Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/299 K.2025/404

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ve Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinden özetle. Müvekkili ...'nin alacağı nedeniyle kendisine verilen ...

Mezitli Şubesi'ne ait 38.000,00 TL tutarlı ... nolu çeki tahsil amacı ile davalı ...'na teslim ettiğini, davalı Yapı ve Kredi bankasının beyanına göre; çeki kargoya verdiklerini, kargo aracının yanması sonucu çekin kaybolduğunu ve bütün aramalara rağmen çekin bulunamadığının belirtildiğini, çekin bankanın elinde kaybolmasından dolayı bankanın %100 kusurlu ve sorumlu olduğunu, çek bedelinin taraflarına ödenmesi için bankaya başvurduklarını ancak çek bedelinin ödenmediğini, çek bedelinin ödenmemesi nedeniyle banka aleyhine Mersin 8. İcra Müdürlüğü'nün 2023/... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını,

davalı tarafın icra takibine haksız yere itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiğini belirterek üst ve sair hakları saklı kalmak kaydıyla davalının Mersin 8. İcra Müdürlüğü'nün 2023/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile lehlerine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mersin 1. Ticaret Mahkemesi, "Mahkememize açılan dava, Banka nezdinde bulunan çekin kaybolmasından kaynaklı açılan icra dosyasına yapılan itirazın iptali davasının temelinde ...

Mezitli Şubesi'ne ait 38.000,00 TL tutarlı ... nolu çeki tahsil amacı ile davalı bankaya teslim edildiği, bankanın çekin kaybolmasından doğan sorumluluğundan kaynaklı davacı tarafından banka aleyhine yapılan icra takibine itirazın iptali davası olduğu, çekin tahsili işleminin bankacılık işlemi olduğu ve davanın temelinin bankacılık işleminden kaynaklandığı gözetilerek, dava tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 6102 sy.

TTK'nın 4/f maddesine göre bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kuruluşlara ve ödünç para verme işlemlerine ilişkin düzenlemelerden doğan hukuk davası niteliğinde bulunması nedeniyle finans ihtisas mahkemesinde görülmesi gerektiği," gerekçesi ile görevsizlik kararı vererek dosyayı görevli gördüğü Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesine göndermiştir.

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "Dava, davacının tahsil amacıyla davalı bankaya ibraz ettiği dava konusu çekin davalı bankanın elindeyken kaybolması nedeniyle çek bedelinin kendilerine ödenmesi talebiyle başlattıkları icra takibine davalı bankanın yaptığı itirazın iptali için açılan itirazın iptali davasıdır. Davacı bankanın elindeki çeki kaybetmesi hususunun gerçek kişilerin elindeki çeki kaybetmesinden farkı yoktur.

Çekin banka elindeyken kaybedilmesi nedeniyle yapılacak işlemler bankacılık işlemi olmayıp banka ile çek sahibi arasında bankacılık işlemlerinin yapılması ya da yapılmamasından kaynaklı bir ihtilaf mevcut değildir. İş bu dava TTK'nun 818. madde göndermesiyle TTK'nun 757 ile 763 maddelerine göre hükme bağlanmaktadır. Bankaya tahsile veya takasa verilen çeklerin banka uhdesindeyken bankaca kaybedilmiş olması bu davanın bankacılık işleminden kaynaklandığı anlamını taşımamaktadır.

Bu nedenle uyuşmazlığın finans mahkemesince görülmesi gerekmemekte olduğu" gerekçesi ile karşı görevsizlik kararı vermesi üzerine dosyayı merci tayin talebi ile Dairemize göndermiştir.

GEREKÇE

26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 5. maddesinin 5. fıkrasında, özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımının Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenebileceği düzenlenmiştir. Bu kapsamda, Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi’nin 25.11.2021 tarihli ve 1232 numaralı kararı ile finans mahkemelerinin kurulmasına karar verilmiş, karar 30.11.2021 tarihli 31675 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış ve 15.12.2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

30/11/2021 tarihli ve 31675 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 15/12/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verilen Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin 25/11/2021 tarih ve 1232 sayılı kararı ile, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç

verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde

düzenlenenler hariç), 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve

Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan, 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri,

Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşlar Hakkında Kanun’dan kaynaklanan ve Asliye Ticaret Mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari

nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere, iki veya üç Asliye Ticaret Mahkemesi bulunan yerlerde 2 numaralı Asliye Ticaret Mahkemesince bakılmasına karar verilmiştir.

Somut olayda ise; Dava, davacının tahsil amacıyla davalı bankaya ibraz ettiği dava konusu çekin davalı bankanın elindeyken kaybolması nedeniyle çek bedelinin kendilerine ödenmesi talebiyle başlattıkları icra takibine davalı bankanın yaptığı itirazın iptali için açılan itirazın iptali davasıdır. Davaya konu çekin davalı bankaya teslim edildiği anlaşılmakta ve taraflar arasında bir güven ilişkisine dayalı tevdi husule geldiği görülmektedir. (Aynı yönde Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. H.D. Nin 2023/540-E 2023/1074-K sayılı ilamı.)

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında; somut olayda, dava çeklerin zayii olmasından ötürü alacak talebine ilişkin olup, davanın, finans mahkemeleri görevi dahilindeki bankacılık işleminden ziyade yapılan açıklamalar kapsamında bir sorumluluk değerlendirilmesine ihtiyaç duyduğu, Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin 25/11/2021 tarih ve 1232 sayılı kararında belirtilen ve 2 numaralı Asliye Ticaret Mahkemesi'nce bakılması gereken dava türlerinden olmadığı, bu nedenle, bankacılık işleminden kaynaklanmayan davanın, finans mahkemesince görülemeyeceği, davaya bakma görevinin Mersin 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğu kanaatine varılmakla aşağıdaki şeklide hüküm tesis eidlmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır