Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/1296 K.2025/1567

.... Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/09/2022 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalılardan ...'ın maliki, diğer davalı ...Ş'nin ZMMS Trafik poliçesini tanzim eden sigortacısı olan ... sayılı plakalı otomobil, davalı ...'ın sevk ve idaresinde iken 12/01/2019 günü müvekkilinin ...'ın sevk ve idaresindeki ... sayı plakalı motorlu bisiklete çarparak,

müvekkilin ağır bir biçimde yaralanmasına sebep olduğunu, kaza sonucunda çarpmanın etkisiyle müvekkil davacı ... hayat fonksiyonları orta derecede tehlike yaratacak şekilde yaralandığını belirterek fazlaya ilişkin kısmı saklı kalmak kaydıyla 500,00 TL maddi tazminatın (250,00 TL'si geçici ve 250,00 TL 'si sürekli iş göremezlik tazminatının) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

fazlaya ilişkin kısmı saklı kalmak kaydı ile ... plakalı araç hasar onarım bedelinin şimdilik 250,00 TL'sinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

ISLAH

Davacı vekili 24.06.2022 günlü ıslah dilekçesi ile.

250,00-TL geçici iş görmezlik tazminatı, 250,00-TL sürekli iş görmezlik tazminatı olmak üzere toplamda 500,00-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ... plaka sayılı motorsiklet için 1.428,75 TL araç hasar onarım bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

15.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen trafik kazasında müvekkile izafe edilebilen herhangi bir sorumluluk bulunmadığı gibi asli kusurlu tarafIN davacı taraf olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkil kusurlu olsa bile davaya konu zararı gidermekle yükümlü olan tarafIN sigorta şirketi olduğunu, manevi tazminat, şahsiyet hakkına hukuka aykırı tecavüzden doğan acı elem ve ızdırabın telafisi amacıyla hükmedilen tazminat olduğunu, hasar bedeli konusunda kasko şirketinin, geçici ve kalıcı maluliyetinden kaynaklı maddi tazminat talebinin ise trafik kasko poliçesi ile güvence altına alan sigorta şirketinin sorumluluğu doğduğundan müvekkil açısından daanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin herhangi bir kusuru bulunmamakta olup, kaza davacının ağır kusurlu eylemi sonucu meydana geldiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkil kusurlu olsa bile davaya konu zararı gidermekle yükümlü olan tarafın sigorta şirketi olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin ticari merkezi itibariyle söz konusu davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, davacı yanın müvekkil sigorta şirketine başvurusu üzerine şirket nezdinde ... nolu hasar dosyası açılmış, alınan rapor sonucunda davacı yana 01.10.2019 tarihinde 18.233,01-TL tazminat ödemesi yapıldığını, müvekkil şirket üzerine düşen tüm hukuki sorumluluğu yerine getirmiş olup;

müvekkil şirketin davacıya karşı başkaca bir sorumluluğu bulunmadığını, davacının iddia ettiği kalıcı sakatlığının tespiti için rapor alınması halinde, hazırlanacak raporda trafik sigortası genel şartları gereği meslekte kazanma gücü kaybı oranının değil, özürlülük oranının dikkate alınması gerektiği, kaza sırasında davacı yolcunun kask takmadığının sabit olduğunu, bu nedenle hesaplanacak tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hükmedilecek faizin dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiz olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece maddi tazminat talebi yönünden davanın kısmen kabulü ile; davacının geçici-kalıcı iş göremezlikten kaynaklanan maddi tazminat talebinin reddine, 1.428,75 TL hasar bedelinden kaynaklanan maddi tazminatın davalı ... bakamından dava tarihi olan 03/12/2019 tarihinden diğer davalılar ... ile ... yönünden kaza tarihi olan 12/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiizyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile; 5.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi olan 12/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davalı ... vekili; meydana gelen trafik kazasında müvekkiline izafe edilebilen herhangi bir sorumluluk bulunmadığı gibi asli kusurlu tarafın davacı taraf olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili kusurlu olsa bile davaya konu zararı gidermekle yükümlü tarafın sigorta şirketi olduğunu, müvekkiline izafe edilecek herhangi bir kusurun bulunmaması, davacının davasında kötü niyetli olduğu gibi nedenler göz önüne alındığında mahkemece hükmedilen manevi tazminat miktarının çok yüksek olduğunu, davacıda herhangi bir kalıcı zarar meydana gelmediğini belirterek usul ve yasaya aykırı kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle oluşan yaralanmadan kaynaklı maddi ve manevi tazminat ile araç hasar onarım bedeli istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince maddi ve manevi tazminat talepleri yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı ... vekilinin kusur oranlarına yönelik istinaf başvurusunun incelenmesinde;

... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasında alınan 10/03/2019 tarihli kusur raporunda, ... plakalı motosiklet sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK'nun 52/a maddesini ihlal ettiğinden kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı KTK'nun 53/a maddesini ihlal ettiğinden kusurlu olduğu belirtilmiştir.

....Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında alınan 10/08/2019 tarihli kusur raporunda, ... plakalı motosiklet sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK'nun 52/a maddesini ihlal ettiğinden kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı KTK'nun 53/a maddesini ihlal ettiğinden kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Mahkemesince alınan 16/11/2020 tarihli kusur raporunda ise, meydana gelen bu kazanın oluşumunda, ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın 2918 sayılı K.T.K.'nun “trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller” ile ilgili 84, maddenin 08. “kavşaklarda geçiş önceliğine uymama” ve yine aynı kanununda yer alan “dönüş kurallarını” belirten 53. madeninin b)5 bendini “sürücüler; dönüş sırasında, karşıdan gelen ve emniyetle durdurulamayacak kadar kavşağa yaklaşmış olan taşıtların geçmesini beklemeye zorunludurlar” ihlal etliğinden asli kusurlu ve kusur oranının % 75 olduğu,

diğer ... plakalı motosikletin sürücü ...'ın ise b şıkkına göre aynı kanunun “hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamayı” belirten 52. maddenin a) bendini “sürücüler; kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak zorundadırlar” ihlal ettiğinden tali kusurlu ve kusur oranının % 25 olduğu belirtilmiş olup, kusur raporlarının birbiriyle, dosya kapsamıyla ve olayın oluşuyla uyumlu olduğu,

raporlar arasında çelişki bulunmadığı ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin bu yönlü istinaf başvurusunun reddi gerekmiştir.

Davalı ... vekilinin manevi tazminat miktarına yönelik istinaf başvurusunun incelenmesinde;

6098 TBK'nın 56/2. maddesi hükmüne göre “6098 TBK'nın 56/1. maddesi hükmüne göre “Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.” Aynı Yasanın 51.maddesinde de “Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.” hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hakimin takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir etmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Somut olayda 12/01/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalı ...'ın sürücüsü olduğu aracın karışmış olduğu trafik kazası neticesinde ... plakalı motosiklet sürücüsü davacının yaralandığı, kalıcı maluliyetinin bulunmadığı ancak geçici iş göremezlik süresinin 4 ay olduğu, davacının ...'ta çalışmakta olduğu, davalı ...'ın hali hazırda İzmir'de asker olduğu, davalı ...'ın ise eşiyle birlikte kitapçılık yağtığı, alınan kusur raporlarına göre trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücünün %75 oranında asli kusurlu olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre eldeki dosyaya baktığımızda tarafların belirlenen ekonomik sosyal durumları, kusur oranları, kaza ve davanın tarihi, davacının yaşı, yaralanmasının derecesi, paranın satın alma gücü, olay tarihi birlikte değerlendirildiğinde hükmolunan manevi tazminatın fazla olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle davalı vekilinin bu yöndeki istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalı ... vekilinin hasar bedelinden sorumluluğa yönelik istinaf başvurusunun incelenmesinde;

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 88. Maddesinde de "Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur" düzenlemesine yer verilmiş olup; motorlu araçların işletilmesi neticesi üçüncü kişinin zarar görmesi durumunda o aracın işleteni, aracın sürücüsü ve varsa teşebbüs sahibinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu; ayrıca, birden fazla kişinin zararı tazmin ile yükümlü olması durumunda, zarar görene karşı müteselsil sorumlu oldukları belirtilmiştir. Bu haliyle Karayolları Trafik Kanunu, trafik kazaları neticesi doğacak zarar sorumluluğunda müteselsillik esasını benimsemiştir.

Müteselsil borçluluk, birden fazla borçlunun her birinin, alacaklıya borcun tamamını ifa etmekle yükümlü olduğu, borçlulardan birinin edimi yerine getirmesi halinde borcun sona erdiği ve buna bağlı olarak diğer borçluların da borçtan kurtuldukları bir birlikte borçluluk halidir. Alacaklı, müteselsil sorumlulardan her birinden tazminat borcunun tamamını veya bir kısmını ifa etmelerini talep edebilecektir. Müteselsil sorumlular ise ödedikleri miktarı kendi iç ilişkilerinde kusurları oranında birbirlerinden talep edebileceklerdir.

Bu açıklamalar doğrultusunda, araç hasar onarım bedelinin trafik kazasına karışan kusurlu araç maliki/ işleteni, bu aracın sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi ve aracın sürücüsü tarafından müştereken ve müteselsilen karşılanması gerektiği, davalı ...'ın dava konusu edilen trafik kazasında sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın kazanın oluşumu nedeniyle asli kusurlu olduğu ve oluşan zarardan sorumlu olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin bu yöndeki istinaf başvurusunun reddi gerekmiştir.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

İlk Derece Mahkemesince açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve delillerin taktirinde ve değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olmasında, usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığı anlaşılmakla, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.