basılmış veya bastırılmış geçerli bir çekin bulunması, çekin bankaya süresinde ibraz edilmesi ve karşılığının mevcut olmaması) birlikte gerçekleşmesine bağlıdır. Koşulların birlikte gerçekleşmemesi, muhataba çek bedelinin karşılığı yanında kanunî garanti miktarını da ödememe hakkı verecek ve hatta duruma göre ödememe görevini yükleyecektir. (... , 5941 sayılı Çek Kanunu Şerhi, Ankara, 2010 s.265)"

5941 s. Çek Kanunu'nun 3/7. maddesine göre de ; "Banka; a) Çekin karşılığının hesapta bulunmasına rağmen hamiline ödenmesinin geciktirilmesi, b) Kanunen ödemekle yükümlü olduğu miktarın hamile ödenmesinin geciktirilmesi, hâllerinde, çek hamiline, her geçen gün için binde üç gecikme cezası öder. Bu hâllerde 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun hükümleri uygulanmaz."

Tüm dosya muhtevası birlikte değerlendirildiğinde; yargılamaya esas alınan bilirkişi raporu nazara alındığında, aksini gösterir herhangi bir delilin dosya muhtevası itibariyle bulunmadığı anlaşılmakla, davacının, davalıdan 12.900,00 TL alacaklı olduğu anlaşılmış olup, 12.900,00 TL alacağına Çek Kanunun 3/7 maddesi gereğince her bir çekin ibraz tarihinden itibaren işleyecek her geçen gün için binde üç oranında gecikme cezası ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Katip Hakim