Adana Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2025/103 K.2025/381

2-... VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU

Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan Tazminat

DAVA TARİHİ : 29/11/2024

İSTİNAF TALEP TARİHİ : 18/12/2024

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 19/03/2025

KARARIN YAZIM TARİHİ : 19/03/2025

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/12/2024 tarih ve 2024/... Esas sayılı ara kararıyla, ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin verilen karar nedeniyle davacı vekilinin istinaf başvurusu ile ilgili yapılan incelemede:

DAVACI VEKİLİ DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE

Adana İli İmamoğlu İlçesi Atık Su Arıtma Tesisi İnşaatı Yapım İşi ihalesine ilişkin 2020/... İKN nolu ihalesinin davacı şirkete verilmesi üzerine 18.450.263,82-TL (KDV hariç) bedel üzerinden ... - ... ... - ... .... Şti ortak girişimi firması ile 09.12.2020 tarihinde sözleşme imzalandığını, davalı tarafa verilen ilave süre uzatımlarına rağmen işin süresinde tamamlanmaması üzerine Adana İli İmamoğlu İlçesi Atık Su Arıtma Tesisi İnşaatı Yapım İşi ihalesine ilişkin 2020/...

İKN nolu sözleşmenin usule uygun olarak fesih edildiğini ve akabinde yüklenicinin ihaleden yasaklanmasına karar verildiğini belirterek, yüklenici firma ... - ... ... - ... ....

Şti ortaklığının vermiş olduğu teminatların toplamının 2.419.200,00-TL olduğunu, Yapım İşleri Genel Şartnamesinin Sözleşmenin Feshi ve Tasfiye Durumları başlıklı 47. maddesinin 5. bendine uygun olarak TÜİK yurt içi fiyat endeksine göre karşılığının 7.904.398,08-TL olduğunu, gelir olarak kaydedilen teminatlar ile güncel fiyat arasındaki farkın (7.904.398,08-TL - 2.419.200,00-TL) 5.485.198,08-TL ile sözleşme bedeli damga vergisinin (18.450.263,82*0,00189)34.871,00-TL olmak üzere, yükleniciden tahsil edilmesi gereken tutarın yaklaşık 5.520.069,08-TL olup,

bu hususun mahkemece dosya kapsamında alınacak konusunda uzman bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyet raporuyla tespit edilmesini talep etiklerini, netice olarak.

Yapım İşleri Genel Şartnamesinin, Sözleşmenin Feshi ve Tasfiye Durumları başlıklı 47. Maddesinin 5. bendine uygun olarak TÜİK yurt içi fiyat endeksine göre gelir olarak kaydedilen teminat ile güncel fiyat arasındaki teminat güncellemesi farkının, gecikme ceza bedelinin ve sözleşme bedeli damga vergisi olmak üzere yüklenici davalıdan tahsil edilmesi gereken (fazlaya dair dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla) şimdilik 520.069,08-TL alacaklarının yasal faiziyle birlikte tahsiline,

Müvekkili kurum açısından telafisi imkansız zararların önüne geçebilmek amacı ile ihtiyati haciz zımnında davalı şirketin banka hesaplarına ve varsa tapu ve taşınmazlarına tedbir konulmasını talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesinin 02/12/2024 tarihli ara kararıyla.

"Her ne kadar davacı vekilince ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep olunmuş ise de; taleplerin bizzat yargılama yapılmasını gerektirdiği ve yargılama neticesinde elde edilebilecek neticenin ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir talebiyle istendiği; yine ihale konusu yapım işine ilişkin İller Bankası Adana Bölge Müdürlüğünün 01.07.2022 tarihli yazılarından iş bitim tarihinin 17.12.2022 olduğu, %35,09 oranında nakdi gerçekleşme sağlandığı ve henüz iş bitimine yaklaşık beş buçuk ay bulunduğunun anlaşıldığı,

yine geçici kabule hazırlık ön incelemesine ilişkin 13.01.2023 tarihli tutanakta işin bitimine tahmini 120 gün kaldığı belirtilmekle birlikte yapım işinin ne kadarının tamamlanıp ne kadar oranda kısmının henüz tamamlanmadığı hususunda bir tespitte bulunulmadığı" gerekçesiyle,

"Davacı vekilinin ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir talebinin REDDİNE" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili 18/12/2024 havale tarihli istinaf dilekçesinde: Davalı tarafa verilen ilave süre uzatımlarına rağmen işin süresinde tamamlanmaması üzerine, 4735 Sayılı Kanun'un 19,20 ve 21. Madde hükümleri gereği ASKİ Yönetim Kurulu'nun 14/03/2023 tarih ve ... sayılı kararı ile 2020/...

