Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/187 K.2024/662

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesi ile, müvekkili ile davalı arasında 12.3.2014 tarihinde yapıları Hidrolik Pres makinası yapım ve teslimine ilişkin sözleşme gereği ürünün teslim tarihi 15.6.2014 olarak belirlenmiş olmasına rağman pres makinası 11.12.2014 tarihinde 8 ay gecikmeli olarak müvekkiline teslim edildiğini, müvekkili sözleşme şartlarına göre üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirmiş ve ödemeleri zamanında yaptığını, işin bedeli olarak 115,00TL*KDV belirlenmiş olup sözleşmede gecikme cezası olarak teslim tarihini gecen her iş günü için %0,5 gecikme cezası ödeneceği taraflarca kararlaştırıldığını,

favalı taraf sözleşmeye göre pres makinasını teslim edilmesi gereken tarihten 6 ay gecikmeli olarak teslim etmiş ve sözleşmede belirler cezai şartı da bugüne kadar müvekkiline ödemediğini, sözleşme bedeli müvekkili firma tarafından ödenmiş ve makine 06.3.2019 tarihine kadar herhangi bir şifre istemden müvekkilce kullanıldığını fakat 06.03.2019 tarihi itibariyle makine şifre istediğinden makine o günden beri kullanılmadığını, davalı tarafça şifre verilmediğinden makinenin kullanılamadığını, davalı tarafa bu hususta ihtarname gönderildiğini,

ara bulucuya gidildiğini ancak anlaşma sağlanmadığından bahisle pres makinasının sözleşmede belirlenen tarihten yaklaşık 6 ay geç teslimine ilişkin olacak cezai şart alacağıın teslim tarihi olan 11/12/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faiziyle, makinanın 06/03/2019 tarihinde şifre gerektirmesi nedeniyle kullanılamaması nedeniyle dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle, makinenin şifre olmadan çalıştırılabilmesi için değiştirilmesi gereken parça asamları, işçilik masrafları ve noter tespit masrafları dahil olmak üzere şimdilik 1.500-TL' nin davalıdan tahsilini,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafın mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesi ile, görev ve yetki itirazında bulunduklarını, taleplerin zaman aşımına uğradığını, davacının taleplerine ilişkin ayıp ihbar sürelerine uyulmadığını, davacının özel imalat makinasının teslim tarihi olarak bir tarihi belirtmiş olduğunu, bu konuya ilişkin hiçbir yazılı belgeyi muhterem mahkemeye ibraz etmediğini , davacının 11.12.2014 tarihinde tarafına teslim edildiğini belirttiği özel imalat makinesine ilişkin teslim evraklarının muhterem mahkemeye ibraz edilmesi gerektiğinden bahisle davanın reddini savunmuştur.

DELİLLER VE DEĞERLENDİRME

Trabzon Ticaret Sicil Müdürlüğünden davacı ... Malz. San. Tic. Ltd. Şti.'nin kuruluş tarihinden dava tarhine kadarki tüm kayıtları celp edilmiştir.

Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünden davalı işletmenin ticaret sicilinde kayıtlı olup olmadığına ilişkin belgeler celp edilmiştir.

Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odasından davalı işletmenin oda kaydının bulunup bulunmadığına ilişkin belgeler celp edilmiştir.

Konya SGK İl Müdürlüğünden davalının SGK kaydı celp edilmiştir.

Mahkememizce dava konusu makinenin incelenmesi için bilirkişi heyeti refakate alınarak keşif yapılmış, dosya bilirkişiye tevdi edilerek rapor hazırlanması istenilmiş olup, sunulan 11/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda; noter masrafı: 2.000,00-TL, tamir masrafı: 23.500,00-TL, mahrum kalınan kazanç miktarı 99.376,90-TL olmak üzere toplamda 124.876.90 TL davacının zararı olduğu yönünde rapor tanzim edilmiştir.

Davacı vekilinin 30/09/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile ile davayı 124.876,90-TL olarak ıslah ettikleri anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, hidrolik pres makinesi yapım ve teslim sözleşmesinden kaynaklı cezai şart ve alacak talebine ilişkindir.

Taraflar arasında yapılan 12.03.2014 tarihli sözleşmede makinenin teslim tarihi olan 15.06.2014 tarihinden sonra her geçen gün için 1000/5 gecikme cezası uygulanacağı belirtilmiş ise de; TBK 179/2 maddesi "Ceza, borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi durumu için kararlaştırılmışsa alacaklı, hakkından açıkça feragat etmiş veya ifayı çekincesiz olarak kabul etmiş olmadıkça, asıl borçla birlikte cezanın ifasını da isteyebilir." uyarınca davacı eseri teslim aldığında herhangi bir ihtirazi kayıtta bulunmadığı bu nedenle cezai şart talep edemeyeceği anlaşılmakla bu talep yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Somut olayda davacı ile davalı arasında Hidrolik Pres makinası yapım ve teslimine ilişkin sözleşme gereği ürünün teslim tarihinin 15.06.2014 olarak belirlenmiş olduğu, pres makinası 11.12.2014 tarihinde gecikmeli olarak davacıya teslim edildiği, davacının sözleşme şartlarına göre üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirmiş olduğu, makinenin 6 aylık bir gecikme sonrası teslim edildiği, teslimattan kaynaklı gecikme nedeniyle davacının 119 günlük üretimden yoksun kalınan kazanç kaybına uğrayacağı anlaşılmakla kazanç kaybı talebi yönünden davanın bilirkişi raporunda hesaplanan bedel üzerinden kabulüne karar verilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama, keşif doğrultusunda aldırılan bilirkişi raporu sonucunda; makinenin çalışmasına engel işletme yazılımında şifre ekranının olduğu, bu durumun teslim edilen makinede üretimden kaynaklı gizli ayıbın mevcut olduğunu gösterdiği, makinenin tamiri için makul sürenin 45 gün olması, tamir ve işçilik tazminatı talebi yönünden bilirkişi raporunda hesaplanan bedel üzerinden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davacının dava açmadan önce yapmış olduğu noter masrafını talep edebileceği anlaşılmakla bu talep yönünden de davanın kabulü ile denetime açık karar vermeye elverişli bilirkişi raporları sonucunda aşağıdaki şekilde karar verilerek hüküm kurulmuştur.