Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/757 K.2024/840

2- ... VEKİLİ : Av...

DAVALI : ... FAKTORİNG ANONİM ŞİRKETİ

DAVA

Tazminat (Haksız İhtiyati Hacizden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ : 28/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 29/03/2024

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile verilen 14.12.2023 günlü ara kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından davalı finans kuruluşundan alınmış olan kredi karşılığında davalı tarafa 28.07.2018 keşide tarihli 100.000 TL, 28.07.2018 keşide tarihli 85.000,00 TL, 27.06.2018 keşide tarihli 90.000,00 TL'lik 3 adet çek verildiğini, müvekkili tarafından verilen çeklerin vade tarihi henüz gelmemişken usul ve yasaya aykırı ve haksız olarak davalı tarafça müvekkilleri hakkında İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.

İş sayılı kararı ile usul ve yasaya aykırı olarak alınmış olan ve üzeri sonradan doldurulmuş olan 20.02.2017 tanzim ve 03.05.2018 vade tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı keşidecisi Mersin ... Mühendislik Isıtma Soğutma İnş. San. Tic. Ltd. Şti, müteselsil kefili ... ... olan ve alacaklı şirketin lehdar olduğu bir adet bono hakkında ihtiyati haciz kararı aldırıldığını ve akabinde İstanbul 9. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile ihtiyati haciz yapılmak sureti ile icra takibi yapıldığını, müvekkili tarafından borca itiraz, şikayet ödeme emrinin iptali, takibin iptali istemli olarak İstanbul 8,. İcra Hukuk Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını ve ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiğini, taraflarınca yapılan istinaf başvurusu üzerine İstanbul BAM 20. Hukuk Dairesinin 2020/1282 Esas - 2021/845 Karar sayılı kararı ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verildiğini ve takibin iptali edildiğini, davalı tarafından kötü niyetli olarak hukuka aykırı bir şekilde haksız ihtiyati haciz işlemi yapıldığını belirterek öncelikle müvekkilinin hak ve alacağının hukuken temini amacı ile davalının banka hesapları, taşınmaz ve araç kayıtları üzerine ihtiyati haciz olmadığı takdirde ihtiyati tedbir konulmasına,

haksız haciz nedeni ile müvekkili şirket yönünden 500.000,00 TL manevi tazminatın ve müvekkili ... ... yönünden 300.000,00 TL manevi tazminatın haksız haciz tarihinden itibaren işleyecek reoskont faizi ile davalıdan tahsili ile müvekkillerine ayrı ayrı ödenmesine, müvekkili şirketin uğramış olduğu maddi zarara karşılık HMK'nın 107.

Maddesi uyarınca şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın haksız haciz tarihinden itibaren işleyecek reoskont faizi ile davalıdan tahsili ile müvekkillerine ödenmesine, fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydı ile haksız icra takibi nedeni ile müvekkilinin ödemek zorunda kaldığı bedelden icra dosyası harç ve masrafları, işlemiş faiz, vekalet ücreti ve fazladan tahsil edilen para olan 60.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren davalıdan tahsili ile müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece 14.12.2023 günlü ara karar ile; davacılar vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacılar vekili istinaf dilekçesinde; davalı tarafça başlatılmış olan icra takibinde ve yapılan hacizlerde haksız olduğunun hukuken sabit olduğunu, söz konusu haksız hacizler nedeni ile müvekkili şirketin büyük gelir ve kâr kaybına uğradığını, müvekkillerinin haksız icra takibinden ve hacizlerden sonra tüzel kişiliklerinin ve itibarlarının zedelendiğini, bankalarda kredi imkanının kalmadığını ve ticari faaliyetin sona erme aşamasına geldiğini, bu nedenle müvekkilinin daha fazla zarara uğramaması ve mağdur olmama amacı ile ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, haksız icra takibi ve haciz nedeni ile uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesi ile müvekkili tarafından davalı finans kuruluşundan alınmış olan kredi karşılığında davalı tarafa 3 adet çek verildiğini, müvekkili tarafından verilen çeklerin vade tarihi henüz gelmemişken usul ve yasaya aykırı ve haksız olarak davalı tarafça müvekkilleri hakkında İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.

İş sayılı kararı ile usul ve yasaya aykırı olarak alınmış olan ve üzeri sonradan doldurulmuş olan 20.02.2017 tanzim ve 03.05.2018 vade tarihli 2.000.000,00 TL tutarlı bir adet bono hakkında ihtiyati haciz kararı aldırıldığını ve akabinde ihtiyati haciz yapılmak sureti ile icra takibi yapıldığını, müvekkili tarafından takibin iptali istemli olarak İstanbul 8,. İcra Hukuk Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını ve ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiğini, taraflarınca yapılan istinaf başvurusu üzerine İstanbul BAM 20. Hukuk Dairesinin 2020/1282 Esas - 2021/845 Karar sayılı kararı ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verildiğini ve takibin iptali edildiğini, davalı tarafından kötü niyetli olarak hukuka aykırı bir şekilde haksız ihtiyati haciz işlemi yapıldığını belirterek davalı adına kayıtlı mal varlığı üzerine ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir konulmasını talep etmiştir.

Mahkemece 14.12.2023 günlü ara karar ile davacılar vekilinin ihtiyati haciz taleplerinin reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

2004 sayılı İİK'nın 257/1 maddesinde; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" düzenlemesi muaccel, bir başka deyişle vadesi gelmiş alacaklar yönünden ihtiyati haciz koşulları düzenlemiştir.

İİK'nun 257/1.maddesinde rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş para borçlarının alacaklısının ihtiyati haciz talep edebileceği belirtilmiştir.

Bu açıklamalara göre ihtiyatı haciz “Alacaklının, bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence (garanti) altına almak için, mahkeme kararı ile, borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulması”dır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389. Maddesinde ise “(1) Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.” hükmü yer almaktadır. Aynı Kanun'un 390/3 maddesinde de "Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır." düzenlemesi yer almaktadır.

Buna göre İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın varlığının ve ihtiyati tedbirin şartlarının gerçekleştiğinin yaklaşık olarak ispat edilmesi gerekmektedir.

Buna göre davacılar vekili her ne kadar ihtiyati haciz taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de, dava dilekçesi ve ekleri ile dosya kapsamı değerlendirildiğinde; davanın haksız ihtiyati haciz nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteminden ibaret olduğu görülmüştür.

İstanbul BAM 20. Hukuk Dairesinin 2020/1282 Esas - 2021/845 Karar sayılı kararı incelendiğinde " Bu nedenle takibe konu edilen senedin tahsile konulabilmesi için yukarıda sözü edilen kanun ve yönetmelikte yazılı koşulların gerçekleşip gerçekleşmediği hususlarının yargılamayı gerektirdiği açıktır (12. HD, 15.12.2020, E. 2020/7857, K. 2020/10812).

Öte yandan, İİK’nın 170/a-2. maddesi gereğince; icra mahkemesi, yasal sürede yapılan itiraz veya şikayet nedeniyle icra mahkemesine intikal eden işlerde, öncelikle, takip dayanağı senedin kambiyo niteliğinde olup olmadığını veya alacaklının kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip hakkının bulunup bulunmadığını re'sen inceleyerek takibin iptaline karar verebilir.

O halde, mahkemece Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğinin 8/1. maddesinde öngörülen koşulun gerçekleşip gerçekleşmediği dolayısı ile alacaklının yetkili hamil olup olmadığı, alacağın miktarı ve tahsilinin gerekip gerekmediği yargılamayı gerektirdiğinden istemin kabulü ile İİK’nın 170/a-2. maddesi uyarınca takibin iptaline karar verilmesi gerekirken" şeklinde karar verildiği görülmektedir.

Söz konusu karar içeriğinde davalı şirketin alacağının bulunmadığına ilişkin bir ibare olmadığı gibi aksine davacının alacağının varlığının yargılamayı gerektirdiği, bu nedenle bonoya dayalı olarak icra takibi yapılamayacağı belirtilmiş bu nedenle takibin iptaline karar verilmiştir.

Şu halde davalı şirketin alacağının varlığının yargılamayı gerektirdiği, buna dayalı olarak davalı tarafından yapılan ihtiyati haciz isteminin haklı olup olmadığı hususunun yargılama sonucunda ortaya çıkacağı görülmüştür.

Buna bağlı olarak davacının iş bu davada talep etmiş olduğu haksız ihtiyati haciz istemine dayalı maddi ve manevi tazminat davasının da davalının alacağının varlığına ilişkin olarak açılacak olan davalarda yapılacak yargılamanın sonucuna göre değerlendirilebilecektir.

Bu haliyle uyuşmazlık konusunun yargılamaya muhtaç olduğu, bu aşamada ihtiyati haciz koşullarına ilişkin ve alacağın varlığına, yokluğunda veya muacceliyetine ilişkin yaklaşık ispatın sağlanmadığı görülmekle mahkemece davacılar vekilinin ihtiyati haciz taleplerinin reddine karar verilmiş olmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmış, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

İlk Derece Mahkemesince açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve delillerin taktirinde ve değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, ilk derece mahkemesince davacılar vekilinin ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir taleplerinin reddine karar verilmiş olmasında, usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.