Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2022/1004 K.2024/563

2- ... 3- ... 4- ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : 1- ... OTOMOTİV PETROL ÜRÜNLERİ SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ

VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : 2-... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ

VEKİLİ : Av....

DAVA

Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

KARAR TARİHİ : 05/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : ...

KARAR

Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30.12.2021 tarih ve 2021/... Esas, 2021/... Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...'ın 28/12/2020 tarihinde seyir halinde iken ... plakalı aracın virajı alamaması sonucu meydana gelen kazada müvekkilleri murisinin vefat ettiğini belirterek 4.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 54.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Sig. A.Ş(... Sigorta A.Ş) vekili cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen kazada müvekkili şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olabileceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Otomotiv vekili cevap dilekçesinde özetle; kaza sonrasında sürücü ... ve yanında yolcu olarak seyahat eden ...'ın adli tıpta yapılan otopsilerinde alkollü olduklarının tespit edildiğini, müteveffa müvekkili şirket ile yapmış olduğu kiralama sözleşmesinin genel ve özel şartlarına aykırı davranarak kiralamış olduğu aracı alkollü kullandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacılar vekili. Müvekkili ile davalı ... Otomotiv Ltd.

Şti. arasındaki kira sözleşmesinin sadece 30 gün süreli olup burada dikkat edilmesi gereken asıl hususun aralarındaki sözleşmede anlaşılan gün sayısının uzun süreli kira sözleşmesi kapsamına girip girmediği olduğunu, uzun süreli kira sözleşmesinin yoruma açık bir kavram olup belirli bir süre ve sonrası için kullanılan bir kavram olmadığını, kaldı ki yerleşik Yargıtay içtihatlarında bu uzun süreli kira sözleşmesindeki kira sürelerinin 1 yıl ve üzeri kira sözleşmeleri olduğunu, dolayısıyla diğer davalının hukuki sorumluluğunu zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesiyle üstlenen ...

Sigorta A.Ş nin hukuki sorumluluğunun bulunmaması gibi bir durumunda söz konusu olmadığını, Davalı ... Otomotiv Ltd. Şti.' nin işletenlik sıfatına haiz olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tek taraflı trafik kazasına dayalı açılan destekten yoksun kalınmasına ilişkin maddi-manevi tazminat davasıdır.

İlk derece mahkemesince, davanın reddine karar verilmiş, karar davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesinde;

Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatının kapsamı, poliçe ve poliçenin ayrılmaz bir parçası olan genel şartlara göre belirlenir.

01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları, yürürlüğe girmesinden sonra düzenlenen poliçelerde geçerli olacağından, poliçenin düzenlendiği tarih itibarı ile (poliçe bulunmadığı durumlarda sigortanın sorumluluğunu üstlenen Güvence Hesabı yönünden kaza tarihi itibarı ile) Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası’nın kapsamı tüm taraflarca bilinmektedir. Sigortacı, işletenin sorumluluğunu poliçe ve genel şartlar kapsamında üstlendiğine göre, sonradan bir değişiklikten bahsetmek mümkün olmayacaktır.

01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.6. maddesinin (c) bendinde “İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri” ve (d) bendinde “Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri” zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatının dışında kalan hallerden sayılmıştır.

Yeni Genel Şartların C.11. maddesine göre; yeni genel şartlar, genel şartların yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların, yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.1. maddesi, A.3. maddesi, A.5. maddesinin (ç) bendi, yine A.6. maddesinin (c) ve (d) bentleri birlikte değerlendirildiğinde bir motorlu aracın işletilmesi sırasında destekten yoksun kalınan zararın, zorunlu mali sorumluluk sigortasının kapsamında olması için motorlu aracın işletilmesinden dolayı ölen kişinin üçüncü kişi olması gerekir.

İşleten ve işletenin sorumlu olduğu şahısların dışında bir üçüncü kişinin ölümü neticesi, destek zararlarından sigortacının sorumluluğu bulunmaktadır. Bunun sonucu olarak, poliçede taraf olan işleten (sigortalı) ya da işletenin eylemlerinden sorumlu bulunduğu kişilerin ölmesi durumunda ölen kişi, üçüncü kişi sayılmayacağı için desteğinden yoksun kalanların zararından sigortacı sorumlu olmayacaktır.

Yine sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı teminat kapsamı dışındadır. (Yargıtay 17.HD'nin 2020/42E-2020/9098K. 2019/3464E-2020/8123K. 2019/4178E-2020/7984K. 2018/1163E-2019/12097K. 2018/1316E-2019/12413K. HGK'nun 2017- 17/1315E-2017/1239K sayılı kararı)

Somut olayda, davacılar, desteklerinin %100 oranında kusurlu olarak sebebiyet verdiği kaza sonucunda vefat etmesi nedeniyle tazminat talebinde bulunmuşlarsa da, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 93. Maddesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edileceği ve Resmi Gazetede yayımlanacağının düzenlendiği, buna dayalı olarak 01.06.2015 tarihinde ZMMS Genel Şartlarının yürürlüğe girdiği, kazanın bu tarihten sonra 28/12/2020 tarihinde meydana geldiği, poliçenin 21.04.2020 tarihinde düzenlendiği,

davalı ... (...) Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun poliçe tarihindeki şartlara göre belirlenmesi gerektiği, KTK'daki değişikliğin daha sonra olmasının durumu değiştirmeyeceği, Genel Şartlar'ın A.6/b maddesi uyarınca "Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri"nin teminat dışı bırakılması karşısında davacıların davalılardan destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunamayacakları ortadadır.

Açıklanan sebeplerle davacılar, desteklerinin % 100 oranında kusurlu olarak sebebiyet verdiği kaza sonucunda vefat etmesi nedeniyle tazminat talebinde bulunmuşsa da, müteveffa ... 28/12/2020 tarihinde kendi kusuruyla kazaya ve ölüme sebebiyet verdiğinden yukarıda belirtilen açıklamalar gereğince davacılar, müteveffanın kusuruna dayalı olarak davalılardan destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunamayacaktır.

Mahkeme tarafından uzun süreli araç kiralama sözleşmesi gereğince davalı ... Otomotiv Ltd. Şti.'nin işleten sıfatının ortadan kalktığı, bu nedenle davalıların zarardan hukuki sorumlulukları bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de yukarıda belirtilen farklı gerekçelerle Mahkeme kararının gerekçesi düzeltilerek netice itibariyle davanın reddi kararı yerinde görüldüğünden, davacılar vekilinin istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

HMK'nın 355. maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

Açıklanan neden ve içtihatlar doğrultusunda, İlk Derece Mahkemesince açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve delillerin taktirinde ve değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş olmasında, usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığı anlaşılmakla, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip