Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/625 K.2024/693

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Davacı müvekkil ... ile davalı ... LTD. ŞTİ arasında 19.12.2023 tarihinde Tarımsal Ges Anahtar Teslim Sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 2. Maddesine istinaden davalı şirket davacı müvekkilinin tarımsal arazisinin bulunduğu ... Mah. ... Küme Evleri No:.... Şehir/Ş.

URFA adresine taraflar arasında kararlaştırılan ilk ödeme yapıldıktan sonra 60 gün içerisinde birinci sınıf işçilik ve birinci sınıf kalitede 300 adet güneş enerji paneli kuracak ve davacı müvekkiline 125 HP/145 KWP gücünde elektrik enerjisi vereceğini, müvekkilinin sözleşmede belirlenen ilk ödeme olan 300.000,00 TL'yi 24/01/2024 tarihinde davalı şirkete yaptığını, yine sözleşmede belirlenen 15/07/2024 tarihli 500.000-TL tutarlı ve 15/12/2024 tarihli ve 700.000-TL tutarlı senetleri müvekkili imzalayarak davalı şirkete teslim ettiğini, üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, davalının sözleşmede kararlaştırılan sürede,

sözleşmede belirtilen kalitede ve sayıda güneş enerji paneli kurmadığını, davalı şirket tarafından 255 adet panel kurulduğunu ve söz konusu 255 adet panel müvekkiline 125 HP/145 KWP gücünde elektrik enerjisi vermediğini, müvekkilinin kurulan GES ile tarımsal sulama kuyusunu çalıştıramadığını ve ekmiş olduğu ürünleri sulayamaması nedeniyle ürünlerin kuruduğunu, müvekkilinin maddi ve manevi zarara uğradığını, müvekkilinin davalı şirket yetkilileri ile whatsapp isimli mesajlaşma uygulaması üzerinden mesajlaşarak bu durumu bildirdiğini, davalı şirket yetkilisinin 45 adet panelin eksik gönderildiğini kabul ettiğini,

ilk başta elemanlarını gönderip eksikliği ve arızaları gidereceklerini bildirdiklerini, bir kez elemanın geldiğini, kontrol yaptığını, GES panellerin eksik olduğunu bildirdiğini, eksikliği gidermeden geri gittiğini, davalı şirkete ihtarname gönderildiğini, ancak davalı tarafından herhangi bir işlem yapılmadığını, sözleşmenin 8. Maddesinin 4. Paragrafında teslimde gecikme durumunda ödemelerin tarihinin duracağı ve eksiklik giderilene kadar ödeme yapılmayacak denildiğini, davalının sözleşmedeki şartları yerine getirmemesinden dolayı sözleşme gereği durmuş olan senet ödemesini haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine koyduğunu,

müvekkilinin mağdur olmasına sebebiyet verdiğini, menfi tespit davaları yönünden zorunlu arabuluculuktan söz edilemeyeceğini, bu nedenlerle; fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla; davalı aleyhine açtıkları Menfi Tespit davasının kabulünü, müvekkilinin Konya. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası yönünden davalıya borcu olmadığının tespit edilmesini, takibin müvekkili yönünden durdurularak, dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren Konya. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı icra takibinin Teminatsız , ihtiyati tedbir kararı ile durdurulmasını, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile söz konusu takip miktarının % 20’si üzerinden kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Davacı dava dilekçesiyle, davacı ile davalı arasında düzenlenen sözleşmeye istinaden davacı tarafından 300.000,00 TL'yi 24/01/2024 tarihinde davalı şirkete yaptığını, yine sözleşmede belirlenen 15/07/2024 tarihli 500.000-TL tutarlı ve 15/12/2024 tarihli ve 700.000-TL tutarlı senetlerin davalı şirkete teslim ettiğini, müvekkilinin üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, davalının ise sözleşmede kararlaştırılan sürede, sözleşmede belirtilen kalitede ve sayıda güneş enerji paneli kurmadığını,

davalı şirket tarafından 255 adet panel kurulduğunu ve söz konusu 255 adet panel müvekkiline 125 HP/145 KWP gücünde elektrik enerjisi vermediğini, sözleşmede teslimde gecikme durumunda ödemelerin tarihinin duracağı ve eksiklik giderilene kadar ödeme yapılmayacağı belirtilmesine rağmen sözleşme gereği durmuş olan senet ödemesini haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine koyduğunu, bu nedenlerle; müvekkilinin Konya. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası yönünden davalıya borcu olmadığının tespit edilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

Mahkememizce; dava dilekçesi ile dosya arasındaki tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.

HMK nun DAVA ŞARTLARI başlıklı 114. maddesi; "(1)Dava şartları şunlardır: a)Türk mahkemelerinin yargı hakkının bulunması. b)Yargı yolunun caiz olması. c)Mahkemenin görevli olması. ç)Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması. d)Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları;

kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması. e)Dava takip yetkisine sahip olunması. f)Vekil aracılığıyla takip edilen davalarda, vekilin davaya vekâlet ehliyetine sahip olması ve usulüne uygun düzenlenmiş bir vekâletnamesinin bulunması. g)Davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması. ğ)Teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmesi. h)Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması. ı)Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması. i)Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması.

(2)Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır." hükmünü amirdir.

HMK nun DAVA ŞARTLARININ İNCELENMESİ başlıklı 115. maddesi; "(1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. (2)Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder. (3)Dava şartı noksanlığı, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından ötürü, dava usulden reddedilemez." hükmünü amirdir.

01.01.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanunla 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa eklenen 5/A maddesi, ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkındaki uyuşmazlıklarda, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olmasını dava şartı haline getirmiştir.

TTK’nin 5/A maddesine göre, “Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” denilmektedir.

Mahkememizce bu tespit yapıldıktan sonra dava dosyası incelendiğinde;6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18 A, " (1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.(2) Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir.

Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir."

Davacı her ne kadar mahkememizdeki beyanlarında huzurdaki davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığını beyan etmiş ise de, menfi tespit davalarındaki ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuk dava şartının usulüne uygun şekilde gerçekleştirilmesi gerekirken, anlaşmazlık yönünde arabuluculuğa başvurulmadan davanın açıldığı ve bu cihetle ticari uyuşmazlıklarda dava şartı olan arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği anlaşılmakla, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18 A/2 maddesi gereğince davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ...