Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/416 K.2025/940

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

"TÜRK MİLLETİ ADINA"

T.C. GEREKÇELİ KARAR

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

DAVA : KOOPERATİFİN MÜNFESİH OLDUĞUNUN TESPİTİ

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; davalı kooperatifin en son olağan genel kurul toplantısını 02.08.2021 tarihinde yaptığını, bu tarihten sonra olağan genel kurul toplantısının yapılmadığını, 1163 s. Kooperatifler Kanunun 81/6. maddesi gereğince 3 yıl olağan genel kurulunu yapmayan kooperatiflerin dağılmış sayılacağını ancak, bu durumun kooperatifin tasfiyesi ve ticaret sicilden terkini anlamına gelmediğini, davalı kooperatifin münfesih olduğunun tespiti ve tasfiyesi için bu davanın açılması mecburiyetinin doğduğunu beyan ederek, davalı kooperatifin 1163 s. Kooperatifler Kanunu'nun 81/6. maddesi gereğince münfesih olduğunun tespitine ve davalı Kooperatife tasfiye heyeti atanmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı kooperatifinin kendiliğinden dağılmış olduğunun tespiti isteminden ibarettir.

Açılan dava ilk önce Konya. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sırasına kaydedilmiş, bu sıra üzerinden yapılan yargılama neticesinde verilen karara karşı istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Konya BAM. Hukuk Dairesi ... E. ... K. Sayılı kararı ile "Yukarıda yapılan açıklamalardan sora somut olaya gelindiğinde ise.

Öncelikle, ilk derece mahkemesince atanan tasfiye memurunun kim olduğu belirlenmediğinden hükmün bu kısmının infaza elverişli olmadığı, mahkemece atanan tasfiye memuru belirlenerek kimlik bilgileri de hükümde belirtilerek karar verilmesi gerekirken kamu düzenine ilişkin işbu husus nazara alınmaksızın, denetime ve infaza elverişli olmayacak şekilde hüküm tesisi yerinde görülmemiştir.

Öte yandan, mahkemece, davalı kooperatifin münfesih olduğunun tespitine ve tasfiyesi ile tasfiye memuru atanmasına karar verilmiş ise de, Yargıtay HD'nin ... E- ...

K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere, kooperatifin mal varlığının bulunup bulunmadığının araştırılması, mal varlığı yok ise, tasfiye memuru ücretiyle masrafların davacıya yükletilmesi gerektiği, bu hususta mahkemece yapılan araştırmanın yeterli olmadığı bu itibarla, davalı kooperatifin defterleri üzerinde de inceleme yapılarak tasfiye memuru ücreti ile tasfiye masrafları hakkında sonucuna göre karar verilmesi gerekir..." gerekçeleriyle kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Kaldırma kararı sonrasında dava Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sırasına kaydedilmiş ve yargılamaya bu sıra üzerinden devam edilmiştir. Taraflar arasındaki ihtilaf; davalı kooperatifin dava tarihinden geriye dönük olarak üst üste 3 yıl olağan genel kurul toplantısını yapıp yapmadığı, yapmamış ise kooperatifin kendiliğinden dağılıp dağılmadığı, kooperatifin münfesih olduğunun tespitine karar verilmesinin gerekip gerekmediği, gerekirse tasfiye memuru atanmasının gerekip gerekmediği ile tasfiye masraflarının kim tarafından karşılanmasının gerektiği hususlarından ibarettir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81. maddesinde kooperatifin dağılma sebepleri sayılmıştır. Anılan maddenin 1. fıkrasının 6. bendi ile üç yıl genel kurul toplantısının yapılmaması dağılma sebebi olarak öngörülmüştür. Bu kapsamda davalı kooperatifin üç yıl genel kurul toplantısının yapmamış olması halinde yasa gereğince kendiliğinden dağılmış sayılacağı açıktır.

Dolayısıyla, yasa gereği kendiliğinden dağılmış sayılan kooperatif hakkında tasfiye kararı verilmesi mümkün değil ise de hukuki menfaati bulunanların kendiliğinden dağılmanın tespitini isteyebilecekleri kabul edilmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 01/03/2023 gün ve ... E. ... K. sayılı kararı ile davacı bakanlığın bu davayı açabileceği belirtilmiştir.

Mahkememizce de bu karar emsal kabul edilerek eldeki davanın açılmasında davacının hukuki yararının ve aktif husumetinin bulunduğu kabul edilmiştir. Hemen belirtilmelidir ki, yasa gereğince kendiliğinden dağılan kooperatife genel kurul toplantısı yaparak yasaya uygun hale gelmesi için süre verilmesi de mümkün değildir.

Davalı kooperatifin en son 2018-2019-2020 yılı olağan genel kurul toplantısını 02/08/2021 tarihinde yaptığı, dava tarihinden geriye dönük 3 yıl süreyle olağan genel kurul toplantısının yapılmaması nedeniyle davalı kooperatifin yasa gereği kendiliğinden dağıldığı sonucuna varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Belirlenmesi gereken bir diğer husus tasfiye masraflarının kim tarafından karşılanacağıdır. Kooperatifin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde düzenlenen 12.10.2025 tarihli bilirkişi raporu ile davalı Kooperatifin, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait ticari Defterlerinin açılış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yapıldığı, 2016, 2017, 2018 Yevmiye Defteri Kapanış tasdikinin T.T.K.69. ile 213. Sayılı V.U.K. 220. ve 222.

Maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, 2016, 2017, 2018 yılları Ticari Defterlerin sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı, 2019 yılına ait Yevmiye defteri kapanış tasdikinin olmadığı, 2019 yılı ticari defterlerin sahibi lehine delil olma özelliği taşımadığı, kooperatifin tasfiye masraflarını karşılayacak malvarlığının bulunduğu, nakit malvarlığının olduğu ve nakde çevrilebilir malvarlığının olduğu, davalının 2019 yılı Dönem sonu Bilançosunda bu varlıkların tespit edildiği mütalaa edilmiştir.

Bu kapsamda davalı kooperatifin mevcut malvarlığının tasfiye masraflarını karşılayabilecek durumda olduğu sonucuna varıldığından tasfiye masraflarının kooperatif tarafından karşılanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Anılan nedenlerle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdkai şekilde hüküm kuurlmuştur.

Başkan Üye Üye Katip