Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/757 K.2022/1477

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin lehtarı bulunduğu .... Bankası A.Ş Sakarya Caddesi/Sakarya şubesine ait TR.... iban numaralı hesaba ait, 26/08/2022 keşide tarihli, .... numaralı, ...... TL bedelli çekin bankaya ibraz edilemeden zayi olduğunu, dava konusu çekin kötüniyetli 3. Kişilerin eline geçerek müvekkilinin hak kaybına uğramasının önlenmesi amacıyla ödemeden men kararı verilmesini ve çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkememizce 01/09/2022 tarihli tensip ara kararı gereği davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin %15 teminat mukabilinde kabulü ile dava konusu çeklere ödeme yasağı konulmasına karar verildiği, davacı vekili tarafından teminat yatırıldığı ve dava konusu çeke ödeme yasağı konulması için ilgili bankaya müzekkere yazıldığı anlaşıldı.

Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde ilanlar yapılmıştır.

Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan talep dilekçesinde; Davadan feragat ettiklerini, dosya kapsamında konulan tedbirlerin kaldırılmasını ve feragat istemi yönünde karar verilmesini talep etmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. Çekişmeli yargıda kural olarak “tasarruf ilkesi” geçerlidir ve taraflar dava konusu üzerinde serbestçe tasarrufta bulunabilirler. Bu suretle davaya son verilebilmesinin bir yöntemi davadan feragattir ve anılan kurum 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 307-312.maddelerinde düzenlenmiştir.

Buna göre davanın açıldığı tarihten itibaren hüküm kesinleşinceye kadar kullanılabilen bir hak niteliğindeki feragat, davacının istem sonucundan vazgeçmesi olup, kesin hükmün hukuki sonuçlarını doğurmaktadır. Geçerliliği için davalının rızasına veya mahkemenin kabulüne gerek olmayıp, bu konudaki tek taraflı irade beyanının mahkemeye ulaşması yeterlidir.

Mahkemece, yalnızca, feragatin gerçekten anılan anlamı içerip içermediğinin ve yasal yönteme uygun yapılıp yapılmadığının araştırılması ve koşullar gerçekleşmişse feragat nedeniyle davanın reddi yönünde hüküm kurulması gerekmektedir. Diğer taraftan, davacı tarafından feragat bildirimi yapıldıktan sonra mahkemece henüz buna dayalı olarak karar verilmemiş olsa da, feragatten dönülemez.

Davacının bu tür durumlarda, hata, hile veya ikrah nedeniyle feragatin geçersiz olduğunu aynı davada ileri sürebilme veya feragatin feshi için ayrı bir dava açabilme hak ve olanağı bulunmaktadır. Feragatin kesin hüküm oluşturma etkisi maddi anlamdadır ve feragat nedeniyle reddedilen dava, aynı konuda, aynı taraflar arasında ve aynı dava sebebine dayanılarak yeniden açılamaz.

Ayrıca, feragat ile dava konusu uyuşmazlık esastan sona erdiğinden ve koşula bağlı hüküm verilemeyeceğinden, koşullu feragat geçersiz olduğu gibi, davacının istem sonucunun bir kısmından vazgeçmesi (kısmî feragat) durumunda, davanın feragat edilmeyen bölümü yönünden yargılamaya devam edilmesi zorunludur.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının davadan feragat beyanı doğrultusunda davanın feragat nedeni ile reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip .... · e-imzalı Hakim .... · e-imzalı