Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/305 K.2026/198

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili; davacı şirkete ait olan ... ... Şubesinden verilme ... , ... , ... , ... , ... , ... seri numaralı çeklerin doldurulmamış ve tedavüle sokulmamış olmakla birlikte zayi olduğunu belirterek iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, çek iptali istemine ilişkindir. Kıymetli evrak ile ilgili yasal düzenlemelerin yer aldığı TTK.'nun 818/(1)-s maddesine göre, poliçe ile ilgili yasal düzenlemelerden iptal hakkındaki 757 ila 763. maddelerle, 764. maddenin 1. fıkrası" çekler hakkında da uygulanacaktır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;

'' (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."

"İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;

'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Kanunun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;

''(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.

Hükümleri yer almaktadır.

Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2013/11-1884-2015/1059 E-K)

Davacı şirketin keşideci olduğu ve davayı açtığı, çekler üzerinde davacının lehtar ya da hamil olarak hak sahibi olmadığı, 6102 sayılı TTK'nın 757/1. maddesine göre çek iptalini ancak çek (kıymetli evrak) üzerinde hak sahibi olan lehtar veya hamilin isteyebilceği, somut olayda davacı lehtar ya da hamil olmadığından bu davayı açma yetkisinin bulunmadığı (... ... esas ... karar sayılı ilamı) anlaşılmakla davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.

Dava basit yargılama usulüne tabi çekişmesiz yargı işi olduğundan HMK nun 320 maddesi düzenlemesi kapsamında dosya üzerinden yapılan inceleme ile karar verilmesi mümkündür.

Katip ... · e-imzalıdır Başkan ... · e-imzalıdır