Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/1299 K.2025/1552

....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/11/2022 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararına yönelik olarak istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla Dairemize gönderilen dosyanın yapılan incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili sigorta şirketi tarafından 18.04.2016-2017 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, sigortalı ... adına, ... plakalı araç için, ... numaralı Kasko Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, 08.10.2016 tarihinde, davalıya ait ... plakalı aracın kusuru ile meydana gelen kazada sigortalı aracın hasara uğradığını, müvekkili tarafından eksper incelemesi neticesinde bu hasara ilişkin olarak sigortalısına 10.875,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, TTK'nin 1472.

Maddesi gereği müvekkili şirketin, yapılan ödeme ile sigortalısının haklarına halef olduğunu, dava öncesi davalıya oluşan hasarla ilgili rücu ihtarı gönderildiğini, davalı tarafça ödeme yapılmadığını, alacağın tahsili amacıyla davalı şirket aleyhine, .... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, icra takibinin durduğunu, borçlunun icra takibine yaptığı haksız ve hukuka aykırı itirazının iptalini, takibin devamını ve takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazada sürücünün kusurlu olmasının, rücu talebi için yeterli bir gerekçe olmadığını, ancak sürücünün "trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali" söz konusu olursa sigorta şirketi sigorta ettirene karşı rücu talebinde bulunabileceğini, söz konusu olayda sürücünün herhangi kastı veya ağır kusuru bulunmadığını, sürücünün kusurunun kasti veya ağır bir kusurdan meydana geldiğine ilişkin olarak tutanakta herhangi bir saptama söz konusu değilken davacı şirketce bu durumun "ağır kusur" olarak değerlendirilmesinin kabul edilemeyeceğini, davacının, dava dışı üçüncü kişiye ödemesi gerekenden fazla hasar ödemesi yaptığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, zararın öncelikle ... plakalı aracın sigortacısından istenmesi gerektiğinden ve sigortalıya rücu koşulları oluşmadığından davanın reddine, davacı vekilinin yasal koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacı vekili; rücu talebinin davalı ... Petrol'e yönetilmesinin isabetli olduğunu, kazaya sebebiyet veren aracın maliki ile sorumluluk sigortasının müteselsil sorumluluğunun bulunmadığını, KTK'nın 88.maddesine göre "Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur." hükmünün yer aldığını, BK 61.maddesine göre "Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır." şeklinde olduğunu, bu nedenle zarara uğrayan kişinin dilediği borçluya başvurma imkanının olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kasko sigorta poliçesi gereği sigortalısına ödeme yapan davacının ödediği bedelin, zarar sorumlusu olduğu iddia edilen davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece zararın karşı araç sürücüsünün sigorta şirketinden ödenmesi gerektiğinden bahisle davanın reddine karar verilmiş olup karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 1472/1 maddesine göre "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir."

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile belirlenen Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) karşı tarafın zararlarını karşılamayı amaçlayan bir uygulamadır. Bir kaza meydana geldiğinde 3. Kişinin zararından hem ZMMS hem de kazaya sebebiyet veren kişi müteselsilen sorumludur. KTK'nın 88. Maddesine göre "Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur." hükmü yer almaktadır. Bu hükme göre hasar ödemesinde bulunan davacı şirketin rücu alacağı hakkını kusurlu olan ... plakalı araç maliki/işleteni ... Petrol Gıda Şekerleme Tarım Kurutma Nakliyat İnşaat Taahhüt Turizm Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.' den isteyebilir.

BK madde 61'e göre "Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır." Bu nedenle zarara uğrayan kişinin dilediği borçluya başvurma imkanı vardır. TTK 1472. Madde gereğince de zararı ödeyen sigortacı şirket, zarar gören yerine geçeceği için, ... Petrol Gıda Şekerleme Tarım Kurutma Nakliyat İnşaat Taahhüt Turizm Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.' ne karşı rücu hakkını kullanabilir. Mahkemenin önce sigorta şirketine başvurulması gerektiğine yönelik gerekçesi hatalı olmuştur.

Buna göre dosyanın incelenmesinde, Mahkemece makine mühendisi ve sigortacı bilirkişilerden alınan 01/08/2022 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde; ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'ın asli kusurlu ve kusurunun % 75 olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın tali kusurlu ve kusurunun %25 olduğunun tespit edildiğini, dosyada bulunan kaza tespit tutanağında tarif edilen hasar şekli ile yine dosyada bulunan fotoğraflar ve rapor beraber incelendiğinde olay ile hasarın birbiri ile uyumlu olduğunu, hasar ekspertiz raporunda yer alan yedek parçaların ve işçiliğin dava konusu aracın onarımı için gerekecek parçalar olduğu kanaati oluştuğunu,

aracın piyasa rayiç değeri ile hasar tutarı arasındaki oranın yüksek olması nedeniyle davacı sigorta firması aracı pert-total işlemine tabi tuttuğunu, davacının dosyaya halen ... plakalı otomobil için tahsil etmiş olduğu sovtaj bedeli ile ilgili belgeleri ve diğer belgeleri sunmamış olması yanı sıra hasar ekspertiz raporu ve dosyada bulunan ve ağır hasarlı aracı gösterir fotoğraflar ışığında, aracın pert-total edildiği değer olarak hesaplanabilecek;

[25.000,00 - (307,00 + 14.500,00] = 10.193,00 TL'nin hayatın doğal akışına göre kaza tarihindeki genel piyasa koşullarını yansıttığını, yapılan incelemede meydana gelen olaya bağlı hasarın kasko poliçe geçerlilik tarihleri aralığında olduğunun görüldüğünü, dosyada bulunan ekspertiz raporu incelendiğinde ve yapılan piyasa araştırmasında benzer parçalar ile tamir ve bakım servislerinden alınan işçilik değeri ortalamasında, olay tarihi itibarı ile aracın onarımı için kullanılan parçalar ve işçilikler ile ilgili olarak tanzim edilen faturadaki parça ve işçilik bedellerinin piyasa şartları ile uyumlu olduğu kanaati oluştuğunu,

bu bilgiler ışığında, davacının davalıdan talep edebileceği esas miktarın 14.500,00 X 0,75 =10.875,00 TL olabileceği kanati oluştuğunu, davanın kabulüne karar verilmesi durumunda ... Sigortanın icra dosyasından talep etmiş olduğu asıl alacak ve faiz tutarı toplamı hesaplanan tutarların üstünde olduğundan, ....İcra Müdürlüğü'nün ... E.sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen haklı olduğunun tespit edildiği, takip tarihi ile dosya alacağının.

10.875,00 TL asıl alacak, 1.748,16 TL 22.12.2016 / 26.09.2018 işlemiş faiz olmak üzere toplam 12.623,16 TL olduğuna dair görüşlerini sundukları görülmüştür.

Bilirkişi raporunun dosya kapsamına ve içtihatlara uygun olarak düzenlendiği anlaşılmakla, davanın bilirkişi raporu doğrultusunda kısmen kabulüne, tazminat miktarının belirlenmesi yargılamayı gerektirip likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması yerinde görülmemiştir.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

Açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulü ile 10.875,00 TL asıl alacak, 1.748,16 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 12.623,16 TL üzerinden ve asıl alacağa işleyecek yasal faiz üzerinden takibin devamına, icra inkar tazminatının reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile, HMK 353/1-b-2. maddeleri gereği ilk derece mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.