Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/154 K.2025/318

Mahkememizde görülmekte olan Kayyımlık (Ticari Şirkete Kayyım Atanması) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili; davalı şirketin müdürler kurulu başkanının ortaklık payını devir almasının muvazaalı olması sebebiyle dava açıldığını ve davacılar ile müdür arasında husumet bulunduğunu bu sebeple müdürün şirket hakkında karar veremeyeceğini, şirketin menfaatlerine aykırı ve zararına işlemlerin yapıldığını, şirketin kötü yönetildiğini belirterek davalı şirkete yönetim/denetim kayyımı atanması talebinde bulunmuştur.

Davalı vekili şirkette yönetim boşluğu bulunmadığını ve kayyım atanması koşullarının gerçekleşmediğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Dava limited şirkete kayyım atanması istemine ilişkindir.

TMK'nin 427/4. maddesine göre bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka bir yoldan sağlanamamış ise vesayet makamınca yönetim kayyımı atanması gerekmektedir. Anılan düzenlemeye göre yönetim kayyımı atanabilmesi için şirketin yönetim kurulunun bir şekilde oluşturulmasının mümkün olmaması ve bu boşluğun başkaca hukuki yollarla giderilmemiş olması şarttır. Şirketin seçilmiş yönetim kurulu bulunduğu takdirde organ yokluğundan sözetmek mümkün olmadığı gibi, mevcut yönetim kurulunun, çalışamaz halde olması da TTK'nin sistematiği içinde giderilmesi her zaman mümkün bir durumdur. (Yargıtay 11 HD 2016/7714 Esas 2018/1804 Karar)

6102 sayılı TTK'da şirketlere kayyım atanmasına ilişkin özel bir düzenleme yoktur. Mahkemece bir şirkete kayyımı atanabilmesi için şirketin feshi, yöneticinin azli gibi şirket varlığının korunmasını gerektiren bir dava bulunması ya da şirkette organ eksikliğinin bulunması gereklidir.

Somut olayda şirkete kayyım atanmasını gerektirir mahiyette açılmış (yöneticinin azli, şirketin feshi gibi) bir dava bulunmamaktadır. Böyle bir dava olmadan şirkete kayyım atanabilmesi için organ boşluğunun bulunması gereklidir.

Davalı şirketin %50 hissesi diğer %50 hissesi ise ait görünmektedir. Ticaret sicil kayıtlarında her iki ortağın münferit yetkili müdür oldukları ve ayrıca ortak olmayan de müdür sıfatının bulunduğu, tüm müdürlerin münferiden temsile yetkili oldukları ve Piyadecinin müdürler kurulu başkanı olduğu anlaşılmaktadır.

Ortak ve müdür olan 13/05/2024 tarihinde vefat etmiş olmakla şirket hisseleri kendiliğinden mirasçılara intikal etmiş olmaktadır. (6102 sayılı TTK'nın 596/1. Maddesi) Buradaki intikal iştirak halinde olmayıp mirasçıların payları oranında doğrudan intikal şeklindedir. Dolayısıyla mirasçılar miras yoluyla devreden payları üzerinde hak sahibidirler. Ortaklıktan kaynaklanan hak ve sorumlulukları müstakilen taşımaktadırlar. Buna göre şirketteki 3500 payının 3/8'i davacı , 3/8'i T, 2/8'i ise davacı doğrudan intikal etmiştir. Miras yoluyla intikal eden şirket paylarının ticaret sicilde tescili için bir genel kurul kararı alınması gerekmemekte TTK nun 598 maddesinde düzenlendiği gibi şirket müdürünün müracaatı yeterli olmaktadır. Yapılacak tescil de açıklayıcı niteliktedir.

Davacı ortakların murisin 08/08/2023 tarihinde yapmış olduğu 3250 adet pay devrini muvazaa hukuki sebebine dayanarak iptal davasına konusu yapmış olmaları eldeki bu dava açısından etkili değildir. her ihtimalde ortak sıfatını taşıyan müdürler kurulu başkanı konumundadır.

