Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/661 K.2025/708

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalı - borçlu .,... Şti.'nin davacıya olan borcu nedeniyle 16.06.2025 tarihinde Sakarya 3. İcra Müdürlüğü'nde 2025/7686 E sayılı dosya ile borç ve faizleri için 81.187,40-TL tutarında davacı tarafça icra takibi başlatıldığını, Sakarya 3. İcra Müdürlüğü'ndeki icra takibine ait ödeme emri davalıya 19.06.2025 tarihinde tebliğ edildiğini, daha sonra davalı-borçlu tarafça borca itiraz dilekçesi sunduğunu ve icra takip dosyası Sakarya 3. İcra Müdürlüğünce durdurulduğunu, davalı borçlu aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesini, alacağa vaki itirazın iptaline ve takibin devamına, davalı, dava konusu icra takibine kötü niyetli olarak itiraz ettiğinden %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini taleple dava etmiştir.

Davacı vekilini dava dilekçesi ile ihtiyati haciz talebinde bulunmuş ve mahkememizin 24/09/2025 tarihli ara kararı ile talebin reddine karar verilmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış, davalı herhangi bir beyanda bulunmamıştır.

Sakarya 3. İcra Dairesi'nin 2025/7686 Esas sayılı takip dosyası ilgili dosya olarak iş bu dava dosyasına kaydı yapılmış ve bir sureti dosya arasına alınmıştır.

Sakarya Ticaret Sicil Müdürlüğüne, Sakarya Ticaret ve Sanayi Odasına Sakarya Esnaf ve Sanatkarlar Odasına, Ali Fuat Cebesoy Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne, Beylikdüzü Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerelere cevap verildiği görüldü okundu, incelendi.

Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde;

Açılan dava, faturadan kaynaklı yürütülen takibe vaki itirazın iptali talebinden ibarettir.

Eldeki dava 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden sonra 10.09.2025 tarihinde açılmıştır. Burada öncelikli olarak Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olup olmadığının belirlenmesi gerekir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunun 4.maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesi ile ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nunda veya diğer kanunlarda, o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Diğer taraftan, 6102 sayılı TTK'nın 19/2.maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, 6102 sayılı TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar dışında, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 Sayılı Kanununun 2.maddesi ile değişik 6102 Sayılı TTK'nın 5.maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleriyle diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunununda ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 6335 Sayılı kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil görev ilişkisidir.

Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nın 1.maddesi uyarınca, kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve istinaf aşamasında Bölge Adliye Mahkemeleri tarafından re'sen incelenir.

Bu kuralın tek istisnası, 6335 Sayılı Kanununun 2.maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/(4).maddesinde düzenlenmiş olup, buna göre yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan ticari davalarda görev kuralına dayanılmamış olması, Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyecektir.

Başka bir anlatımla, yargı çevresinde, Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine genel mahkeme sıfatıyla dava açılması halinde mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin görülmesi gerekir. Buna karşılık kanun aksi durumu düzenlememiş olduğundan, Asliye Hukuk Mahkemesinin ticari olmayan bir davayı Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla görmüş olması bir usule aykırılık halini oluşturmaktadır.

Somut olayda;

Davacının, Sakarya Defterdarlığının cevabi yazısına göre işletme esasına göre defter tuttuğu, bildirilen matrahın uyuşmazlık tarihinde VUK 177. maddesinde belirtilen limitlerin altında kaldığı, Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası ve Sakarya Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabi yazısına göre kayıdının olmadığı, Sakarya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğinin cevabi yazısına göre kaydının olmadığı görülmüş olup dosya kapsamına göre davacının tacir sıfatına haiz olmadığı tespiti yapılmıştır.

Davacı tarafın davalı aleyhine Sakarya 3. İcra Dairesi'nin 2025/7686 Esas sayılı takip dosyası ile takip yürüttüğü, takip konusu alacağın kaynağının faturadan kaynaklı açılan takip dosyasına vaki itirazın iptaline yönelik olduğu, iş bu itirazın iptali davasının dikkate alındığında mutlak ticari dava olmadığı gibi davalının tacir olmaması nedeniyle de davanın nisbi ticari dava da olmadığı, bu haliyle görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılarak 6100 sayılı HMK’nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiştir.

Katip · e-imza Hakim · e-imza