Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/839 K.2025/829

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesinde özetle: Taraflar arasındaki ticari iş nedeniyle düzenlenen faturaların ödemediği, borcun ödenmemesi üzerine ...... İcra Müdürlüğünün 2025/7208 Esas sayılı ve ..... İcra Müdürlüğünün 2025/7209 Esas sayılı dosyaları üzerinden davalı aleyhine takip yürütüldüğü, yürütülen takiplere davalının itiraz ettiği ve takibin durduğu, itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi konuları ileri sürülmüştür.

Cevap dilekçesinde özetle;usulüne uygun takip başlatılmadığı, takip dosyalarında yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmediği, davacıya borçlarının bulunmadığı, malın teslim edilmediği, alacağın likit olmadığı, temerrüt durumunun oluşmadığı, faiz talebinin yerinde olmadığı konuları ileri sürülmüştür.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ;

Açılan dava; itirazın iptali istemine ilişkindir.

...... İcra Müdürlüğünün 2025/7208 Esas sayılı dosyası incelendiğinde, davacının takip alacaklısı, davalının takip borçlusu olduğu, toplam 119,13 EURO asıl alacak üzerinden takibin yürütüldüğü, takip talebinde yabancı para alacağının talep edilmesine rağmen ödeme emrinde yabancı para alacağın TL karşılığına yer verilmediği, itiraz üzerine takibin durduğu tespit edilmiştir.

..... İcra Müdürlüğünün 2025/7209 Esas sayılı dosyası incelendiğinde, davacının takip alacaklısı, davalının takip borçlusu olduğu, toplam 741,03 USD asıl alacak üzerinden takibin yürütüldüğü, takip talebinde yabancı para alacağının talep edilmesine rağmen ödeme emrinde yabancı para alacağın TL karşılığına yer verilmediği, itiraz üzerine takibin durduğu tespit edilmiştir.

Yasal dayanağını 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 67 nci maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı, borçlunun itirazının iptali ile 2004 sayılı Kanun’un 66 ncı maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlayan, icra takibine sıkı sıkıya bağlı, takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (Yargıtay HGK 31.05.2023 tarih, 2022/11-66 Esas, 2023/534 Karar sayılı kararı).

Bu davanın açılabilmesi ve davanın esası hakkında karar verilebilmesi için 6100 sayılı Kanun’daki genel hükümlerin yanı sıra itirazın iptali davalarına özgü bazı dava şartlarının bir arada bulunması gerekir. Bunlar; alacaklının dava ve takipte hukuki yararının bulunması, geçerli bir ilâmsız icra takibi yapılmış olması, süresi içinde yapılmış geçerli bir itirazın bulunması, (İİK md. 60) davanın itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içerisinde açılmasıdır. (İİK md. 67) (Yargıtay HGK, T.15.11.2023, E.2022/3-1269, K.2023/1106 )

TBK’nun 99. maddesinin son fıkrasına göre; ülke parası dışında başka bir para birimiyle belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme ya da bu anlama gelen bir ifade de bulunmadıkça, borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı, bu alacağının aynen veya vade ya da fiilî ödeme günündeki rayiç üzerinden ülke parası ile ödenmesini isteyebilir.

Ancak İİK’nun 58. maddesine göre alacağın Türk parası ile tutarının takip talebinde gösterilmesi zorunlu olup, aynı zorunluluk İİK’nun 41. maddesi delaletiyle ilamlı takiplerde çıkartılacak olan icra emri için de geçerlidir. Yine aynı Kanunun 60. maddesinin birinci fıkrasının birinci bendinde; alacaklının veya vekilinin banka hesap numarası hariç olmak üzere, 58. maddeye göre takip talebine yazılması lazım gelen kayıtların ödeme emrinde bulunması gerektiği belirtilmiştir.

Buna göre; alacaklı, yabancı para alacağının TL karşılığını, takip talebinde göstermek zorunda olup, buna bağlı olarak bu zorunluluğun ödeme emrinde de yerine getirilmesi gerekmektedir. Bu noksanlık kamu düzeni ile ilgili olup, takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır (HGK'nın 12.05.1999 tarih ve 1999/12-271 E. - 99/301 K. sayılı kararı).

(Yargıtay 12 HD'nin 2023/3807 esas 2023/8841 kararı) (Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 22/12/2023 tarihli 2023/1717 E. 2023/1547 K. Sayılı kararı)

Somut olayda;

...... İcra Müdürlüğünün 2025/7208 Esas ve Sakarya 1. İcra Müdürlüğünün 2025/7209 Esas sayılı dosyalarında borçluya gönderilen ödeme emrinde talep edilen yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmediği, bu durumda ödeme emrinin kamu düzeni ile ilgili olan ve emredici nitelikte bulunan İİK’nun 58 ve 60 maddelerine aykırı olduğu, ödeme emrinin geçerli olmadığı, borçluya geçerli bir ödeme emri gönderilmemiş olması sebebiyle itirazın iptali davasının şartı olan geçerli bir icra takibinin bulunmadığı anlaşılmakla davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Davanın 6102 sayılı yasanın 4.maddesi, 6100 sayılı yasanın 382/1-e-6.maddeleri gereği basit yargılama usulüne tabi olduğu, 6100 sayılı 320/1.maddesi gereği basit yargılama usulüne tabi olan davalarda mümkün olan hallerde taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilebileceği, dosyadaki delillerin hüküm vermeye elverişli olması nazara alındığında, dosya üzerinden karar verilmesi gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

1-Davanın usulüne uygun icra takibi bulunmaması sebebiyle dava şartı yokluğundan usulden REDDİNE,

2-Harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

3-Zorunlu arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.600,00 TL (Sarf kararı yazılmadığından tarife dikkate alınarak takdiren) giderin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

4-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 7/2. maddesi gereği 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, tebliğ giderleri düşüldükten sonra artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

6-Karar tebliğ giderleri düşüldükten sonra artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

Katip · ¸E-İmzalıdır Hakim · ¸E-İmzalıdır