Yukarıda belirtildiği gibi şirketin biri müdürler kurulu başkanı olmak üzere üç müdürü vardır. müdür olduğu, ise müdürler kurulu başkanı olduğu, üçüncü müdürün ise ortak olmayan olduğu ve müdürler kurulunun işleyişine dair yasal düzenlemeler nazara alınarak, Müdür ölümü ile şirketin organsız kalıp kalmadığı ve kayyım atanmasının gerekip gerekmediği hususu değerlendirilmelidir.

TTK nun 624 maddesi düzenlemesine göre "Şirketin birden fazla müdürünün bulunması hâlinde, bunlardan biri, şirketin ortağı olup olmadığına bakılmaksızın, genel kurul tarafından müdürler kurulu başkanı olarak atanır. Başkan olan müdür veya tek müdürün bulunması hâlinde bu kişi, genel kurulun toplantıya çağrılması ve genel kurul toplantılarının yürütülmesi konularında olduğu gibi, genel kurul başka yönde bir karar almadığı ya da şirket sözleşmesinde farklı bir düzenleme öngörülmediği takdirde, tüm açıklamaları ve ilanları yapmaya da yetkilidir. Birden fazla müdürün varlığı hâlinde, bunlar çoğunlukla karar alırlar. Eşitlik hâlinde başkanın oyu üstün sayılır. Şirket sözleşmesi, müdürlerin karar almaları konusunda değişik bir düzenleme öngörebilir."

Bir müdürler kurulu kararından söz edilebilmesi için kurulun yetkili kişiler tarafından toplantıya çağrılması ve kararın kanunda öngörülen nisaplara uygun bir şekilde alınması gerekir. Müdürler kurulu toplantısına çağrı, müdürler kurulu başkanı tarafından yapılır. Bunun dışında bir müdürler kurulu kararından söz edilebilmesi için kararın kanunda öngörülen nisaplara uygun bir şekilde alınması gerekir.

Müdürlerin birden fazla olmalarını düzenleyen TTK m. 624’te müdürler kurulu kararlarında toplantı nisabı konusunda bir düzenlemeye yer verilmemiş sadece karar nisabı düzenlenmiştir.. Söz konusu düzenlemeye göre müdürler kurulunda kararların çoğunlukla alınması gerekir. Çoğunluğun sağlanıp sağlanmadığı müdürler kurulunun üye sayısına göre belirlenir. Buna göre ortak ve müdür ölümü ile davalı şirketin müdürler kurulunun işleyişi ve karar alma yeteneği ortadan kalkmamıştır.

Mevcut durumda davalı şirkette organ boşluğu bulunmamaktadır.

Davacılar şirketin genel kurulunun yapılmasını ve ölen müdür yerine yeni müdür seçimi hususunu TTK 410-412 maddeleri uyarınca isteyecekleri genel kurul gündemine taşıma imkanlarına sahiptirler. Yine miras yoluyla devrolan paylarının ticaret sicilinde tescili istemi de Ticaret Sicil Mevzuatı kapsamında yürütülebilecektir.

Eldeki dava basit yargılama usulüne tabidir. HMK’nın 320’nci maddesinin açık düzenlemesi karşısında mahkeme, basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde, dava şartları yoksa davayı usulden reddedebilir; ilk itirazlar hakkında ya da dilekçelere eklenen deliller yeterli görülürse davanın esası hakkında karar da verebilir.( Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2017/11-2924 Esas 2018/1935 Karar)

Sonuç olarak; organ boşluğu bulunmayan ve hakkında tedbir mahiyetinde kayyım atanmasını gerektirir bir dava açılmamış olan- davalı şirkete doğrudan yönetim kayyımı atanmasını talep etmesinde hukuki yarar bulunmamaktadır. (Emsal Yargıtay 11 HD 2012/13135 Esas 2014/3515 Karar) Açıklanan gerekçelerle davanın hukuki yarar dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Başkan Üye Üye Katip