İhale Kayıt Nolu “Adana İli İmamoğlu İlçesi Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı Yapım İşi”ne ait sözleşmenin usule uygun olarak fesih edildiğini, akabinde yüklenicinin ihaleden yasaklanmasına karar verildiğini, ilgili madde hükümleri doğrultusunda, dava konusu ihalenin usul ve yasaya uygun olarak feshedilmesi sebebi ile,

Kamu İhale Sözleşmesinin 22. Maddesindeki sözleşmenin feshedilmesi halinde kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların, alındığı tarihten itibaren gelir kaydedileceği tarihe kadar endekse göre güncellenen kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların arasındaki farkın davalı tarafından ödenmesi gerekmekte olup, iş bu dava ile bu bedelin tahsiline yönelik taraflarınca tedbir talepli dava açıldığını,

İİK'nin 257. Maddesinde belirtilen şartların dava konusu alacakta mevcut olup, dosyaya ibraz edilmiş evraklar incelendiğinde gelir olarak kaydedilen teminatlar ile güncel fiyat arasındaki farkın (7.904.398,08-TL-2.419.200,00-TL) 5.485.198,08-TL ile sözleşme bedeli damga vergisi (18.450.263,82*0,00189) 34.871,00-TL olmak üzere, yükleniciden tahsil edilmesi gereken tutarın yaklaşık 5.520.069,08-TL olduğunun tespit edileceğini, 2004 sayılı İİK'nin 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispalın yeterli olduğu ve kesin ispatın sağlanmasının gerekmediğini,

Dava konusu alacağa ilişkin olarak yerel mahkeme tarafından yapılacak yargılama neticesinde, müvekkili kurum lehine verilecek bir hükümde, bu bedelin davalı tarafça ödenmeme tehlikesinde kalmamak ve olası bir kamu zararının önüne geçebilmek adına verilen ara karar ile ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir taleplerinin reddi kararının kaldırılmasına karar veritmesini talep etmiştir.

Davalı vekili 26/12/2024 havale tarihli istinafa cevap dilekçesinde: Davacı tarafın ne dava dilekçesinde ne de istinaf dilekçesinde ihtiyati tedbir talebinin gerekçesine yönelik açıklama ve dayanak delil gösterilmediğini, ayrıca davacı tarafın talep ettiği alacak kalemleri açısından haklı olduğuna dair de delil bulunmadığını, aksine sözleşme feshinin haksız olduğuna ve müvekkillerinin haklı olduğuna dair birçok delilin dava dosyasına sunulduğunu, kaldı ki para alacakları yönünden ihtiyati tedbir talebinde bulunulamayacağını,

Davacı tarafça istinaf edilen ara kararda da yazılı olduğu üzere davacı idarenin, sözleşme konusu işin tamamlanma yüzdesine ilişkin açıklama yapmadığını, cevap dilekçelerinde de yazılı olduğu üzere sözleşme konusu işin, fesih tarihi itibariyle yaklaşık %95 oranında tamamlanmış, kısmi kabulü yapılmış, atıksu arıtma tesisi çalışır vaziyette, atıksu arıtımı faaliyetini sözleşme ve mevzuata uygun yerine getirmiş, idare gözetiminde tutanak ile ihale dokümanı eki Özel Şartnamenin 8. maddesi gereği analizi yaptırılan su numuneleri raporları ile de bu durumun tespit edildiğini,

Müvekkili şirketlerin sözleşme ve yasal mevzuat gereğince tüm yükümlülüklerini yerine getirmiş ancak davacı idarenin hukuka ve mevzuata aykırı eylem ve işlemleri nedeniyle sözleşme haksız olarak feshedilmiş olduğunu, ihtiyati haciz talebinin kabulü için muaccel bir alacağın bulunması gerektiğini, somut uyuşmazlıkta ise, davacı idarenin müvekkili şirketlerden alacağı dahi bulunmadığını, yargılamaya matuf konular yönünden ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğinin yerleşik yargı kararlarıyla sabit olduğunu,

Davacı idarenin istinaf isteminin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İstinaf incelemesine esas: Yerel mahkemenin dosyası içerisinde bulunan belge ve kayıtlar.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinin süresinde yerine getirilemediği iddiasıyla, sözleşmenin feshi nedeniyle ortaya çıkan tazminatın tahsili amacıyla açılmış maddi tazminat davasıdır.

HMK'nın 389/1 maddesinde; "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir" hükmü düzenlenmiştir.

Para alacağı yönünden HMK'nın 389/1 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesine yasal olanak bulunmaması nedeniyle ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir talebinin reddi kararı yerindedir.

Somut olayda ihtiyati haciz talep eden davacının ileri sürdüğü alacağın rehinle temin edilmediği sabit olduğu gibi, alacağın varlığı yargılamayı gerektirdiğinden muaccel olmadığı da ihtilâfsızdır. Vadesi gelmemiş alacaklarla ilgili ihtiyati haciz koşulları arasında sayılan (İİK 257/2) hususlardan hiçbirisinin varlığı konusunda da kesin delil aranmamakla birlikte haklı ve makul görülebilecek bir delil de sunulmamıştır.

İİK. 257. maddesinde belirtilen şartlar gerçekleşmediğinden ve alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin yerel mahkeme kararı yerindedir.

Sonuç olarak: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince davacı vekili istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.