Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/399 K.2023/648

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Bedeli ödenmeyen söz konusu çeki yetkili hamilden ciranta olması hasebiyle bedelini ödemek suretiyle iade alan davacı firma yetkilisi, alacağın tahsili amacıyla çeki muhafaza ederken kaybettiğini, Keşideci .... .... ait, 31/03/2019 Keşide tarihli, ... 1257 Serdivan. - Sakarya Şubesi'ne ait .... Seri numaralı, 15.000,00 (onbeşbin) TL bedelli çekin çalınmış olma ihtimalide bulunan söz konusu çekin yasal ibraz tarihinin dolması ve süresi içerisinde ibraz edilmemiş olması tarafımızda kaybolma ihtimali olduğunu, ancak söz konusu çek bütün uğraş ve aramalara rağmen bulunamadığını, bilgileri yazılı çek ile ilgili olarak zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Yasal ilanlar yapılmış, çekin keşide tarihinden ve ilk ilan tarihi olan 01/08/2023 tarihinden itibaren hesaplanan üç aylık yasal süre içinde talebe konu çek mahkememize ibraz edilmemiştir.

Çek hakkında ilgili bankaya müzekkere yazılmış, ...'ın 04/08/2023 tarihli müzekkere cevabında 10.04.2019 tarihinde .... .... adlı kişi tarafından çekin Serdivan Şubesine ibraz edilerek banka yükümlülüğü ödemesinin yapıldığı bildirilmiştir.

07.08.2023 tarihli muhtıra ile dava konusu çeki bankaya ibraz eden .... .... karşı çek istirdatı davası açılması için davacı vekiline 2 haftalık kesin süre verilmiş, muhtıra 12.08.2023 tarihinde davacı vekiline tebliğ edilmiştir.

Davacı vekili 08.08.2023 tarihli dilekçe ile "...Dava dilekçemizde belirttiğimiz üzere, bedeli ödenmeyen söz konusu çeki yetkili hamilden ciranta olması hasebiyle bedelini ödemek suretiyle iade alan müvekkil, alacağın tahsili amacıyla çeki muhafaza ederken kaybetmiştir."dava dilekçemizde belirttiğimiz üzere, bedeli ödenmeyen söz konusu çeki yetkili hamilden ciranta olması hasebiyle bedelini ödemek suretiyle iade alan müvekkil, alacağın tahsili amacıyla çeki muhafaza ederken kaybetmiştir.

Çek düzenlenme tarihinin üzerinden uzun zaman geçmiş olması ve bankaya başvuru sonrasında banka tarafından gerekli belgeleri tarafımıza vermemesi sebebiyle çekin arka yüzüne ilişkin bilgiler tarafımızca sunulamamıştır. Ancak banka tarafından çek fotokopilerinde anlaşılacağı üzere davaya konu çeki bankaya ibraz eden .... ...

Bu kapsamda; müvekkil .... ...., .... .... .... çek bedelini ödemek suretiyle iade almış olup .... .... söz konusu çek üzerinde herhangi hak ve alacağı kalmamıştır. Söz konusu çekin kaybolmadan önceki son yetkili hamili müvekkil .... ....." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Davacı vekili tarafından çeki bankaya ibraz eden .... .... 07.12.2023 tarihli celsede hazır edilmiş, tanık .... .... alınan beyanında "Davacıyı aramızdaki ticaret nedeniyle tanırım. Ben davaya konu çeki .... .... aldım. Sonrasında çeki tahsil amacıyla bankaya ibraz ettim. Banka bana sorumlu olduğu bedeli ödedi. Kalan kısmı karşılıksız olduğu için ödemedi. Sonrasında .... bey ile beraber .... .... gittik. Çeki kendisine teslim ettik. .... .... tarafından çekin bedeli bana ödendi. Ödeme yapılınca bende çeki .... .... teslim ettim." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Her ne kadar davacı vekiline 07/08/2023 tarihli muhtıra çıkartılarak çeki bankaya ibraz eden .... .... karşı çek istirdatı davası açılması için iki haftalık kesin süre verilmiş ise de, dosya kapsamı, çekin arkasında yer alan ciranta bilgileri ve tanık beyanı itibariyle dava konusu çekin .... .... tarafından .... .... teslim edildiği, 07.08.2023 tarihli muhtıra ile verilen kesin sürenin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Dava, çek iptali istemine ilişkindir.

Kıymetli evrak ile ilgili yasal düzenlemelerin yer aldığı TTK.'nun 818/(1)-s maddesine göre, poliçe ile ilgili yasal düzenlemelerden iptal hakkındaki 757 ila 763. maddelerle, 764. maddenin 1. fıkrası" çekler hakkında da uygulanacaktır. Atıf yapılan bu maddelere göre ise; "İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden, muhatabın poliçeye ödemekten menedilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdii etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir". şeklinde bir düzenleme yer almaktadır.

TTK.nun 762. maddesi gereğince Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde 3 defa yasal ilan yapılmış olup, ilan tarihlerinden ve çekin keşide tarihlerinden itibaren yasal 3 aylık süre beklenmiş, bu sürede mahkememize başvuru olmadığı anlaşılmıştır.

Toplanan deliller, tanık beyanı, çek fotokopisi, Akbankın 04.08.2023 tarihli cevabi yazısı ve tüm dosya mevcudu incelendiğinde; davaya konu çekin .... .... tarafından bankaya ibraz edildiği, ancak sonrasında çekin .... .... teslim edildiği, .... .... son yetkili hamil olduğu anlaşılmış, mahkememizce TTK.nun ilgili maddeleri gereğince Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde 3 kez yasal ilanın yapılmış, ilk ilan tarihi olan 01.08.2023 tarihinden itibaren 3 aylık yasal bekleme süresinin geçtiği, mahkememize bu konuda herhangi bir itirazın ve başvurunun ise yapılmadığı,

çeke ilişkin yasal sürede başvuru olmamasından davacının zilyetliğinde bulunan çeki kaybettiği, bu haliyle çekin hamilin elinden rızası dışında çıktığı anlaşılmış, .... .... keşidecisi olduğu, .... Bankası A.Ş Serdivan/Sakarya Şubesine ait .... çek seri numaralı, 31.03.2019 keşide tarihli, 15.000,00 TL bedelli çek yönünden haklı görülen davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip .... · e-imzalı Hakim .... · e-imzalı